Hoofdstuk 2: Geschiedenis van de stedelijke
ontwikkeling
_de eertse steden
_Griekse steden
_Romeinse stad
_Stad in ME
_Stad tijdens rennaisance
_Stand tijdens industriele revolutie
_Stedenbouw in 20e eeuw
_Stedenbouw 21e eeuw
__________________________________________________________________________________
_______
1
,HOOFDSTUK 2: Geschiedenis
van de stedelijke ontwikkeling
1 Eerste generatie steden
4000 v.Chr.
3 stappen nodig om tot een stad te kunnen komen:
De overgang van een nomadenbestaan naar een sedentair bestaan
De overgang van het leven in een gezinsverband of clanverband naar een
dorpsstructuur
De overgang van een dorp naar een stad
1.1 van een nomadenbestaan naar een sedentair
bestaan
NOMADENBESTAAN:
Eerste permanente nederzetting: 140.000 jaar terug
Tot aanvang Neolithicum (10 000 jaar geleden) was mens zwerver die
leefde in kleine groepen
Neolithicum (10.000 jaar geleden): mens van jager naar landbouwer
zeer geleidelijk proces
Deze overgang: gebeurde zeer geleidelijk en niet overal gelijk Eerst in
Mesopotamië, China en Amerika
Neolithicum prehistorische periode waarin stenen werktuigen werden
gebruikt
o 1 e sporen van permanente nederzettingen Stonehenge en
Carnac
o Stonehenge en Carnac voorbeelden vd overgang van
nomadenbestaan naar een sedentaire levenswijze: zoeken naar
beschutting en heeft een emotionele binding let overleden familie
SEDETAIR BESTAAN :
Megalietencultuur van Stonehenge: mens heeft blijvende band met overleden
familieleden
1.2 Van gezinsverband naar dorpsstructuur
overgang van leven in gezins- of clanverband naar collectief systeem
begint 30.000 jaar geleden
Gezinsverband = rondtrekken in clan/familie, geen vaste thuis
eerste dorpsnederzetting: 10.000 jaar geleden
o reeds geleding: woonkernen waren verbonden met elkaar
o Omwalling: omwallingen als bescherming
Ging samen met het fokken van dieren mens werd voedselproducent
2
, deze primitieve dorpen hadden zelfde opbouw als we nu nog zien bij
sommige Afrikaanse stammen, dorpen hebben opbouw v/d dorpen die we nu nog in
Afrikaanse landen of bij de Indianen terugvinden.
Sedentaire levensvorm = het in cultuur brengen van gewassen &
fokken van dieren
1.3 Van een dorp naar een stad
Ontstaan “het schrift” (6000 jaar geleden): essentieel voor ontstaan
van steden ontstaan technologische vernieuwingen kaarten, transport
o Catalogeren en in kaart brengen van sterren als oriëntatiemiddel
o Irrigatie van landbouwgronden
o Smelten van ijzerhoudende metalen
o Ontwikkeling van het transport
Het verbeterde transport liet bevoorrading van steden toe met de
overschotten van het platteland.
Steden ontstonden als versterkte nederzettingen waar de handel
geconcentreerd werd (‘landbouwproducten)
o Steden zijn ontstaan door handel
Zonder hiérarchische structuur, geen stad! Collectieve organisatie veronderstelt:
Nood aan gezags- en bestuursorganen die ondersteund worden door
politieke en/of godsdienstige ideologiën
Ook de fysische voorwaarden dienden gunstig te zijn voor ontstaan van
steden (fysische voorwaarden: water, reliëf, natuurlijke verdediging,…)
Schrift leidt tot handel, handel leidt tot stad !!!
Eerste steden ontstaan in Mesopotamië (in Irak) en Egypte
Mesopotamië: 2 stromen land
Welke 2 stromen: 1TIGRIS / 2EUFRAAT
o In Egypte
o Voorbeelden van steden: Ur, Babylon en Assur/Ashur niet veel
van overgebleven: opgebouwd uit klei en veel stedelijker dan
huidige dorpen
Babylon: Mythische staat
o Nijlvallei: overblijfselen van dodentempel
1.4 Besluit
Handelen streven en steden
Ontwikkeling van het schrift en het transport
HANDEL
STAD
Van de aller oudste steden is maar heel weinig bewaard gebleven
BESLUIT:
3
ontwikkeling
_de eertse steden
_Griekse steden
_Romeinse stad
_Stad in ME
_Stad tijdens rennaisance
_Stand tijdens industriele revolutie
_Stedenbouw in 20e eeuw
_Stedenbouw 21e eeuw
__________________________________________________________________________________
_______
1
,HOOFDSTUK 2: Geschiedenis
van de stedelijke ontwikkeling
1 Eerste generatie steden
4000 v.Chr.
