Volledige Samenvatting Preventieve en maatschappelijke aspecten

Samenvatting preventieve en
maatschappelijke aspecten
Hoofdstuk 1: Inleiding
Het begrip gezondheid
Gezondheid is verbonden aan het begrip ziekte

Volgens WHO:

 Gezondheid is de toestand van volledig, fysisch, mentaal en sociaal
welzijn

Normaal functioneren van orale structuren is noodzakelijk voor de
algemene gezondheid

 Baby met gespleten lip kan geen vacuüm maken om melk te kunnen
zuigen
 Als je moeilijk kan kauwen ben je beperkt in wat je kan eten
 Gezonde mond ook nodig om te genieten: smaak, praten, emotie

Tandarts

 Beter mondarts genoemd  gaat over meer dan alleen tanden
 Mondholte zorgt voor grote wisselwerking met de rest van het
lichaam

Mondgezondheid en algemene gezondheid
Mondaandoeningen als basis van pijn en comfortverlies

 Mondgezondheid is verbonden aan levenskwaliteit
o Bij bejaarden: verband voedingstoestand en mondgezondheid
o Bij chemo: discomfort aan mondholte op nummer 1 van last
 ECC = early childhood caries
o Verkregen bij kinderen die te lang borstvoeding kregen of
gesuikerde zuigfles
o Vanaf 1 jaar moet een kind van zuigbeker naar drinkbeker
gaan
o Door gebruik fopspeen maak je een ruimte tussen boven- en
onderkaak, bij het spreken moeten ze hun tong hierin duwen
 geeft spraakprobleem
o “het zit in de familie”
 Niet!!!

,  Iedereen wordt geboren met gezonde tanden zonder
caries




Impact van tandbederf bij jonge kinderen

 Moeilijk om op gewicht en lengte te geraken
 Ontwikkelingsachterstand door gebrek aan concentratie door de pijn
 Slechte nutritionele status  krijgen teveel comfort voeding



 Sociale context is hiervoor niet verantwoordelijk
o Catch-up fenomeen
o Na behandeling kregen de kinderen een toename in groeiritme
o Alleen als de oorzaak ook aangepakt werd



Infectieuze verwikkelingen

 Mondholte bevat zeer veel bacteriën
o Verspreiden in de bloedbaan door te kauwen
o Door verslikken kunnen ze in de longen komen
 Mondholte moet infectievrij zijn voordat een chirurgische ingreep
plaatsvindt
 Je kan sterven aan tandproblemen
o Ga naar de tandarts!



Mondpathologie en systemische aandoeningen

 Atherosclerose = cardiovasculaire aandoeningen
o Verschillende theorieën die leiden tot een hartinfarct
o Dus verband tussen tandbederf en hartproblemen
 Diabetes
o Bidirectionele relatie
 Hoe beter de mondhygiëne, hoe beter de suikerspiegel
en omgekeerd
o Gevoeliger voor ontwikkelen van tandvleesproblematiek
o Bij snel achteruitgaande tanden is diabetes voorspelbaar
 Vroeggeboorte en laag geboortegewicht
o Verhoogde prostaglandines en cytokines zorgen voor een
directe bacteriële impact

,Vaak voorkomende mondaandoeningen
Cariës = tandbederf

 Wisselwerking tussen bacteriën en suikers
o Bacteriën halen energie uit de suikers en gaan
vermenigvuldigen
 Resultaat van ecologische shift in biofilm op tandoppervlak =>
onevenwicht in mineraalbalans
 Werking:
o In biofilm zitten micro-organismen
o Bij toevoegen suikers komt biofilm binnen tot tandoppervlak
o Biofilm stapelt op en vormt zuur
o Zuurheid tast het oppervlak aan en mineralen komen vrij
 Als suiker consumptie stopt:
o Geen zuren meer gevormd door de bacteriën
o Geen mineralen die nog loskomen
o Opgeslagen mineralen die nog niet naar speeksel gingen gaan
terug in de tand = remineralisatie
 Onttrekken van mineralen (=schade) gaat snel
 Herstel ervan duurt langer
o Beperk dus tijdstippen waarop je suikers eet




o Bij pH 5,5 blijft het glazuur nog intact, daarna komen
mineralen los
 Frequentie is dus belangrijker dan hoeveelheid
 Verschillende graden van cariës
 GRAAD 1
o Aantasting alleen in het glazuur
o Dof wit vlekje zichtbaar
o Geen pijn

, o Schade is omkeerbaar: laten remineraliseren
 Blijft dan witte vlek maar is glanzend
 GRAAD 2
o Aantasting tot in het dentine
o Geel/bruine vlek zichtbaar
o Gevoelig  letsel dichtbij zenuwen
o Cavitatie
o Restauratief, ingrijpen nodig
 GRAAD 3
o Aantasting tot in de pulpa
o Ontstekingsreactie
o PIJN  druk in pulpakamer hoog
o Kanaalbehandeling nodig  openmaken
 GRAAD 4
o Tandzenuw gaat afsterven  necrose
o Kan pijnloos zijn
o Abcesvorming




Tandvleesontsteking = gingivitis

 In eerste fase kan hersteld worden door goed te
poetsen

Parodontis

 Als er naast tandvlees ook steunweefsel wordt
afgebroken
 Tanden lijken te groeien
o Tussenliggend tandvlees rot weg
 Geen genezing mogelijk! Kan alleen tot stilstand
gebracht



Tanderosie

 Tandweefsels gaan oplossen
 Door zuur NIET afkomstig van microbiële origine
o Extrinsieke zuren: van buiten het lichaam (vb. frisdrank)
o Intrinsieke zuren: van binnen het lichaam (vb. maagzuur)