Vraagjes inheemse fauna
Voorbije examenvragen
1. Wat is Natura 2000?
Dit is een Europese richtlijn in zake van natuurbeleid. Het is concreet een Europees netwerk
van beschermde natuurgebieden. Het omvat alle gebieden die aangewezen zijn op grond
van de vogelrichtlijn en habitatrichtlijn (speciale beschermingszones). In Europa worden 9
biogeografische zones onderscheiden met elk hun typische habitats, dieren en planten.
Vlaanderen behoort tot de Atlantische zone (Voerstreek is continentale zone) Elk Natura
2000 gebied heeft natuurdoelen of instandhoudingsdoelstellingen, waarvan de opmaak in 2
fasen gebeurt:
➢ FASE 1 (G-IDH of Gewestelijke instandhoudingsdoelstelling) geeft weer wat er nodig is
om de fauna en flora te beschermen in Vlaanderen (bv. hoeveel broedparen nodig)
➢ FASE 2 (S-IDH of specifieke natuurdoelen) gaat meer in detail en geeft beschrijving per
gebied wat er moet gebeuren en door wie
2. Soorten vogelpoten
3. Leg uit: jachtrecht
Recht om ergens te mogen jagen op wild. Het is de eigenaar van een perceel die dit bezit.
Deze moet toestemming geven voor er gejaagd moet worden met een schriftelijke
overeenkomst.
4. Welk materiaal heb je nodig voor braakbalpluizen?
- Braakballen (+ info over locatie, datum en hoeveelheid)
- Determinatietabel
- Tools zoals loep, tandenborstel, pincet, microscoop, handschoenen, lat, papier, labojas
5. Wat is VEN?
= Vlaams Ecologisch Netwerk / Integraal Verwevings- en Ondersteunend Netwerk
Geheel van gebieden met actuele en potentiële hoge natuurwaarde waarin specifiek beleid
inzake natuurbehoud gevoerd wordt. Het is de ruggengraat van toekomstige natuurlijke
structuur (netwerken) in Vlaanderen. VEN en IVON, NVWG en NVBG behoren tot
belangrijkste instrumenten van natuur- en bosbeleid.
1
,6. Leg uit: populatiedynamiek
Geeft weer hoe dynamisch een populatie is want deze blijft niet stabiel (tijd) of individuen
kunnen zich verplaatsen (ruimte)
7. Waarom wordt er gejaagd?
- Duurzaam gebruik van wild (gezonde populatie, niet uitroeien)
- Voorkomen van schade (bv. landbouwschade, ecologische schade, particuliere
eigendom en recreatie)
8. Wat betekent rui?
Vervangen van oude veren of vacht door nieuwe
9. Hoe determineren we vogels?
1. Formaat bepalen dier adhv vergelijkingsmateriaal met gekende grootte (bv. bladeren,
andere dieren, ..)
2. Vorm van het dier (constant bij zoogdieren en insecten, dynamischer bij amfibieën en
reptielen ivm vervellen/staart verliezen, ..)
!!UIT vogels - zomer: strak in veren/winter: boller ivm isolatielaagje veren
3. Details zoals patroon en kleur
- Soort bepalen (bv. pimpelmees met blauwe kruin en witte wenkbrauwstreep en
blauwe oogstreep)
- Geslacht en leeftijd te bepalen (bv. wilde eend)
4. Geluid
- Lokaliseren
- Onderscheid tussen soorten
(evt. herkomst bv koolmees Noorden vs België)
≈ tijdstip en periode jaar (stil na broedperiode, zomer andere hormoonhuishouding
dus duidelijkere zang, winter vooral territoriale zangers zoals roodborst)
5. Beweging en houding (vooral verschillen in vlucht bij vogels, bv. duif vs roofvogel)
6. Kennis over dier (biotoop, levenswijze, voorkomen in bepaalde periode ivm bv trek)
10. Wat is een wildbeheereenheid? Schema ANB (jachtopeningstijden) uitleggen en kunnen
aanduiden wat klein en groot wild is. Wat bedoelt men met gewone en bijzondere jacht?
