Einde Federaal niveau Niveau van de deelentiteiten
legislatuur (Vlaams niveau)
Parlement Regering Parlement Regering
Optie 1: gewone ontbinding = aflopen legislatuur (5jaar: art 105 Door de Kamer: Einde van de legislatuur valt Door het Parlement:
Kieswetboek) (art. 65 GW) → regering in lopende zaken door KB 1. Motie van wantrouwen tegen 1 of meerdere ministers systematisch samen met de Constructieve motie van
afzonderlijk NIET CONSTRUCTIEF dag waarop de termijn vervalt, wantrouwen
Optie 2: vervroegde ontbinding: Koning heeft recht de Kamer te (individuele eenvoudige motie) aangezien de vergadering van - Individueel
ontbinden (art. 46 lid 1 GW), twee gevallen: - art 101, lid 1 GW de deelentiteiten niet - Collectief
1) Kamer verwerpt motie van vertrouwen bij volstrekte - volstrekte meerderheid van de stemmen vervroegd ontbonden kunnen ! Motie wordt aangenomen door
meerderheid (geplaatst door regering) t.a.v. regering + - Individuele minister dient ontslag aan te beiden worden meerderheid van de leden
draagt binnen 3 dagen geen nieuwe 1e minister voor Het duurt dus Art 71 BWHI
2. Motie van wantrouwen tegenover een federale regering in onveranderlijk 5 jaar (art.
2) Kamer neemt collectieve eenvoudige motie van
haar geheel, maar zonder dat opvolger voor 1ste minister 117 GW) Spontaan ontslag van de regering
wantrouwen aan bij volstrekte meerderheid (geplaatst wordt voorgedragen (collectieve, eenvoudige motie) NIET Art 73 BWHI
door Kamer) t.a.v. regering waarbij tegelijkertijd geen CONSTRUCTIEF De koning komt niet tussen,
nieuwe 1e minister voorgedragen wordt - artikel 46, lid 1, 2° GW maar voorzitter van het
- volstrekte meerderheid van de leden Parlement wel
Voorwaarden bij moties: - optioneel (geen verplicht) ontslag van de regering → Koning kan
Kamer ontbinden Bij inwilliging gaat minister in
- Pas stemming na 48u na indiening motie lopende zaken totdat hij vervangen
3. Motie van wantrouwen tegenover federale regering in zijn wordt (komt niet in BS)
- Volstrekte meerderheid van haar leden (niet de
geheel waarbij opvolger voor 1ste minister wordt
stemmen) vereist bij verwerping/aanneming
voorgedragen (collectieve constructieve motie) CONSTRUCTIEF ! ontslag van de regering op
- Voor besluit van ontbinding geen voorafgaand akkoord - art 96, lid 2 GW niveau van de deelstaten kan
vereist van de Kamer - volstrekte meerderheid van de leden nooit leiden tot de ontbinding van
➔ Regering in lopende zaken door KB - gedwongen ontslag van de regering het parlement, want die zijn ook
- zelfde verhaal indien de Kamer motie van vertrouwen verwerpt niet ontbindbaar
Koning kan dit doen zonder voorafgaand akkoord van de Kamer en binnen 3 dagen opvolger 1ste minister voordraagt
Optie 3: vervroegde ontbinding door de Koning na spontane Spontane (officieus) ontslag van de regering: Art 36 BWBru
ontslag van de regering (art. 46, lid 3 GW) ! aanbod van ontslag door Eerste minister kan NOOIT individueel Art 51 WDuitstG
- Initiatiefrecht: Eerste minister zijn: het houdt het ontslag in van de executieve in zijn geheel !
Uitkomst: persbericht van het Koninklijk Paleis
- Voorafgaand akkoord van Kamer bij volstrekte
a. Officieuze aanvaarding van het ontslag van de
meerderheid van haar leden noodzakelijk regering door de Koning
➔ Regering in lopende zaken, maar oorsprong daarvoor is (art 46, lid 3 GW)
niet KB = onmiddellijke aanvaarding
(officiële aanvaarding gebeurt op de dag van de
Optie 4: vervroegde ontbinding na bekendmaking in het Belgisch formele benoeming van een nieuwe regering: officieel
Staatsblad van een verklaring van Grondwetsherziening (art. 195, ontslag vastgelegd in KB waarbij geruiste
lid 2 GW) medeondertekening)
- Van rechtswege ontbinding Kamer én Senaat door →regering is in officieus ontslag, Koning kan nog altijd
aanneming verklaring van herziening van de GW (= in KB officieel weigeren
nieuwe Kamers constituerend: parlement is in staat de
b. Weigering van het ontslag door de Koning
Grondwet te veranderen) (Als Kamer de beslissing van de Koning afkeurt, kan
- Kiezers binnen de 40 dagen oproepen om de leden van die een constructieve motie van wantrouwen
de KVV te kiezen stemmen)
Nieuwe kamers worden binnen 3 maand bijeengeroepen (art
46, lid 4 en 5 GW) c. Inoverwegingneming door de Koning van het aanbod
➔ Regering in lopende zaken door KB van het ontslag
= Koning houdt zijn beslissing in beraad
! Koning is in het belang van de media, dus hij moet zo
In ieder geval is regering in lopende zaken en moeten er nieuwe
zsm een beslissing nemen!
