Volledige samenvatting Personeel & Organisatie 2024-2025
Inhoudstabel
Hoofdstuk 1: Introductie ..................................................................................... 8
1.1. HISTORISCHE SCHETS................................................................................ 8
1.2. DEFINITIE VAN HRM ................................................................................10
1.3. ROLLEN VAN HR-MANAGERS ......................................................................11
1.4. OVERZICHT VAN HR-MODELLEN .................................................................11
1.5. HET BELANG VAN METEN............................................................................13
1.6. KRITIEK ..................................................................................................13
1.7. E VIDENTIE ..............................................................................................13
1.8. TRENDS .................................................................................................13
Hoofdstuk 2: job -en competentiemodelling ..............................................................14
2.1. Inleiding .......................................................................................................14
2.2. Vier bouwstenen van de functiestudie .............................................................14
2.3. Functiebeschrijving en – analyse .....................................................................19
2.3.1. Functionele job analyse ..........................................................................19
2.3.2. Taakvragenlijst ........................................................................................20
2.3.3. Job element methode (JEM) ....................................................................20
2.3.4. Narratieve taak- en functieomschrijving ...................................................21
2.3.5. Kritische incidenten techniek ..................................................................21
2.3.6. Persoonlijkheidsgebaseerde methodes ...................................................22
2.3.7. Occupational information network (o*net) ................................................22
2.4. Competentiemodeling ...................................................................................23
2.4.1. Oorsprong en definities ..........................................................................23
2.4.2. Proces ..................................................................................................24
2.5. Cognitieve taakanalyse .................................................................................26
2.6. Relevantie voor HR ........................................................................................27
2.7. Trends ..........................................................................................................28
Hoofdstuk 3: Werving en selectie. .........................................................................29
3.1. Inleiding ..................................................................................................29
3.2. Employer branding ..................................................................................30
3.2.1. Waar maken wij het verschil als werkgever? .........................................30
1
,Volledige samenvatting Personeel & Organisatie 2024-2025
3.2.2. Persoon-organisatie fit .......................................................................30
3.2.3. ‘Employer imago’ als een competitief voordeel? ...................................31
3.2.4. Predictoren, moderatoren en gevolgen van attractiviteit? ......................31
3.2.5. Belang boodschap steunt op verschillende theoretische kaders ............32
3.2.6. Overzicht ‘talen relation management’ ................................................33
3.2.7. Employee value propositions ..............................................................33
3.2.8. Van EVP naar de specifieke boodschap ................................................34
3.3. Werving ...................................................................................................35
3.3.1. Van organisatiestrategie naar doelgroepen op de arbeidsmarkt (hard to fill
positions) ........................................................................................................35
3.3.2. Types kandidaten ...............................................................................37
3.3.3. Actief versus passief zoeken ...............................................................37
3.3.4. Mediakanalen ....................................................................................38
3.3.5. Overzicht talent relation management .................................................38
3.3.6. Potentiële kandidiaten verbinden? .......................................................39
3.3.7. Effectiviteit & efficiëntie ......................................................................39
Hoofdstuk 4: selectie (sv notibility H4 ook goed) .....................................................40
4.1. Wetenschappelijk model selectievraagstuk ............................................41
4.1.1. Criteriumdomein voorbeeld: (job performance = resultaatgerichte
prestatie) .......................................................................................................41
4.1.2. Selectieconstruct voorbeeld ............................................................42
4.1.3. Criteriummaat ..................................................................................43
4.1.4. Selectie-instrument .........................................................................44
4.2. Het selectie-interview .............................................................................49
4.2.1. De STARR-methode ............................................................................51
4.2.2. Assesment center ..............................................................................51
4.2.3. Rollenspel .........................................................................................52
4.2.4. Postbak (in-tray of in-basket) ...............................................................53
4.3. De wetenschappelijke fundering van selectietechnieken (evidence based)
54
4.4. Onboarding .............................................................................................55
Hoofdstuk 5: Attitudes ..........................................................................................56
2
,Volledige samenvatting Personeel & Organisatie 2024-2025
