Samenvatting - Recht (S0A15a) KUL (2025, Tim Opgenhaffen)

Samenvatting recht
Les 1


Algemeen deel
1. Obejectief vs subjectief recht
A. Wat is het verschil

- Objectief recht (Het recht)
o Het geheel van algemene gedragsregels opgelegd door een daartoe bevoegde
overheid, die de ordening van het maatschappelijk leven beogen en waarvan de
naleving afdwingbaar is.
o Bevoegde overheid
o Parlement
o Doel= ordenen
o Algemene gedragsregel
o Afdwingbaar
o Geen keuze: je moet het respecteren en volgen
 Aan het recht gebonden
- Subjectief recht (Mijn recht)
o De individualisering van de rechtsregel. Het is de aanspraak die een persoon ten
aanzien van andere personen aan het objectief recht ontleent.
o Bv Basic fit abonnement
 Ook regels
 Groot verschil: je kan dit opzeggen
o Niet afdwingbaar (zelf de keuze of je ze volgt of weggaat)
o Individualisering

Voorbeeld 1: Regels over studentenhuur in het Woninghuurdecreet
- Verhuurder is verplicht tot grote herstellingen (>< kleine herstellingen en onderhoud)
- Op kot: je dak lekt
o Wie moet dat betalen
o De kotbaas: staat in HET RECHT
o MIJN RECHT: naar kotbaas stappen om hem op de regels te wijzen, mij recht is
gebaseerd op het Recht.
Voorbeeld 2: Geheel aan regels over studentenarbeid
- Bv jobstudent wordt ziek, wordt die doorbetaald?
o Kijken in arbeidsrecht.

Soort rechtMijn vs Het recht
groot verschil waar je het aanklaagt
MIJN Recht: in hoven, rechtbanken 1ste aanlag, vrederechter, strafrechtbank
HET Recht: raad van state, grondwettelijk hof (probleem met de wet zelf.)

, Het recht
- Administratieve Rechtscolleges
- “Objectief contentieux”
o Bv. gemeente volgt regels niet bij benoeming ambtenaar
o Bv. gemeente stelt parkeerreglement op dat in strijd is met de wet
o Bv. gemeente legt niet uit niet waarom mijn bouwaanvraag geweigerd wordt
- Jij vs de overheid
Mijn Recht
- Gewone hoven en rechtbanken
- “Subjectief contentieux”
o Bv. je werkgever betaalt je niet
 Naar rechter stappen
 Het recht aanhalen waarom je uitbetaald moet worden.
o Bv. je aannemer verdwijnt met de noorderzon
o Bv. je krijgt je pensioen niet
o Bv. je bent mishandeld en wil een schadevergoeding
- Een andere partij die HET recht niet correct toepast waardoor JOUW recht geschonden
wordt.
- Jij vs de andere burgers of jij vs overheid.


Vb Het recht (as such)
- Bv nieuwe regering: willen homohuwelijken afschaffen
- Stel de wet wordt gestemd
o Je kan die wet aanvechten
o Je hebt een probleem met HET recht
 Vind het discriminatie
o Iedereen kan dat aanvechten (iedereen kan het oneens zijn met wetten)

Vb: stad Leuven
- Nieuwe wet: 120 in de dorpskern
- Kan je aanvechten: want Leuven is daar niet voor bevoegd.
Bv: nieuwe kans tot promotie in een bedrijf
- Wordt echtgenote van de baas (die moest kiezen)
- Jij vecht HET recht aan
o Je vecht het kiesproces aan
o Niet MIJN recht: niet per se jij wel recht op die plek
- Als rechter je gelijk geeft: kiesproces opnieuw
o Jij wordt niet benoemd, zelfde kandidaat kan winnen als voordien maar nu met
juiste kiesprocedure
Bv: grondgebied in uw bezit aan de dorpsrand
- Kan ik zomaar een villa bouwen daar?
- Gemeenten kan weigeren

, o Kan zeggen: past niet in onze buurt
- Jij neemt geen genoegen met de beslissing
- Wat vecht je aan?
o De motivering van de ambtenaar
o Is onvoldoende bv
o Het recht
 Geschillen tegen de overheid
 Want zij maken het
Mijn recht: het subjectieve contentieux
- Geschillen tussen u en de andere burgers
o Bv u vs de Basic fit, u vs aanemer
- soms ook u vs de overheid
o bv wanneer overheid het recht niet goed toepast
o bv overheid die je geen pensioen geeft terwijl je er wel recht op hebt
 =subjectief recht
o Bv rotte boom in park (eigendom gemeenten)
 Boom valt op jouw huis
 Fout van de overheid
 Jouw recht: overheid jouw vergoeden
Gebonden bevoegdheid
- Subjectief recht
- Vb: pensioenen: vaste regels wanneer je het krijgt, voorwaarden
o Ambtenaar enkel voorwaarden bekijken, zo ja dan moet die jou een pensioen
geven (geen beoordelingsruimte)
- Vb: gehandicapte parkeerkaart
o Bepaalde voorwaarden voor
 Zo ja, dan krijg je het
 Overheid moet die geven want jij hebt er recht op.
Discretionaire bevoegdheid
- Wel beoordelingsmarge: toekennen of niet?
- Bv bouwvergunning
o Er zijn basisregels
o Maar ambtenaar beslist finaal of het al dan niet mag
- Je hebt geen subjectief recht
o Als het niet wordt toegekend wordtgeen subjectief recht
 Je vecht de beslissing aan van een ambtenaar= objectief contentieux
 Gelijk krijgen betekent niet dat het wel mag
 Procedure opnieuw



B. Objectief recht
HET recht: 6 kenmerken
1) Algemeen
2) Gedragsregels
3) Opgelegd

, 4) Gedrag
5) Bevoegde overheid
6) Afdwingbaar


1: algemeen
- Recht is algemeen en onpersoonlijk
- Logisch, anders zou het geen regel zijn
- Waarborg tegen willekeur
o individueel besluit rechtsregel
o Bv bouwvergunning
o Bv benoeming van 1 persoon
- Voor iedereen
2: gedrag
- Recht beoordeelt (uitwendig) gedrag van:
o rechtssubjecten mensen (natuurlijke personen)
o door mensen gecreëerde juridische entiteiten (rechtspersonen)
 bv de overheid, alle levende mensen
 private rechtspersonen
 bv vennootschappen, VZW
o ze staan op zichzelf
 eigen rechten en plichten
 bv werken bij McDondalds: akkoord met een bedrijf, niet met een persoon
o wie geen rechtspersoonlijkheid: rechtsobjecten
 bv Robot: geen eigen rechten en plichten en verantwoordelijkheid
 maakt iets kapot: kan niet de robot aanklagen, maar wel de
eigenaat/maker.
 Bv dieren
 Valt u aan: eigenaar voor de rechter, niet het dier.
 Een dier kan zijn eigen rechten niet uitoefenen
o Bv GAIA (een rechtssubject) zou dat wel kunnen.
- “Gedachten zijn vrij” :Tot ze zich veruitwendigen
o Recht regelt wat mensen doen (niet denken)

3: opgelegd
- Normatief
o Verplicht u dingen te doen en niet te doen
o Bv iemand in nood verplicht helpen
- Inspanningsverbintenis
o Wat verwacht het recht van mij?
o Recht gaat er van uit dat je plicht is zo goed mogelijk je best te doen
 Gedragen als een redelijk en normaal persoon
o Bv Chirurg
 Nooit 100% veilig (zegt hij ook)
 Je sterft: kan je naar de rechter gaan?
 Familie wil schadevergoeding
 Chirurg mag zich verdedigen