PATHOLOGIE: DE BASISBEGRIPPEN
1. DE BEGRIPPEN GEZONDHEID, ZIEKTE EN
PATHOLOGIE
Gezondheid:
Toestand van volledige fysiek (lichamelijk), psychisch (mentaal) en
sociaal (maatschappelijk) welbevinden en niet enkel de afwezigheid
van ziekte of gebrek (World Health Organisation)
Hangt samen met de handhaving van homeostase door het lichaam:
het constant blijven van interne omstandigheden bij het
veranderende externe omstandigheden
Ziekte:
Het ontbreken van gezondheid
Lichamelijk, geestelijk of sociaal onaangepast zijn
Het ontbreken van welbevinden
Afwijking van normale lichaamsstructuren of -functies die resulteren
in verstoring van vitale functies (verstoring homeostase)
Pathologie:
Ziekteleer
Studie van het ontstaan en verlopen van ziekten
2. ETIOLOGIE EN PATHOGENESE
Etiologie:
Leer van ziekteoorzaken
Pathogenese:
Ontstaansmechanisme van een ziekte of de wijze waarop de oorzaak
leidt tot anatomische en fysiologische veranderingen die in ziekte
resulteren
2.1 Oorzaken van ziekte
Exogene ziekteoorzaken = van buitenaf
Biologisch
Mechanisch
Fysisch
Chemisch
Gestoorde voeding
Geestelijke overbelasting
Sociale invloeden
, Endogene ziekteoorzaken = van binnenuit
Erfelijke of genetische afwijkingen
Niet- erfelijke afwijkingen
Combinatie exo- en endogeen:
Vatbaarheid voor ziekten is deels erfelijk en deels verworven
Psychosomatisch: combinatie endogene karaktereigenschap,
lichamelijk zwakke plek en exogene psychische stress
Idiopathische ziekten:
Oorzaak is onbekend
Multifactoriële ziekten:
Verschillende oorzaken
Belangrijkste ziekteoorzaken
OORZAKEN OMSCHRIJVING
Erfelijkheid Afwijkingen in genen of
chromosomen
Aangeboren of congenitaal: Aanwezig bij de geboorte en
Erfelijk kunnen erfelijk of verworven
Verworven (ontstaan tijdens de zwangerschap)
zijn
Degeneratie De structuur of de werking van de
aangedane weefsels gaat
geleidelijk achteruit
Ontsteking, auto-immuun of Inflammatoire aandoeningen zijn
allergie het gevolg van verhoogde activiteit
Niet-infectieus van het immuunsysteem
Infectieus Endogeen (allergie of auto-
immuunziekten)
Exogeen: micro-organismen
(bacteriën, virussen,
schimmels)
Neoplasmata of nieuwvormingen Abnormale cel- of weefselgroei
waardoor tumoren ontstaan
Metabool Gestoorde stofwisseling op cellulair
niveau
Trauma Fysische of chemische
beschadiging
Voeding gerelateerd Inname van te weinig of te veel
voedingsstoffen
Hormonaal Hormonale stoornissen
Iatrogeen Veroorzaakt door medische
handelingen (bijwerkingen,
onbedoelde effecten, medische
fouten)
1. DE BEGRIPPEN GEZONDHEID, ZIEKTE EN
PATHOLOGIE
Gezondheid:
Toestand van volledige fysiek (lichamelijk), psychisch (mentaal) en
sociaal (maatschappelijk) welbevinden en niet enkel de afwezigheid
van ziekte of gebrek (World Health Organisation)
Hangt samen met de handhaving van homeostase door het lichaam:
het constant blijven van interne omstandigheden bij het
veranderende externe omstandigheden
Ziekte:
Het ontbreken van gezondheid
Lichamelijk, geestelijk of sociaal onaangepast zijn
Het ontbreken van welbevinden
Afwijking van normale lichaamsstructuren of -functies die resulteren
in verstoring van vitale functies (verstoring homeostase)
Pathologie:
Ziekteleer
Studie van het ontstaan en verlopen van ziekten
2. ETIOLOGIE EN PATHOGENESE
Etiologie:
Leer van ziekteoorzaken
Pathogenese:
Ontstaansmechanisme van een ziekte of de wijze waarop de oorzaak
leidt tot anatomische en fysiologische veranderingen die in ziekte
resulteren
2.1 Oorzaken van ziekte
Exogene ziekteoorzaken = van buitenaf
Biologisch
Mechanisch
Fysisch
Chemisch
Gestoorde voeding
Geestelijke overbelasting
Sociale invloeden
, Endogene ziekteoorzaken = van binnenuit
Erfelijke of genetische afwijkingen
Niet- erfelijke afwijkingen
Combinatie exo- en endogeen:
Vatbaarheid voor ziekten is deels erfelijk en deels verworven
Psychosomatisch: combinatie endogene karaktereigenschap,
lichamelijk zwakke plek en exogene psychische stress
Idiopathische ziekten:
Oorzaak is onbekend
Multifactoriële ziekten:
Verschillende oorzaken
Belangrijkste ziekteoorzaken
OORZAKEN OMSCHRIJVING
Erfelijkheid Afwijkingen in genen of
chromosomen
Aangeboren of congenitaal: Aanwezig bij de geboorte en
Erfelijk kunnen erfelijk of verworven
Verworven (ontstaan tijdens de zwangerschap)
zijn
Degeneratie De structuur of de werking van de
aangedane weefsels gaat
geleidelijk achteruit
Ontsteking, auto-immuun of Inflammatoire aandoeningen zijn
allergie het gevolg van verhoogde activiteit
Niet-infectieus van het immuunsysteem
Infectieus Endogeen (allergie of auto-
immuunziekten)
Exogeen: micro-organismen
(bacteriën, virussen,
schimmels)
Neoplasmata of nieuwvormingen Abnormale cel- of weefselgroei
waardoor tumoren ontstaan
Metabool Gestoorde stofwisseling op cellulair
niveau
Trauma Fysische of chemische
beschadiging
Voeding gerelateerd Inname van te weinig of te veel
voedingsstoffen
Hormonaal Hormonale stoornissen
Iatrogeen Veroorzaakt door medische
handelingen (bijwerkingen,
onbedoelde effecten, medische
fouten)
