THEMA 4 : biotechnologie
hoofdstuk 1 :
biotechnologie , een groeiend onderzoeksdomein
1 .
Klassieke en moderne biotechnologie
Klassieke biotechnologie-biotechnologische toepassingen waarbij de mens niet rechtstreeks deutelt aan het Ant vih
organisme
bub . door kruisingen het Belgisch wit-blauw
moderne
biotechnologie
:
via
ingrijpen in het erfelijk materiaal DNA-technologie gentechnologie
↳ genetisch gemodificeerde organismen (660) :
organisme dat
genetisch is aangepast
-
transgene organismen organisme : bevat erfelijk materiaal van andere soort
Zelf wordt / dezelfde Soort toegevoegd
-
cisgene organismen : DNA van
organisme aangepast DNA van organisme van
2 .
toepassingsgebieden van
biotechnologie robacteriën
-
rode biotechnologie (voor gezondheidszorg Farmaciel ,
: bub .
ggos die menselijke insuline producerendiabetes
-
groene biotechnologie voor landbouw/ voedingsindustrie) :
bub .
natuurlijk toxine insecten of insecticiden
- witte biotechnologievoor chemische industrie) :
bub bio-ethano als basisst of
.
productie plastics
- blauwe biotechnologie voor vissery / aquacultuurl : bub duurzame
.
algentweek to biobrandstoffen, vert voedsel
,
...
bub .
gouden rijst :
door tekort aan Vitamine A sterven aan begin 21ste eeuw 1-2 miljoen kinderen + 500 000 blind
> kinderen
-
gevoed met rijst ontwikkelen van rijst met extra provitamine A
probleem Vitaminetekort biodiversiteit
in
gewassen ,
maar verlies aan in
Voedselgewassen door
gouden rijst
raakt het grotere probleem ondergesneeuwd
3 .
biotechnologie en ethiek
PROs cons
-
Voedingswaarde kan worden verbeterd -
kan slechte gezondheidreacties opleveren
-
gewassen zonder allergenen -verwijderen eigenschappen onbekende effecten
-
gewassen kunnen in
droogte groeien - opbrengst * -biodiversiteit b
-
Goos kunnen herbiciden produceren om
plagen te doden -
Kruisbestuiving -
super onkruid
arme landen overheden kunnen restrictier
-verbeter
voedselvoorziening in -
opleggen
-
langere houdbaarheid - staat niet op
voedingsetiketten
-
minder kosten ,
minder pesticiden minder , landgebruik...
hoofdstuk 2 :
biotechnologische technieken
. DNA
1 vermenigvuldigen : de PCR-techniek
=
Polymerace Chain Reaction
20-30 temperatuurcycli stelkens zelfde 3
stappen
1
. denaturatie 195° :
Waterstofbruggen tussen stikstofbasen breken DNA-dubbelstrengen openen
2 .
annealing (40-60°) :
aanhechting van 2 primers op 2 DNA-enkelstrengen -a binden
op sequentie waarmee
ze
complementair zijn- gewenste DNA-fragment afgelijnd primers door
3
.
elongatie (72
Tag-DNA-polymerase > aanhechting complementaire nucleotiden /primers verlengt vanaf
: -
3
uiteinde omdat het enkel mogelijk is 5 3
,
2 .
3 Tovertollig DNA -
te vermenigvuldigen 1
>
-
forward
.
D - primer reverse primer
gewenst ANA-fragment
-aantal gewenste INA-fragmenten verdubbelt na elke PCR-cyclus - exponentiële toename
pas nade PCR-cyclus zijn er
gewenste DNA-fragmenten Ronder overtollig DNA) ,
omdat primer enkel begin
vastlegt (niet het einde
kwantitatieve PCR combinatie klassieke PCR-technieke directe detectie : en concentratie bepaling vin DNA-staal
bub 1 .
.
probe toegevoegd aan staal = Korte DNA-enkelstreng met fluorescerende reporter +
quencher
> Q R dicht +
bij elkaar - & dooft Signaal & --
geen fluorescentie ↓
-
probe bindt op verschillende plekken Vik DNA (complementain
2 .
Tag-DNA-polymerase maakt probe los vin INA
.
3 probe afgebroken - Qenr Komen los - wel fluorescent signaal-a gedetecteerde fluorescentie
= maat voor hoeveelheid gewenst DNA dat gemaakt wordt
hoofdstuk 1 :
biotechnologie , een groeiend onderzoeksdomein
1 .