5.1. Inleiding ......................................................................................................56
5.1.1. ATTITUDES IN HET ALGEMEEN ......................................................................56
5.1.2. Attitudeverandering ..........................................................................56
5.1.3. ATTITUDE EN GEDRAG ............................................................................56
5.1.4. COGNITIEVE DISSONANTIE .....................................................................57
5.1.5. WANNEER LEIDEN ATTITUDES TOT GEDRAG ?...............................................58
5.2. Werktevredenheid .......................................................................................59
5.2.1. WERKTEVREDENHEID : BEPALENDE FACTOREN. ...............................................59
5.2.2. GEVOLGEN VAN (ON)TEVREDENHEID OP DE WERKVLOER . ..................................60
5.3. Organisatiebetrokkenheid .......................................................................61
5.4. Werkbetrokkenheid en empowerment .....................................................62
5.5. Waarom verschillen in mensen hun attitudes?.........................................62
5.6. Werkattitudes: implicaties voor HRM.......................................................63
Hoofdstuk 6: stress en welzijn op het werk ............................................................65
6.1. Werkstress ..................................................................................................65
6.1.1. HOE ONTSTAAT STRESS ? ............................................................................65
6.1.2. STRESSREACTIE .......................................................................................66
6.2. Burn-out ......................................................................................................66
6.2.1. VERSCHIL MET STRESS ...............................................................................69
6.2.2. PREVALENTIE : HOE VAAK KOMT BURN-OUT VOOR? ...........................................69
6.2.3. GEVOLGEN ..............................................................................................71
6.2.4. INTERVENTIES ..........................................................................................71
6.3. Engagement ................................................................................................73
6.3.1. VAN BURNOUT NAAR ENGAGEMENT ..................................................................73
6.3.2. VRAGENLIJST ...........................................................................................73
6.3.3. OORZAKEN EN GEVOLGEN ..........................................................................74
6.4. Stressmanagement: organisatie ..................................................................75
Hoofdstuk 7: performantie ....................................................................................76
7.1.1. VERSCHILLENDE SOORTEN ..........................................................................76
Hoofdstuk 8: leren .................................................................................................77
8.1. Inleiding ..................................................................................................77
8.2. Leren en (talent)ontwikkeling ..................................................................77
3
, Volledige samenvatting Personeel & Organisatie 2024-2025
8.2.1. WAT IS LEREN EN ONTWIKKELEN ? ............................................................77
8.2.2. WAT IS COMPETENTIE - EN TALENTONTWIKKELING ? ......................................78
8.3. Leren en ontwikkeling vanuit het perspectief vd organisatie ....................79
8.3.1. TALENTMANAGEMENT OP DE INTERNE ARBEIDSMARKT ..................................79
8.3.2. STRATEGISCH LEER - EN ONTWIKKELINGSBELEID . ........................................79
8.4. De lerende organisatie.............................................................................83
8.5. ‘Management development’ ....................................................................83
8.6. Leren en ontwikkelen – standpunt individu ..............................................84
8.6.1. L EERVERMOGEN: ONTWIKKELBAARHEID COMPETENTIES ...............................84
8.6.2. L EERBEREIDHEID ..................................................................................84
8.6.3. L EERSTIJLEN (VOORKEURSTIJLEN) ............................................................85
Hoofdstuk 9: Motivatie ..........................................................................................87
9.1. Motiveren vanuit een verschillend mensbeeld .............................................87
9.1.1. MENSBEELD . ...........................................................................................87
9.2. Autonome en gecontroleerde motivatie .......................................................88
9.2.1. MOTIVATIE VOOR LEREN .............................................................................90
9.2.2. KENNIS DELEN .........................................................................................90
9.2.3. GENUANCEERD BEELD ...............................................................................90
9.3. Het ABC van motivatie: basisbehoeften .......................................................91
9.3.1. BASISBEHOEFTEN IN ZDT...........................................................................91
9.3.2. AUTNOMIE IN ZDT ....................................................................................91
9.3.3. KENMERKEN VAN HET ABC.........................................................................92
9.3.4. ABC IN WERK ..........................................................................................92
9.3.5. OORZAKEN VAN HET ABC ..........................................................................92
9.3.6. GEVOLGEN VAN HET ABC...........................................................................92
9.4. Intrinsieke en extrinsieke waarden ..............................................................93
9.4.1. ONDERZOEK : GEVOLGEN VAN WAARDEN .......................................................93
9.4.2. NUANCERING: FIT-PERSPECTIEF ..................................................................94
9.5. Hoe ABC en autonome en gecontroleerde motivatie versterken? .................95
9.5.1. HET WERK ...............................................................................................95
9.5.2. AUTONOMIE ONDERSTEUNEND LEIDERSCHAP . ...........................................95
9.5.3. RELATIE TUSSEN DE BASISBEHOEFTEN EN DE VERSCHILLENDE WAARDEN .........96
