Samenvatting Nederlands:
didactiek
Hoofdstuk 1: taal in samenhang
7 basisprincipes van krachtig taalonderwijs
Stimuleert een positieve talige grondhouding
Je hoort rekening te houden met de motivatie van de leerlingen en met andere
sociaal-emotionele factoren.
Je creëert een sociale omgeving voor de leerlingen waarin ze aan taal kunnen
doen en taal durven oefenen. Je zorgt dat je aandacht hebt voor de veiligheid,
het vertrouwen en het plezier van de leerlingen.
Het is heel cruciaal dat je een veilige omgeving kan creëren voor de kinderen, ze
moeten de ruimte krijgen om te kunnen experimenteren met taal. Dit lukt niet
wanneer ze zich niet veilig voelen om te durven experimenteren met taal.
Je zorgt dat kinderen gestimuleerd worden om taal te gebruiken en dat ze zich
niet slecht voelen wanneer ze fouten maken.
Wanneer leerlingen enkel taal zouden gebruiken als ze zich zeer zeker voelen en
weten dat iets correct verwoord is of correct geschreven is, gaan er heel veel
leerkansen verloren.
Zonder een veilige omgeving gaan leerlingen taal enkel in hun hoofd gebruiken
en kan je geen feedback geven als leerkracht.
Het leren van taal is een individueel proces, het is belangrijk dat elk kind
aanvaard wordt en in hetzelfde tempo taal kan oppikken.
Apprecieer wat leerlingen al kunnen in en met taal, zorg dat je bij elke leerling
apart weet wat ze al kunnen en wat ze nog extra moeten oefenen. Niet elk kind
heeft bij hetzelfde een probleem, de ene vindt schrijven moeilijker en de andere
vindt verwoorden moeilijker.
Zorg dat je alle talen omarmt, er zijn heel wat kinderen die thuis misschien een
andere taal spreken. Je mag als leerkracht zeker interesse tonen in de taal van
leerlingen, hierdoor voelen leerlingen zich aanvaard en veilig.
Wanneer je andere talen uit de klas mijdt, voelen leerlingen met een andere
moedertaal zich misschien uitgesloten.
,Zorg dat alle leerlingen weten dat je in hen gelooft, dit zorgt voor zelfvertrouwen.
De school is de plek waar leerlingen aangemoedigd worden om te leren en te
ontdekken. Stel als leerkracht hoge verwachting, maar zorg dat leerlingen niet
gedemotiveerd raken.
Is contextrijk
Taal kan je betekenis geven door te vragen naar interesses en de voorkennis van
de leerlingen te toetsen.
Zorg dat leerlingen hen iets kunnen inbeelden bij woorden.
Economie zal kinderen weinig zeggen, maar leg economie uit aan de hand
van de laatste trends die zich op de speelplaats voordoen
Door betekenis te geven aan bepaalde woorden waardoor leerlingen zich er iets
bij kunnen voorstellen, krijgt taal een context.
Je vertrekt hierbij vanuit concrete voorbeelden, vragen en situaties. Deze kunnen
de leerlingen dan verbinden met abstracte inhouden en begrippen. Dit zorgt voor
herkenbaarheid bij de kinderen en voor een uitdaging.
Taal wordt vaak pas contextrijk wanneer kinderen zich een visuele voorstelling
kunnen maken van een abstract gegeven. Wanneer leerlingen zich een visuele
voorstelling kunnen inbeelden, gaan leerlingen dat woord in de juiste context
gaan gebruiken.
Taal kan ook context en betekenis krijgen wanneer je een bepaald abstract begrip
koppelt aan iets dat ze al kennen uit hun leefwereld.
Verdelen: laat leerlingen ondervinden dat je ook snoepjes kan verdelen
Door leerlingen hun leefwereld aan te spreken krijgen ze meer motivatie en gaan
ze het begrip beter onthouden.
Is functioneel
Taal wordt pas functioneel en handig voor leerlingen wanneer ze merken dat ze
door middel van taal verschillende doelen kunnen bereiken. Ze beseffen dat ze
door taal functionele en betekenisvolle taken kunnen oplossen.
Bv: stappenplan lezen, handleiding lezen om een bloembol te planten, een
brief schrijven aan hun ouders of geliefden, een website bekijken, etc.
Leerlingen beseffen dat ze door middel van taal kunnen lezen, schrijven, spreken.