Klassieke en moderne biotechnologie
Klassieke biotechnologie-biotechnologische toepassingen waarbij de mens niet rechtstreeks deutelt aan het Ant vih
organisme
bub . door kruisingen het Belgisch wit-blauw
moderne
biotechnologie
:
via
ingrijpen in het erfelijk materiaal DNA-technologie gentechnologie
↳ genetisch gemodificeerde organismen (660) :
organisme dat
genetisch is aangepast
-
transgene organismen organisme : bevat erfelijk materiaal van andere soort
Zelf wordt / dezelfde Soort toegevoegd
-
cisgene organismen : DNA van
organisme aangepast DNA van organisme van
2 .
toepassingsgebieden van
biotechnologie robacteriën
-
rode biotechnologie (voor gezondheidszorg Farmaciel ,
: bub .
ggos die menselijke insuline producerendiabetes
-
groene biotechnologie voor landbouw/ voedingsindustrie) :
bub .
natuurlijk toxine insecten of insecticiden
- witte biotechnologievoor chemische industrie) :
bub bio-ethano als basisst of
.
productie plastics
- blauwe biotechnologie voor vissery / aquacultuurl : bub duurzame
.
algentweek to biobrandstoffen, vert voedsel
,
...
bub .
gouden rijst :
door tekort aan Vitamine A sterven aan begin 21ste eeuw 1-2 miljoen kinderen + 500 000 blind
> kinderen
-
gevoed met rijst ontwikkelen van rijst met extra provitamine A
probleem Vitaminetekort biodiversiteit
in
gewassen ,
maar verlies aan in
Voedselgewassen door
gouden rijst
raakt het grotere probleem ondergesneeuwd
3 .
biotechnologie en ethiek
PROs cons
-
Voedingswaarde kan worden verbeterd -
kan slechte gezondheidreacties opleveren
-
gewassen zonder allergenen -verwijderen eigenschappen onbekende effecten
-
gewassen kunnen in
droogte groeien - opbrengst * -biodiversiteit b
-
Goos kunnen herbiciden produceren om
plagen te doden -
Kruisbestuiving -
super onkruid
arme landen overheden kunnen restrictier
-verbeter
voedselvoorziening in -
opleggen
-
langere houdbaarheid - staat niet op
voedingsetiketten
-
minder kosten ,
minder pesticiden minder , landgebruik...
hoofdstuk 2 :
biotechnologische technieken
. DNA
1 vermenigvuldigen : de PCR-techniek
=
Polymerace Chain Reaction
20-30 temperatuurcycli stelkens zelfde 3
stappen
1
. denaturatie 195° :
Waterstofbruggen tussen stikstofbasen breken DNA-dubbelstrengen openen
2 .
annealing (40-60°) :
aanhechting van 2 primers op 2 DNA-enkelstrengen -a binden
op sequentie waarmee
ze
complementair zijn- gewenste DNA-fragment afgelijnd primers door
3
.
elongatie (72
Tag-DNA-polymerase > aanhechting complementaire nucleotiden /primers verlengt vanaf
: -
3
uiteinde omdat het enkel mogelijk is 5 3
,
2 .
3 Tovertollig DNA -
te vermenigvuldigen 1
>
-
forward
.
D - primer reverse primer
gewenst ANA-fragment
-aantal gewenste INA-fragmenten verdubbelt na elke PCR-cyclus - exponentiële toename
pas nade PCR-cyclus zijn er
gewenste DNA-fragmenten Ronder overtollig DNA) ,
omdat primer enkel begin
vastlegt (niet het einde
kwantitatieve PCR combinatie klassieke PCR-technieke directe detectie : en concentratie bepaling vin DNA-staal
bub 1 .
.
probe toegevoegd aan staal = Korte DNA-enkelstreng met fluorescerende reporter +
quencher
> Q R dicht +
bij elkaar - & dooft Signaal & --
geen fluorescentie ↓
-
probe bindt op verschillende plekken Vik DNA (complementain
2 .
Tag-DNA-polymerase maakt probe los vin INA
.
3 probe afgebroken - Qenr Komen los - wel fluorescent signaal-a gedetecteerde fluorescentie
= maat voor hoeveelheid gewenst DNA dat gemaakt wordt
