Zorgverstrekkers en geneesmiddelen in België – Samenvatting
1. Belangrijkste zorgverstrekkers
Arts/geneesheer: stelt diagnose, schrijft therapie of geneesmiddel
voor.
Apotheker: bereidt en levert geneesmiddelen; kan vaccinaties
toedienen (Covid-19 en griep sinds 2023-2024, mits opleiding).
Verpleegkundige: soms verantwoordelijk voor toediening.
Samenwerking: cruciaal voor patiënt en zorgsysteem. Verloopt
anders in:
o Ambulante sector: zorgverstrekkers afzonderlijk gevestigd
o Ziekenhuis: onder één dak
Belangrijke kenmerken Belgische gezondheidszorg
Toegankelijk voor iedereen
Solidariteitsprincipe (iedereen betaalt, iedereen kan genieten)
Volledig wettelijk geregeld
Vereist strikte en complexe reglementering
2. Het voorschrift
Medische acte, wettelijk omschreven.
Verplicht op voorschrift:
o Identificatie voorschrijver (inclusief streepjescode)
o Naam en voornaam patiënt
o Geneesmiddel (specialiteits- of stofnaam)
o Hoeveelheid, frequentie, toedieningsvorm
5 J’s controle (apotheker):
o Juiste patiënt, geneesmiddel, dosering, toedieningsvorm,
informatie over tijdstip/frequentie
Stempel, datum en handtekening verplicht
, Elektronisch voorschrift:
o Verplicht sinds 1 januari 2020 (ambulante zorg)
o Voordeel: informatie digitaal gedeeld, altijd up-to-date, minder
kans op fouten/fraude
o “Bewijs van elektronisch voorschrift” tijdelijk, vervanging via
digitale kanalen mogelijk
3. Apothekers en apotheken
Monopolie op aflevering geneesmiddelen in België (wettelijk
beschermd)
Evolutie beroep:
o Vroeger: bereiding van geneesmiddelen uit grondstoffen
(planten etc.)
o Eind 19e eeuw: afleveren van industrieel geproduceerde
specialiteiten (bv. Aspirine®)
o Huidige rol: advies, farmaceutische consulten; specialist in
geneesmiddelen
Soorten apothekers: officina-apotheker, ziekenhuisapotheker,
specialismen in industrie en onderzoek
Vestigingswet: zorgt voor goede spreiding apotheken en toegang
tot geneesmiddelen
4. Distributie van geneesmiddelen
Productie: door farmaceutische industrie (vaak internationaal)
o België: Baxter, GSK, Janssen, Pfizer, UCB, Therabel…
Distributie:
1. Groothandel ontvangt geneesmiddelen van producent
2. Groothandel levert meerdere keren per dag aan apotheken en
ziekenhuisapotheken
3. Apotheken leveren aan patiënten
1. Belangrijkste zorgverstrekkers
Arts/geneesheer: stelt diagnose, schrijft therapie of geneesmiddel
voor.
Apotheker: bereidt en levert geneesmiddelen; kan vaccinaties
toedienen (Covid-19 en griep sinds 2023-2024, mits opleiding).
Verpleegkundige: soms verantwoordelijk voor toediening.
Samenwerking: cruciaal voor patiënt en zorgsysteem. Verloopt
anders in:
o Ambulante sector: zorgverstrekkers afzonderlijk gevestigd
o Ziekenhuis: onder één dak
Belangrijke kenmerken Belgische gezondheidszorg
Toegankelijk voor iedereen
Solidariteitsprincipe (iedereen betaalt, iedereen kan genieten)
Volledig wettelijk geregeld
Vereist strikte en complexe reglementering
2. Het voorschrift
Medische acte, wettelijk omschreven.
Verplicht op voorschrift:
o Identificatie voorschrijver (inclusief streepjescode)
o Naam en voornaam patiënt
o Geneesmiddel (specialiteits- of stofnaam)
o Hoeveelheid, frequentie, toedieningsvorm
5 J’s controle (apotheker):
o Juiste patiënt, geneesmiddel, dosering, toedieningsvorm,
informatie over tijdstip/frequentie
Stempel, datum en handtekening verplicht
, Elektronisch voorschrift:
o Verplicht sinds 1 januari 2020 (ambulante zorg)
o Voordeel: informatie digitaal gedeeld, altijd up-to-date, minder
kans op fouten/fraude
o “Bewijs van elektronisch voorschrift” tijdelijk, vervanging via
digitale kanalen mogelijk
3. Apothekers en apotheken
Monopolie op aflevering geneesmiddelen in België (wettelijk
beschermd)
Evolutie beroep:
o Vroeger: bereiding van geneesmiddelen uit grondstoffen
(planten etc.)
o Eind 19e eeuw: afleveren van industrieel geproduceerde
specialiteiten (bv. Aspirine®)
o Huidige rol: advies, farmaceutische consulten; specialist in
geneesmiddelen
Soorten apothekers: officina-apotheker, ziekenhuisapotheker,
specialismen in industrie en onderzoek
Vestigingswet: zorgt voor goede spreiding apotheken en toegang
tot geneesmiddelen
4. Distributie van geneesmiddelen
Productie: door farmaceutische industrie (vaak internationaal)
o België: Baxter, GSK, Janssen, Pfizer, UCB, Therabel…
Distributie:
1. Groothandel ontvangt geneesmiddelen van producent
2. Groothandel levert meerdere keren per dag aan apotheken en
ziekenhuisapotheken
3. Apotheken leveren aan patiënten
