1) Verwarmingsinstallaties – (de) centraal
Technische installaties
- Comfort: creëren van gevoel van welbehagen
o Thermisch, visueel, akoestisch. (activiteit afhankelijk, tijdstip,
locatie,..)
- Ondersteunen van activiteiten in gebouw
o Toevoer, interactie, afvoer
- Optimalisatie van werking van gebouw (kosten besparen)
- Veiligheid en hygiëne; branddetectie, ventilatie
Verwarmingssystemen opgebouwd uit deelcomponenten.
- Opwekkingsysteem: productie van warmte/koude, m.b.v.
verschillende energiebronnen (wel/niet hernieuwbaar)
- Opslag: noodzakelijk voldoende grote buffer (in systeem zelf of met
buffervaten)
- Distributie: kanalen, leidingen, pompen,… transport van lucht of
water. (natuurlijk of mechanisch)
- Afgifte: warmte/ koude wordt in ruimte afgegeven door afgifte-
element dat opgesteld staat in ruimte.
- Sturing: sensoren, schakelaars, thermostaten -> zorgen voor
voldoende warmte bij eindgebruiker.
Opwekkingssystemen
- Gasketel
- Mazoutketel/kachel
- Pelletketel
- Zonneboiler
Afgiftesystemen
- Radiator
- Convector
- Elektrisch vuur
- Luchtverwarming
- Vloerverwarming
Verdeelsystemen/sturing
- Buizen; staal/kunststof/koper
- Collector
- Pomp
- Thermostaat
Configuratie
Versch configuratiemogelijkheden om energiedrager bij centrale te krijgen
op gebouwniveau.
,Centrale structuur
- Niet vaak voorkomend (vaker bij app)
- 1 centrale warmtegenerator
- Elke tak = 1 app (gevoed door zelfde
generator)
- 1 aansluiting voor voeding van generator
- 1 centrale technische ruimte voor voll app
= collectieve verwarming
Voordelen
- 1 collectieve opwekkingseenheid
- Niet meer nodig voor elk individueel app
- 1 onderhoud nodig
- Beter rendement voor 1 toestel dan meerdere kleine
Typische configuratie app
= centraal op gebouwniveau
1 gemeenschappelijk opwekkingstoestel.
- Gascondensatieketel, warmtepomp
- In grote gem. technische ruimte
- Wekt warmte op
1 buffervat (slaat warmte op)
1 circulatieleiding
- Warme water dmv circulatiepomp in gebouw laten circuleren.
- Kan met klokregeling sturen
- Warm water onmiddellijk beschikbaar wegens grote afstand
tussen warmteopwekking en afgiftepunt.
o Vb kraan opendraaien -> water snel warm
- Circulatiepomp met driewegkraan
- Driewegkraan mengt warm & koud water
(retourwater) zodat aangevoerd water constante T
heeft.
Etagestation op elk app
- Warmtewisselaar: draagt warmte vanuit circulatieleiding over naar
app
- Geen opwekkingseenheid in app. Via collectoren alle toestellen
verbinden
Combilus
= gemeenschappelijke voorziening van verwarming en sanitair warm
water
- Met circulatieleiding
- Water is min 60° om water te kunnen opwarmen in app
o Legionella bestrijding
o Wachttijd warm water verkorten
- Kan op grote schaal -> stad/ wijk (warmtenet)
,Decentrale structuur.
- Enkel in app (elk app heeft eigen warmteopwekkingstoestel in
technisch lokaal)
o Vb per app gascondesatieketel of warmtepomp
- Centrale voedingsleiding binnen gebouw aftakken
- Met caloriemeters -> te weten komen hoeveel energie
verbruiken.
Volledig decentrale structuur
- Voedingsleiding apart per app
- Elk app heeft eigen teller
Aandachtspunten bij VO (voeding – distributie)
- Toegankelijkheid, grootte afh van centraal of
decentraal systeem
- Energiedrager en afgiftemedium kiezen
Aandachtspuntne bij VO; eindeenheid
- Lokaal bedieningstoestel (radiator)
- Locatie bepalen -> vb radiator (daar kan geen kast)
Centraal of decentraal?
Investeringskosten
- Decentrale = duurder (centrales + verdeelnet)
Uitbatingskosten
- Energieverbruik: decentrale -> meer verloren energie ten gevolge
van primaire en secundaire verdeling. Of verschil in rendement in
functie van omvang van centrale.
- Onderhoudskosten; overwegende impact van aantal centrales en
eindeenheden
- Vaste periodieke kosten; taksen, keuring,..
