NSO1505
Assignment 1
Semester 2 2025
Due 18 August 2025
,NSO1505
Assignment 1
Semester 2 2025
DUE 18 August 2025
Tlhahlobo ya Medumo le Dipeakanyo tša Fonetiki: Sesotho sa Leboa
Potšišo 1
1.1 (Go ya ka Genesi 33:1, Bibele 1951)
Temana:
Ya re ge Jakobo a lebelela, a iša mahlo kua pele, a bona go fihla Esau a na le banna ba
makgolo a mane. Jakobo a napa a arola bana ba gagwe, a ba gafela Lea, a ba gafela
Rahele le balata bale ba bona.
(a) Moelamoya wa maswafo le wa kgokgokgo
• Moelamoya wa maswafo: [a] (mahlo)
Boemo bja lešobakgokgokgo: Ke moelamoya wa fase. Leleme le theogetše
fase ka gare ga molomo, molomo o bulegile kudu, gomme modumo o dirwa ka
morago ga phaphathišo (kgokgokgo) ntle le tšhikhinyetšo ya meetse a molomo.
Ke moelamoya wo o sego wa pota, o dirwago ka melomo e sego ya patetšwe.
• Moelamoya wa kgokgokgo: [u] (kua)
Boemo bja lešobakgokgokgo: Ke moelamoya wa godimo wa morago wo o
pota. Leleme le rotogetše godimo ka morago ga molomo, melomo e potetšwe
gomme medumo e dirwa ka go thothomela ga methapo ya modumo (mmitšana).
, Tlhaloso:
Modumo [a] o kwagwa ka leleme le lego fase le molomo o bulegile, gomme modumo
[u] o hloka leleme le lego godimo le melomo e potetšwego, se se dira tsela e
pitlaganetšego ya moya.
(b) Tumathunyigwaša ya putšwetšo le ya go hloka putšwetšo
• Ya putšwetšo: [b] (banna) – Tumathunyigwaša ya melomo ye mebedi, e
kwagwago ka go thothomela ga methapo ya modumo.
• Ya go hloka putšwetšo: [p] (napa) – Tumathunyigwaša ya melomo ye mebedi,
e sego ya putšwetšo, e kwagwago ntle le go thothomela ga methapo ya
modumo.
(c) Dikutudiri ka sefonetiki
1. -iša → [iʃa]
o [i]: Moelamoya wa godimo wa pele
o [ʃ]: Tumathunyigwaša ya sešupetši sa bogare bja leleme, e sego ya
putšwetšo
o [a]: Moelamoya wa fase wa bogare
2. -gafela → [ɡafɛla]
o [ɡ]: Tumathunyigwaša ya kgokgokgo ya godimo, ya putšwetšo
o [a]: Moelamoya wa fase wa bogare
o [f]: Tumathunyigwaša ya maramethata a melomo le meno, e sego ya
putšwetšo
o [ɛ]: Moelamoya wa bogare wa pele
o [l]: Tumathunyigwaša ya phatlaletšo (lateral approximant)
o [a]: Moelamoya wa fase wa bogare
Assignment 1
Semester 2 2025
Due 18 August 2025
,NSO1505
Assignment 1
Semester 2 2025
DUE 18 August 2025
Tlhahlobo ya Medumo le Dipeakanyo tša Fonetiki: Sesotho sa Leboa
Potšišo 1
1.1 (Go ya ka Genesi 33:1, Bibele 1951)
Temana:
Ya re ge Jakobo a lebelela, a iša mahlo kua pele, a bona go fihla Esau a na le banna ba
makgolo a mane. Jakobo a napa a arola bana ba gagwe, a ba gafela Lea, a ba gafela
Rahele le balata bale ba bona.
(a) Moelamoya wa maswafo le wa kgokgokgo
• Moelamoya wa maswafo: [a] (mahlo)
Boemo bja lešobakgokgokgo: Ke moelamoya wa fase. Leleme le theogetše
fase ka gare ga molomo, molomo o bulegile kudu, gomme modumo o dirwa ka
morago ga phaphathišo (kgokgokgo) ntle le tšhikhinyetšo ya meetse a molomo.
Ke moelamoya wo o sego wa pota, o dirwago ka melomo e sego ya patetšwe.
• Moelamoya wa kgokgokgo: [u] (kua)
Boemo bja lešobakgokgokgo: Ke moelamoya wa godimo wa morago wo o
pota. Leleme le rotogetše godimo ka morago ga molomo, melomo e potetšwe
gomme medumo e dirwa ka go thothomela ga methapo ya modumo (mmitšana).
, Tlhaloso:
Modumo [a] o kwagwa ka leleme le lego fase le molomo o bulegile, gomme modumo
[u] o hloka leleme le lego godimo le melomo e potetšwego, se se dira tsela e
pitlaganetšego ya moya.
(b) Tumathunyigwaša ya putšwetšo le ya go hloka putšwetšo
• Ya putšwetšo: [b] (banna) – Tumathunyigwaša ya melomo ye mebedi, e
kwagwago ka go thothomela ga methapo ya modumo.
• Ya go hloka putšwetšo: [p] (napa) – Tumathunyigwaša ya melomo ye mebedi,
e sego ya putšwetšo, e kwagwago ntle le go thothomela ga methapo ya
modumo.
(c) Dikutudiri ka sefonetiki
1. -iša → [iʃa]
o [i]: Moelamoya wa godimo wa pele
o [ʃ]: Tumathunyigwaša ya sešupetši sa bogare bja leleme, e sego ya
putšwetšo
o [a]: Moelamoya wa fase wa bogare
2. -gafela → [ɡafɛla]
o [ɡ]: Tumathunyigwaša ya kgokgokgo ya godimo, ya putšwetšo
o [a]: Moelamoya wa fase wa bogare
o [f]: Tumathunyigwaša ya maramethata a melomo le meno, e sego ya
putšwetšo
o [ɛ]: Moelamoya wa bogare wa pele
o [l]: Tumathunyigwaša ya phatlaletšo (lateral approximant)
o [a]: Moelamoya wa fase wa bogare
