Samenvatting - Geografie: interactie mens en aarde

Om te laten zien hoe belangrijk steden zijn… (gegevens van 2013): oranje gebieden
produceren evenveel BBP als donkerblauwe gebieden




Maar in ontwikkelingslanden hebben we ook sloppenwijken

Waarom blijven mensen daar naartoe gaan?

- Wonen in sloppenwijken of favela's wordt gezien als een eerste stap, niet als
een einddoel.
- Maar liefst 74% van de inwoners van de favela's in Rio geloofde in 2001 dat hun
leven over 10 jaar beter zou zijn (en dat gebeurt vaak (Saunders, Perlman)).
- De armen in de stad vormen dus geen statische groep: ze zien zichzelf als
tijdelijk, in een slechte positie, maar hebben hoop (die vaak uitkomt) om het in de
toekomst beter te doen.
- Ook in ontwikkelingslanden worden steden gezien als plekken met kansen.

Gebeurt dit echt?

Kunnen mensen die in sloppenwijken terechtkomen, hun leven in de loop der tijd
verbeteren?

Als dergelijke e ecten aanwezig zijn, zijn ze dan blijvend?



Perlman: longitudinaal onderzoek naar de favelabevolking

- 600 mensen geïnterviewd in 1969
- Zoveel mogelijk van hen opnieuw geïnterviewd in 2001
- Onderscheid tussen 'leiders' en 'anderen'

30% van de mensen bleef in de favela (meer dan 80% van de ‘leiders’ vertrok)

En hun kinderen doen het ook niet slecht

200

,Zal dit zo blijven? De link tussen verstedelijking en inkomen was in de
ontwikkelingslanden in 1960 erg sterk.




Maar geldt dit ook als steden in ontwikkelingslanden heel snel groeien?

Mensen in sloppenwijken hebben het slechter, zelfs als ze naar school gaan etc.



De groei van het BBP is slechts zwak gekoppeld aan de verstedelijking

Als gevolg hiervan was de verstedelijking in 2010 een veel slechtere voorspeller van
welvaart dan in 1960.




201

,Maar toch…: geen verstedelijkte landen met negatieve economische groei




Snelle stedelijke groei is op zichzelf geen oplossing.

Het belangrijkste wat mensen nodig hebben = inkomen en een baan!

Intellectueel kapitaal, vaak bevorderd door beleid ten gunste van de armen (laten we
scholen bouwen), is minder e ectief.

Arme mensen willen vaak geen (micro)leningen omdat ze hun enige bezit (hun huis) niet
op het spel willen zetten.

Sociaal kapitaal is een tweesnijdend zwaard: sterke lokale banden verminderen
opwaartse mobiliteit, banden buiten de eigen gemeenschap stimuleren dit.



Door al deze processen heen...

Het belang van steden als plekken waar mensen wonen, neemt toe



De totale
plattelandsbevolking zal
vanaf 2030 afnemen en in
2050 zal tweederde van de
wereldbevolking in steden
wonen.




202

, Bovenal weten we dat er een enorme verschuiving in de wereldwijde
bevolkingsverdeling zal plaatsvinden

Enkel in Afrika zal nog demografische groei plaatsvinden



We kunnen ook verwachten dat de kwaliteit van leven verder zal verbeteren (althans
voor de armen)

- Extreme armoede daalt
- Geletterdheid stijgt
- Betere wereldgezondheid



De vraag is dus: gaat dit allemaal zo doorgaan?
Het is zeker mogelijk om een gezondere, rijkere en gelukkigere wereld te creëren.

Of dit gebeurt, hangt af van politieke keuzes en ontwikkelingen.



Wat zal de uitkomst van dit alles zijn?-

- Niemand weet het.

Stel je voor dat je de toestand van de wereld in 2014 moet voorspellen op basis van de
situatie in 1914.




203