Onafhankelijkheid van betalers (centr systemen)
- Autonomie en gebruikszekerheid
- Onbetwistbare verbruikskostregeling
- Autonomie: wie heeft last van defect
- Ontdubbeling van centrale installatie of decentrale installatie
- Bedrijfszekerheid (1 ketel plaatsen = risico)
, 2) Stookplaatsen
Stookplaats: vertrek waarin verbrandingstoestellen staan die fluïda op
temp en onder druk brengen. -> dienen voor centr verwarming of
luchtbehandeling van gebouwen, of ze van warm water/ stroom te
voorzien.
Niet;
- lokalen met toestellen zonder ter plaatse verbranding vb
warmtewisselaars, warmtepompen zonder verbrandingsgeneratoren
& elektrische warmtegeneratoren
- lokalen met verwarmingstoestellen die enkel instaan voor eigen
verwarming (=1app)
wetgeving
- opgesplitst in 2 soorten (obv totaal nuttig “nominaal”
warmtevermogen van generatoren opgesteld in stookplaats
o ≥ 70kW: (NBN/DTD B 61-001:2021)
o < 70KW (NBN/DTD B 61-002:2021)
Toegepast op meergezinswoning
- Meestal centrale stookplaats
- Met toestellen van alle app
o Tot nominaal vermogen ≥ 70kW
NBN/DTD B 61-001:2021
Klassen
Stookplaatsen ingedeeld volgens tot. Nuttige vermogen van gemonteerde
generatoren
(= verbrandingstoestellen) -> Pt
Klasse 1: 70kW < Pt = 450kW
Klasse 2: 450kW < Pt = 2000kW
Klasse 3: > 2000kW
Inplanting
Rekening houden met:
- Veiligheid (brand), bedieningsmogelijkheden (onderhoud), toegang
tot schoorsteen.
Afmetingen
Bepalen zodat;
- Toestellen kunnen worden opgesteld in goede voorwaarden
- Voldoende ruimte overblijft om toestellen te onderhouden en
demonteren
Exacte afmetingen -> via fabrikant
Vuistregels afmetingen;
- Vrije hoogte = >2,5m (groter kan nodig zijn ifv leidingenverloop)
- Min tussenruimte (uit elkaar nemen en verwijderen van onderdelen
vb branders) = min 0,8m rond ketel
- Toegangen (alleen voor personeel, niet dienen als verplichte
doorgang, deuren open in vluchtzin)
o klasse 1; 1 toegang die uitgeeft in vrije lucht of in gebouw.
Technische installaties
- Comfort: creëren van gevoel van welbehagen
o Thermisch, visueel, akoestisch. (activiteit afhankelijk, tijdstip,
locatie,..)
- Ondersteunen van activiteiten in gebouw
o Toevoer, interactie, afvoer
- Optimalisatie van werking van gebouw (kosten besparen)
- Veiligheid en hygiëne; branddetectie, ventilatie
Verwarmingssystemen opgebouwd uit deelcomponenten.
- Opwekkingsysteem: productie van warmte/koude, m.b.v.
verschillende energiebronnen (wel/niet hernieuwbaar)
- Opslag: noodzakelijk voldoende grote buffer (in systeem zelf of met
buffervaten)
- Distributie: kanalen, leidingen, pompen,… transport van lucht of
water. (natuurlijk of mechanisch)
- Afgifte: warmte/ koude wordt in ruimte afgegeven door afgifte-
element dat opgesteld staat in ruimte.
- Sturing: sensoren, schakelaars, thermostaten -> zorgen voor
voldoende warmte bij eindgebruiker.
Opwekkingssystemen
- Gasketel
- Mazoutketel/kachel
- Pelletketel
- Zonneboiler
Afgiftesystemen
- Radiator
- Convector
- Elektrisch vuur
- Luchtverwarming
- Vloerverwarming
Verdeelsystemen/sturing
- Buizen; staal/kunststof/koper
- Collector
- Pomp
- Thermostaat
Configuratie
Versch configuratiemogelijkheden om energiedrager bij centrale te krijgen
op gebouwniveau.
,Centrale structuur
- Niet vaak voorkomend (vaker bij app)
- 1 centrale warmtegenerator
- Elke tak = 1 app (gevoed door zelfde
generator)
- 1 aansluiting voor voeding van generator
- 1 centrale technische ruimte voor voll app
= collectieve verwarming
Voordelen
- 1 collectieve opwekkingseenheid
- Niet meer nodig voor elk individueel app
- 1 onderhoud nodig
- Beter rendement voor 1 toestel dan meerdere kleine
Typische configuratie app
= centraal op gebouwniveau
1 gemeenschappelijk opwekkingstoestel.
- Gascondensatieketel, warmtepomp
- In grote gem. technische ruimte
- Wekt warmte op
1 buffervat (slaat warmte op)
1 circulatieleiding
- Warme water dmv circulatiepomp in gebouw laten circuleren.