verkiezingen georganiseerd worden + ontbinding vastgesteld door KB
legislatuur (Vlaams niveau)
Parlement Regering Parlement Regering
Optie 1: gewone ontbinding = aflopen legislatuur (5jaar: art 105 Door de Kamer: Einde van de legislatuur valt Door het Parlement:
Kieswetboek) (art. 65 GW) → regering in lopende zaken door KB 1. Motie van wantrouwen tegen 1 of meerdere ministers systematisch samen met de Constructieve motie van
afzonderlijk NIET CONSTRUCTIEF dag waarop de termijn vervalt, wantrouwen
Optie 2: vervroegde ontbinding: Koning heeft recht de Kamer te (individuele eenvoudige motie) aangezien de vergadering van - Individueel
ontbinden (art. 46 lid 1 GW), twee gevallen: - art 101, lid 1 GW de deelentiteiten niet - Collectief
1) Kamer verwerpt motie van vertrouwen bij volstrekte - volstrekte meerderheid van de stemmen vervroegd ontbonden kunnen ! Motie wordt aangenomen door
meerderheid (geplaatst door regering) t.a.v. regering + - Individuele minister dient ontslag aan te beiden worden meerderheid van de leden
draagt binnen 3 dagen geen nieuwe 1e minister voor Het duurt dus Art 71 BWHI
2. Motie van wantrouwen tegenover een federale regering in onveranderlijk 5 jaar (art.
2) Kamer neemt collectieve eenvoudige motie van
haar geheel, maar zonder dat opvolger voor 1ste minister 117 GW) Spontaan ontslag van de regering
wantrouwen aan bij volstrekte meerderheid (geplaatst wordt voorgedragen (collectieve, eenvoudige motie) NIET Art 73 BWHI
door Kamer) t.a.v. regering waarbij tegelijkertijd geen CONSTRUCTIEF De koning komt niet tussen,
nieuwe 1e minister voorgedragen wordt - artikel 46, lid 1, 2° GW maar voorzitter van het
- volstrekte meerderheid van de leden Parlement wel
Voorwaarden bij moties: - optioneel (geen verplicht) ontslag van de regering → Koning kan
Kamer ontbinden Bij inwilliging gaat minister in
- Pas stemming na 48u na indiening motie lopende zaken totdat hij vervangen
3. Motie van wantrouwen tegenover federale regering in zijn wordt (komt niet in BS)
- Volstrekte meerderheid van haar leden (niet de
geheel waarbij opvolger voor 1ste minister wordt
stemmen) vereist bij verwerping/aanneming
voorgedragen (collectieve constructieve motie) CONSTRUCTIEF ! ontslag van de regering op
- Voor besluit van ontbinding geen voorafgaand akkoord - art 96, lid 2 GW niveau van de deelstaten kan
vereist van de Kamer - volstrekte meerderheid van de leden nooit leiden tot de ontbinding van
➔ Regering in lopende zaken door KB - gedwongen ontslag van de regering het parlement, want die zijn ook
- zelfde verhaal indien de Kamer motie van vertrouwen verwerpt niet ontbindbaar
Koning kan dit doen zonder voorafgaand akkoord van de Kamer en binnen 3 dagen opvolger 1ste minister voordraagt
Optie 3: vervroegde ontbinding door de Koning na spontane Spontane (officieus) ontslag van de regering: Art 36 BWBru
ontslag van de regering (art. 46, lid 3 GW) ! aanbod van ontslag door Eerste minister kan NOOIT individueel Art 51 WDuitstG
- Initiatiefrecht: Eerste minister zijn: het houdt het ontslag in van de executieve in zijn geheel !
Uitkomst: persbericht van het Koninklijk Paleis
- Voorafgaand akkoord van Kamer bij volstrekte
a. Officieuze aanvaarding van het ontslag van de
meerderheid van haar leden noodzakelijk regering door de Koning
➔ Regering in lopende zaken, maar oorsprong daarvoor is (art 46, lid 3 GW)
niet KB = onmiddellijke aanvaarding
(officiële aanvaarding gebeurt op de dag van de
Optie 4: vervroegde ontbinding na bekendmaking in het Belgisch formele benoeming van een nieuwe regering: officieel
Staatsblad van een verklaring van Grondwetsherziening (art. 195, ontslag vastgelegd in KB waarbij geruiste
lid 2 GW) medeondertekening)
- Van rechtswege ontbinding Kamer én Senaat door →regering is in officieus ontslag, Koning kan nog altijd
aanneming verklaring van herziening van de GW (= in KB officieel weigeren
nieuwe Kamers constituerend: parlement is in staat de
b. Weigering van het ontslag door de Koning
Grondwet te veranderen) (Als Kamer de beslissing van de Koning afkeurt, kan
- Kiezers binnen de 40 dagen oproepen om de leden van die een constructieve motie van wantrouwen
de KVV te kiezen stemmen)
Nieuwe kamers worden binnen 3 maand bijeengeroepen (art
46, lid 4 en 5 GW) c. Inoverwegingneming door de Koning van het aanbod
➔ Regering in lopende zaken door KB van het ontslag
= Koning houdt zijn beslissing in beraad
! Koning is in het belang van de media, dus hij moet zo
In ieder geval is regering in lopende zaken en moeten er nieuwe
zsm een beslissing nemen!
verkiezingen georganiseerd worden + ontbinding vastgesteld door KB