, Is interactief
Om taal te leren moeten leerlingen voldoende kansen krijgen om taal actief te
gebruiken. Zorg dat je veel schriftelijke en mondelinge kansen voorziet voor de
leerlingen om de taal te gebruiken.
Zorg voor feedback, klasgesprekken of het schrijven van brieven om er zeker van
te zijn dat elke leerling de kans heeft gehad om actief en interactief met taal
bezig te zijn.
Leraar-leerlinginteractie
Zorg ervoor dat elke leerling individueel voldoende feedback en oefening krijgt,
er is niks beter dan 1-op-1 te oefenen met een kind. Dit kan op een heel speelse
manier door gesprekken te voeren over interesses of heel educatief door
spelletjes te spelen waarbij ze zaken moeten verwoorden.
Vraag leerlingen naar hun mening over bepaalde stellingen, hierbij gaan
leerlingen goed onderbouwde zinnen en argumenten moeten geven en kan je als
leerkracht observeren of de leerlingen voldoende taal bezitten om een goede
opinie te geven.
Leerling-leerlinginteractie
Zorg ervoor dat je leerlingen regelmatig eens in groepjes laat werken waarbij ze
ideeën of meningen moeten uitwisselen, ze gaan taal moeten gebruiken om
ervoor te zorgen dat de andere leerlingen begrijpen wat er bedoeld wordt.
Geeft ondersteuning
Ondersteuning kan je bieden in de vorm van feedback, je gaat de taal van een
kind evalueren en hier aandachtspunten formuleren waar het kind op moet
letten.
Je kan dit ook doen in de vorm van klasgesprekken. Wanneer een kind een woord
verkeerd uitspreekt, kan je subtiel vragen of het kind dat woord bedoelde. Jij zegt
dan als leerkracht het juiste woord.
Zorg dat je zowel feedback, feed-up als feedforward geven. Zorg dat je dus
feedback geeft, dat je polst naar de bedoeling van de inhoud en geef een tip voor
in de toekomst.
Hoe gerichter je feedback is, hoe effectiever dit zal zijn voor de leerling.
Heeft aandacht voor impliciet en expliciet leren
Impliciet leren: een nieuwe taal wordt onbewust opgepikt
didactiek
Hoofdstuk 1: taal in samenhang
7 basisprincipes van krachtig taalonderwijs
Stimuleert een positieve talige grondhouding
Je hoort rekening te houden met de motivatie van de leerlingen en met andere
sociaal-emotionele factoren.
Je creëert een sociale omgeving voor de leerlingen waarin ze aan taal kunnen
doen en taal durven oefenen. Je zorgt dat je aandacht hebt voor de veiligheid,
het vertrouwen en het plezier van de leerlingen.
Het is heel cruciaal dat je een veilige omgeving kan creëren voor de kinderen, ze
moeten de ruimte krijgen om te kunnen experimenteren met taal. Dit lukt niet
wanneer ze zich niet veilig voelen om te durven experimenteren met taal.
Je zorgt dat kinderen gestimuleerd worden om taal te gebruiken en dat ze zich
niet slecht voelen wanneer ze fouten maken.
Wanneer leerlingen enkel taal zouden gebruiken als ze zich zeer zeker voelen en
weten dat iets correct verwoord is of correct geschreven is, gaan er heel veel
leerkansen verloren.
Zonder een veilige omgeving gaan leerlingen taal enkel in hun hoofd gebruiken
en kan je geen feedback geven als leerkracht.
Het leren van taal is een individueel proces, het is belangrijk dat elk kind
aanvaard wordt en in hetzelfde tempo taal kan oppikken.
Apprecieer wat leerlingen al kunnen in en met taal, zorg dat je bij elke leerling
apart weet wat ze al kunnen en wat ze nog extra moeten oefenen. Niet elk kind
heeft bij hetzelfde een probleem, de ene vindt schrijven moeilijker en de andere
vindt verwoorden moeilijker.
Zorg dat je alle talen omarmt, er zijn heel wat kinderen die thuis misschien een
andere taal spreken. Je mag als leerkracht zeker interesse tonen in de taal van
leerlingen, hierdoor voelen leerlingen zich aanvaard en veilig.
Wanneer je andere talen uit de klas mijdt, voelen leerlingen met een andere
moedertaal zich misschien uitgesloten.
,Zorg dat alle leerlingen weten dat je in hen gelooft, dit zorgt voor zelfvertrouwen.