3 stappen nodig om tot een stad te kunnen komen:
De overgang van een nomadenbestaan naar een sedentair bestaan
De overgang van het leven in een gezinsverband of clanverband naar een
dorpsstructuur
De overgang van een dorp naar een stad
1.1 van een nomadenbestaan naar een sedentair
bestaan
NOMADENBESTAAN:
Eerste permanente nederzetting: 140.000 jaar terug
Tot aanvang Neolithicum (10 000 jaar geleden) was mens zwerver die
leefde in kleine groepen
Neolithicum (10.000 jaar geleden): mens van jager naar landbouwer
zeer geleidelijk proces
Deze overgang: gebeurde zeer geleidelijk en niet overal gelijk Eerst in
Mesopotamië, China en Amerika
Neolithicum prehistorische periode waarin stenen werktuigen werden
gebruikt
o 1 e sporen van permanente nederzettingen Stonehenge en
Carnac
o Stonehenge en Carnac voorbeelden vd overgang van
nomadenbestaan naar een sedentaire levenswijze: zoeken naar
beschutting en heeft een emotionele binding let overleden familie
SEDETAIR BESTAAN :
Megalietencultuur van Stonehenge: mens heeft blijvende band met overleden
familieleden
1.2 Van gezinsverband naar dorpsstructuur
overgang van leven in gezins- of clanverband naar collectief systeem
begint 30.000 jaar geleden
Gezinsverband = rondtrekken in clan/familie, geen vaste thuis
eerste dorpsnederzetting: 10.000 jaar geleden
o reeds geleding: woonkernen waren verbonden met elkaar
o Omwalling: omwallingen als bescherming
Ging samen met het fokken van dieren mens werd voedselproducent
2
, deze primitieve dorpen hadden zelfde opbouw als we nu nog zien bij
sommige Afrikaanse stammen, dorpen hebben opbouw v/d dorpen die we nu nog in
Afrikaanse landen of bij de Indianen terugvinden.
Sedentaire levensvorm = het in cultuur brengen van gewassen &
fokken van dieren
1.3 Van een dorp naar een stad
Ontstaan “het schrift” (6000 jaar geleden): essentieel voor ontstaan
van steden ontstaan technologische vernieuwingen kaarten, transport
o Catalogeren en in kaart brengen van sterren als oriëntatiemiddel
o Irrigatie van landbouwgronden
o Smelten van ijzerhoudende metalen
o Ontwikkeling van het transport
Het verbeterde transport liet bevoorrading van steden toe met de
overschotten van het platteland.
Steden ontstonden als versterkte nederzettingen waar de handel
geconcentreerd werd (‘landbouwproducten)
o Steden zijn ontstaan door handel
Zonder hiérarchische structuur, geen stad! Collectieve organisatie veronderstelt:
Nood aan gezags- en bestuursorganen die ondersteund worden door
politieke en/of godsdienstige ideologiën
Ook de fysische voorwaarden dienden gunstig te zijn voor ontstaan van
steden (fysische voorwaarden: water, reliëf, natuurlijke verdediging,…)
Schrift leidt tot handel, handel leidt tot stad !!!
Eerste steden ontstaan in Mesopotamië (in Irak) en Egypte
Mesopotamië: 2 stromen land
Welke 2 stromen: 1TIGRIS / 2EUFRAAT
o In Egypte
o Voorbeelden van steden: Ur, Babylon en Assur/Ashur niet veel
van overgebleven: opgebouwd uit klei en veel stedelijker dan
huidige dorpen
Babylon: Mythische staat
o Nijlvallei: overblijfselen van dodentempel
1.4 Besluit
Handelen streven en steden
Ontwikkeling van het schrift en het transport
HANDEL
STAD
Van de aller oudste steden is maar heel weinig bewaard gebleven
BESLUIT:
3