- Kan met klokregeling sturen
- Warm water onmiddellijk beschikbaar wegens grote afstand
tussen warmteopwekking en afgiftepunt.
o Vb kraan opendraaien -> water snel warm
- Circulatiepomp met driewegkraan
- Driewegkraan mengt warm & koud water
(retourwater) zodat aangevoerd water constante T
heeft.
Etagestation op elk app
- Warmtewisselaar: draagt warmte vanuit circulatieleiding over naar
app
- Geen opwekkingseenheid in app. Via collectoren alle toestellen
verbinden
Combilus
= gemeenschappelijke voorziening van verwarming en sanitair warm
water
- Met circulatieleiding
- Water is min 60° om water te kunnen opwarmen in app
o Legionella bestrijding
o Wachttijd warm water verkorten
- Kan op grote schaal -> stad/ wijk (warmtenet)
,Decentrale structuur.
- Enkel in app (elk app heeft eigen warmteopwekkingstoestel in
technisch lokaal)
o Vb per app gascondesatieketel of warmtepomp
- Centrale voedingsleiding binnen gebouw aftakken
- Met caloriemeters -> te weten komen hoeveel energie
verbruiken.
Volledig decentrale structuur
- Voedingsleiding apart per app
- Elk app heeft eigen teller
Aandachtspunten bij VO (voeding – distributie)
- Toegankelijkheid, grootte afh van centraal of
decentraal systeem
- Energiedrager en afgiftemedium kiezen
Aandachtspuntne bij VO; eindeenheid
- Lokaal bedieningstoestel (radiator)
- Locatie bepalen -> vb radiator (daar kan geen kast)
Centraal of decentraal?
Investeringskosten
- Decentrale = duurder (centrales + verdeelnet)
Uitbatingskosten
- Energieverbruik: decentrale -> meer verloren energie ten gevolge
van primaire en secundaire verdeling. Of verschil in rendement in
functie van omvang van centrale.
- Onderhoudskosten; overwegende impact van aantal centrales en
eindeenheden
- Vaste periodieke kosten; taksen, keuring,..
Onafhankelijkheid van betalers (centr systemen)
- Autonomie en gebruikszekerheid
- Onbetwistbare verbruikskostregeling
- Autonomie: wie heeft last van defect
- Ontdubbeling van centrale installatie of decentrale installatie
- Bedrijfszekerheid (1 ketel plaatsen = risico)
, 2) Stookplaatsen
Stookplaats: vertrek waarin verbrandingstoestellen staan die fluïda op
temp en onder druk brengen. -> dienen voor centr verwarming of
luchtbehandeling van gebouwen, of ze van warm water/ stroom te
voorzien.
Niet;
- lokalen met toestellen zonder ter plaatse verbranding vb
warmtewisselaars, warmtepompen zonder verbrandingsgeneratoren
& elektrische warmtegeneratoren
- lokalen met verwarmingstoestellen die enkel instaan voor eigen
verwarming (=1app)
wetgeving
- opgesplitst in 2 soorten (obv totaal nuttig “nominaal”
warmtevermogen van generatoren opgesteld in stookplaats
o ≥ 70kW: (NBN/DTD B 61-001:2021)
o < 70KW (NBN/DTD B 61-002:2021)
Toegepast op meergezinswoning
- Meestal centrale stookplaats
- Met toestellen van alle app
o Tot nominaal vermogen ≥ 70kW
NBN/DTD B 61-001:2021
Klassen
Stookplaatsen ingedeeld volgens tot. Nuttige vermogen van gemonteerde
generatoren
(= verbrandingstoestellen) -> Pt
Klasse 1: 70kW < Pt = 450kW
Klasse 2: 450kW < Pt = 2000kW
Klasse 3: > 2000kW
Inplanting
Rekening houden met:
- Veiligheid (brand), bedieningsmogelijkheden (onderhoud), toegang
tot schoorsteen.
Afmetingen
Bepalen zodat;
- Toestellen kunnen worden opgesteld in goede voorwaarden
- Voldoende ruimte overblijft om toestellen te onderhouden en
demonteren
Exacte afmetingen -> via fabrikant
Vuistregels afmetingen;
- Vrije hoogte = >2,5m (groter kan nodig zijn ifv leidingenverloop)
- Min tussenruimte (uit elkaar nemen en verwijderen van onderdelen
vb branders) = min 0,8m rond ketel
- Toegangen (alleen voor personeel, niet dienen als verplichte
doorgang, deuren open in vluchtzin)
o klasse 1; 1 toegang die uitgeeft in vrije lucht of in gebouw.