De school is de plek waar leerlingen aangemoedigd worden om te leren en te
ontdekken. Stel als leerkracht hoge verwachting, maar zorg dat leerlingen niet
gedemotiveerd raken.
Is contextrijk
Taal kan je betekenis geven door te vragen naar interesses en de voorkennis van
de leerlingen te toetsen.
Zorg dat leerlingen hen iets kunnen inbeelden bij woorden.
Economie zal kinderen weinig zeggen, maar leg economie uit aan de hand
van de laatste trends die zich op de speelplaats voordoen
Door betekenis te geven aan bepaalde woorden waardoor leerlingen zich er iets
bij kunnen voorstellen, krijgt taal een context.
Je vertrekt hierbij vanuit concrete voorbeelden, vragen en situaties. Deze kunnen
de leerlingen dan verbinden met abstracte inhouden en begrippen. Dit zorgt voor
herkenbaarheid bij de kinderen en voor een uitdaging.
Taal wordt vaak pas contextrijk wanneer kinderen zich een visuele voorstelling
kunnen maken van een abstract gegeven. Wanneer leerlingen zich een visuele
voorstelling kunnen inbeelden, gaan leerlingen dat woord in de juiste context
gaan gebruiken.
Taal kan ook context en betekenis krijgen wanneer je een bepaald abstract begrip
koppelt aan iets dat ze al kennen uit hun leefwereld.
Verdelen: laat leerlingen ondervinden dat je ook snoepjes kan verdelen
Door leerlingen hun leefwereld aan te spreken krijgen ze meer motivatie en gaan
ze het begrip beter onthouden.
Is functioneel
Taal wordt pas functioneel en handig voor leerlingen wanneer ze merken dat ze
door middel van taal verschillende doelen kunnen bereiken. Ze beseffen dat ze
door taal functionele en betekenisvolle taken kunnen oplossen.
Bv: stappenplan lezen, handleiding lezen om een bloembol te planten, een
brief schrijven aan hun ouders of geliefden, een website bekijken, etc.
Leerlingen beseffen dat ze door middel van taal kunnen lezen, schrijven, spreken.
, Is interactief
Om taal te leren moeten leerlingen voldoende kansen krijgen om taal actief te
gebruiken. Zorg dat je veel schriftelijke en mondelinge kansen voorziet voor de
leerlingen om de taal te gebruiken.
Zorg voor feedback, klasgesprekken of het schrijven van brieven om er zeker van
te zijn dat elke leerling de kans heeft gehad om actief en interactief met taal
bezig te zijn.
Leraar-leerlinginteractie
Zorg ervoor dat elke leerling individueel voldoende feedback en oefening krijgt,
er is niks beter dan 1-op-1 te oefenen met een kind. Dit kan op een heel speelse
manier door gesprekken te voeren over interesses of heel educatief door
spelletjes te spelen waarbij ze zaken moeten verwoorden.
Vraag leerlingen naar hun mening over bepaalde stellingen, hierbij gaan
leerlingen goed onderbouwde zinnen en argumenten moeten geven en kan je als
leerkracht observeren of de leerlingen voldoende taal bezitten om een goede
opinie te geven.
Leerling-leerlinginteractie
Zorg ervoor dat je leerlingen regelmatig eens in groepjes laat werken waarbij ze
ideeën of meningen moeten uitwisselen, ze gaan taal moeten gebruiken om
ervoor te zorgen dat de andere leerlingen begrijpen wat er bedoeld wordt.
Geeft ondersteuning
Ondersteuning kan je bieden in de vorm van feedback, je gaat de taal van een
kind evalueren en hier aandachtspunten formuleren waar het kind op moet
letten.
Je kan dit ook doen in de vorm van klasgesprekken. Wanneer een kind een woord
verkeerd uitspreekt, kan je subtiel vragen of het kind dat woord bedoelde. Jij zegt
dan als leerkracht het juiste woord.
Zorg dat je zowel feedback, feed-up als feedforward geven. Zorg dat je dus
feedback geeft, dat je polst naar de bedoeling van de inhoud en geef een tip voor
in de toekomst.
Hoe gerichter je feedback is, hoe effectiever dit zal zijn voor de leerling.
Heeft aandacht voor impliciet en expliciet leren
Impliciet leren: een nieuwe taal wordt onbewust opgepikt