4
Inhoudstabel
Hoofdstuk 1: Introductie ..................................................................................... 8
1.1. HISTORISCHE SCHETS................................................................................ 8
1.2. DEFINITIE VAN HRM ................................................................................10
1.3. ROLLEN VAN HR-MANAGERS ......................................................................11
1.4. OVERZICHT VAN HR-MODELLEN .................................................................11
1.5. HET BELANG VAN METEN............................................................................13
1.6. KRITIEK ..................................................................................................13
1.7. E VIDENTIE ..............................................................................................13
1.8. TRENDS .................................................................................................13
Hoofdstuk 2: job -en competentiemodelling ..............................................................14
2.1. Inleiding .......................................................................................................14
2.2. Vier bouwstenen van de functiestudie .............................................................14
2.3. Functiebeschrijving en – analyse .....................................................................19
2.3.1. Functionele job analyse ..........................................................................19
2.3.2. Taakvragenlijst ........................................................................................20
2.3.3. Job element methode (JEM) ....................................................................20
2.3.4. Narratieve taak- en functieomschrijving ...................................................21
2.3.5. Kritische incidenten techniek ..................................................................21
2.3.6. Persoonlijkheidsgebaseerde methodes ...................................................22
2.3.7. Occupational information network (o*net) ................................................22
2.4. Competentiemodeling ...................................................................................23
2.4.1. Oorsprong en definities ..........................................................................23
2.4.2. Proces ..................................................................................................24
2.5. Cognitieve taakanalyse .................................................................................26
2.6. Relevantie voor HR ........................................................................................27
2.7. Trends ..........................................................................................................28
Hoofdstuk 3: Werving en selectie. .........................................................................29
3.1. Inleiding ..................................................................................................29
3.2. Employer branding ..................................................................................30
3.2.1. Waar maken wij het verschil als werkgever? .........................................30
1
,Volledige samenvatting Personeel & Organisatie 2024-2025
3.2.2. Persoon-organisatie fit .......................................................................30
3.2.3. ‘Employer imago’ als een competitief voordeel? ...................................31
3.2.4. Predictoren, moderatoren en gevolgen van attractiviteit? ......................31
3.2.5. Belang boodschap steunt op verschillende theoretische kaders ............32
3.2.6. Overzicht ‘talen relation management’ ................................................33
3.2.7. Employee value propositions ..............................................................33
3.2.8. Van EVP naar de specifieke boodschap ................................................34
3.3. Werving ...................................................................................................35
3.3.1. Van organisatiestrategie naar doelgroepen op de arbeidsmarkt (hard to fill
positions) ........................................................................................................35
3.3.2. Types kandidaten ...............................................................................37
3.3.3. Actief versus passief zoeken ...............................................................37
3.3.4. Mediakanalen ....................................................................................38
3.3.5. Overzicht talent relation management .................................................38
3.3.6. Potentiële kandidiaten verbinden? .......................................................39
3.3.7. Effectiviteit & efficiëntie ......................................................................39
Hoofdstuk 4: selectie (sv notibility H4 ook goed) .....................................................40
4.1. Wetenschappelijk model selectievraagstuk ............................................41
4.1.1. Criteriumdomein voorbeeld: (job performance = resultaatgerichte
prestatie) .......................................................................................................41
4.1.2. Selectieconstruct voorbeeld ............................................................42
4.1.3. Criteriummaat ..................................................................................43
4.1.4. Selectie-instrument .........................................................................44
4.2. Het selectie-interview .............................................................................49
4.2.1. De STARR-methode ............................................................................51
4.2.2. Assesment center ..............................................................................51
4.2.3. Rollenspel .........................................................................................52
4.2.4. Postbak (in-tray of in-basket) ...............................................................53
4.3. De wetenschappelijke fundering van selectietechnieken (evidence based)
54
4.4. Onboarding .............................................................................................55
Hoofdstuk 5: Attitudes ..........................................................................................56
2
,Volledige samenvatting Personeel & Organisatie 2024-2025
5.1. Inleiding ......................................................................................................56
5.1.1. ATTITUDES IN HET ALGEMEEN ......................................................................56
5.1.2. Attitudeverandering ..........................................................................56
5.1.3. ATTITUDE EN GEDRAG ............................................................................56
5.1.4. COGNITIEVE DISSONANTIE .....................................................................57
5.1.5. WANNEER LEIDEN ATTITUDES TOT GEDRAG ?...............................................58
5.2. Werktevredenheid .......................................................................................59
5.2.1. WERKTEVREDENHEID : BEPALENDE FACTOREN. ...............................................59
5.2.2. GEVOLGEN VAN (ON)TEVREDENHEID OP DE WERKVLOER . ..................................60
5.3. Organisatiebetrokkenheid .......................................................................61
5.4. Werkbetrokkenheid en empowerment .....................................................62
5.5. Waarom verschillen in mensen hun attitudes?.........................................62
5.6. Werkattitudes: implicaties voor HRM.......................................................63
Hoofdstuk 6: stress en welzijn op het werk ............................................................65
6.1. Werkstress ..................................................................................................65
6.1.1. HOE ONTSTAAT STRESS ? ............................................................................65
6.1.2. STRESSREACTIE .......................................................................................66
6.2. Burn-out ......................................................................................................66
6.2.1. VERSCHIL MET STRESS ...............................................................................69
6.2.2. PREVALENTIE : HOE VAAK KOMT BURN-OUT VOOR? ...........................................69
6.2.3. GEVOLGEN ..............................................................................................71
6.2.4. INTERVENTIES ..........................................................................................71
6.3. Engagement ................................................................................................73
6.3.1. VAN BURNOUT NAAR ENGAGEMENT ..................................................................73
6.3.2. VRAGENLIJST ...........................................................................................73
6.3.3. OORZAKEN EN GEVOLGEN ..........................................................................74
6.4. Stressmanagement: organisatie ..................................................................75
Hoofdstuk 7: performantie ....................................................................................76
7.1.1. VERSCHILLENDE SOORTEN ..........................................................................76
Hoofdstuk 8: leren .................................................................................................77
8.1. Inleiding ..................................................................................................77
8.2. Leren en (talent)ontwikkeling ..................................................................77
3
, Volledige samenvatting Personeel & Organisatie 2024-2025
8.2.1. WAT IS LEREN EN ONTWIKKELEN ? ............................................................77
8.2.2. WAT IS COMPETENTIE - EN TALENTONTWIKKELING ? ......................................78
8.3. Leren en ontwikkeling vanuit het perspectief vd organisatie ....................79
8.3.1. TALENTMANAGEMENT OP DE INTERNE ARBEIDSMARKT ..................................79
8.3.2. STRATEGISCH LEER - EN ONTWIKKELINGSBELEID . ........................................79
8.4. De lerende organisatie.............................................................................83
8.5. ‘Management development’ ....................................................................83
8.6. Leren en ontwikkelen – standpunt individu ..............................................84
8.6.1. L EERVERMOGEN: ONTWIKKELBAARHEID COMPETENTIES ...............................84
8.6.2. L EERBEREIDHEID ..................................................................................84
8.6.3. L EERSTIJLEN (VOORKEURSTIJLEN) ............................................................85
Hoofdstuk 9: Motivatie ..........................................................................................87
9.1. Motiveren vanuit een verschillend mensbeeld .............................................87
9.1.1. MENSBEELD . ...........................................................................................87
9.2. Autonome en gecontroleerde motivatie .......................................................88
9.2.1. MOTIVATIE VOOR LEREN .............................................................................90
9.2.2. KENNIS DELEN .........................................................................................90
9.2.3. GENUANCEERD BEELD ...............................................................................90
9.3. Het ABC van motivatie: basisbehoeften .......................................................91
9.3.1. BASISBEHOEFTEN IN ZDT...........................................................................91
9.3.2. AUTNOMIE IN ZDT ....................................................................................91
9.3.3. KENMERKEN VAN HET ABC.........................................................................92
9.3.4. ABC IN WERK ..........................................................................................92
9.3.5. OORZAKEN VAN HET ABC ..........................................................................92
9.3.6. GEVOLGEN VAN HET ABC...........................................................................92
9.4. Intrinsieke en extrinsieke waarden ..............................................................93
9.4.1. ONDERZOEK : GEVOLGEN VAN WAARDEN .......................................................93
9.4.2. NUANCERING: FIT-PERSPECTIEF ..................................................................94
9.5. Hoe ABC en autonome en gecontroleerde motivatie versterken? .................95
9.5.1. HET WERK ...............................................................................................95
9.5.2. AUTONOMIE ONDERSTEUNEND LEIDERSCHAP . ...........................................95
9.5.3. RELATIE TUSSEN DE BASISBEHOEFTEN EN DE VERSCHILLENDE WAARDEN .........96
4