a) Vrijwillig samenwerkingsverband tussen meer dan 5 individuele jachtrechthouders,
binnen ruimtelijk begrensd gebied. Dit is een werkingsgebied dat meerdere
jachttereinen (min 1000 ha) omvat, waarop aan planmatig wildbeheer (goedgekeurd
faunabeheerplan) wordt gedaan. Hierbij dient er te worden samengewerkt met andere
belanghebbende partijen.
b) Geeft concreet weer wanneer er op welke dieren gejaagd mag worden (bv. tussen
zonsopgang en zonsondergang) Deze worden opgesteld door de Vlaamse Regering en
om ca 5 jaar bepaald. Dit wordt vastgelegd per wildsoort, type en geslacht. Soms is er
een afschotplan nodig (grof wild) Het doel hiervan is om wildsoorten te beschermen
tijdens broedseizoen om stroperij tegen te gaan
2
, c) KLEIN WILD = bv. haas, fazant, patrijs
GROOT WILD = bv. edelhert, ree, damhert, moeflon, wild zwijn
d) GEWONE JACHT = Enkel toegestaan indien jachtrechthouder zich houdt aan jachtverlof,
jachtopeningstijden en de bejaagbare soorten.
BIJZONDERE JACHT = Uitgeoefend binnen openingstijden en onder voorwaarden die
daartoe worden vastgesteld door de Vlaamse regering, in gevallen waarbij dat
noodzakelijk is ter voorkoming van belangrijke schade aan gewassen, weiden of
eigendommen, voor het natuurbeheer of veiligheid luchtverkeer. De voorwaarden zijn:
- Specifiek per wildcategorie
- Jager moet jachtverlof hebben
- Als alle andere maatregelen gefaald hebben
- Meldingsplicht bij ANB
11. Wat is een wissel? Voor welke diersoorten is dit typisch?
Regelmatig of veelvuldig gebruikte wildpaadjes, gebruikt door één of meerdere individuen
van één soort/diverse diersoorten. Ze vormen vaak een netwerk en kunnen naargelang
omstandigheden allerlei bochten hebben. Ze worden voornamelijk ’s nachts gebruikt omdat
het zicht dan het slechtst is en de meeste dieren dan actief zijn.
Bv. Haas, ree, ..
12. Leg uit: ‘Roofdierenplagen bestaan niet’ in functie van de vos
Bestaan niet omdat de populatie ALTIJD een stagnatie kent na een bepaalde periode omdat
deze dieren strikt territoriaal zijn. Dat betekent dat een dominant mannetje, dominant
vrouwje en enkele tantes in één territorium zullen leven (inter-seksuele overlap). Op de rand
3
Voorbije examenvragen
1. Wat is Natura 2000?
Dit is een Europese richtlijn in zake van natuurbeleid. Het is concreet een Europees netwerk
van beschermde natuurgebieden. Het omvat alle gebieden die aangewezen zijn op grond
van de vogelrichtlijn en habitatrichtlijn (speciale beschermingszones). In Europa worden 9
biogeografische zones onderscheiden met elk hun typische habitats, dieren en planten.
Vlaanderen behoort tot de Atlantische zone (Voerstreek is continentale zone) Elk Natura
2000 gebied heeft natuurdoelen of instandhoudingsdoelstellingen, waarvan de opmaak in 2
fasen gebeurt:
➢ FASE 1 (G-IDH of Gewestelijke instandhoudingsdoelstelling) geeft weer wat er nodig is
om de fauna en flora te beschermen in Vlaanderen (bv. hoeveel broedparen nodig)
➢ FASE 2 (S-IDH of specifieke natuurdoelen) gaat meer in detail en geeft beschrijving per
gebied wat er moet gebeuren en door wie
2. Soorten vogelpoten
3. Leg uit: jachtrecht
Recht om ergens te mogen jagen op wild. Het is de eigenaar van een perceel die dit bezit.
Deze moet toestemming geven voor er gejaagd moet worden met een schriftelijke
overeenkomst.
4. Welk materiaal heb je nodig voor braakbalpluizen?
- Braakballen (+ info over locatie, datum en hoeveelheid)
- Determinatietabel
- Tools zoals loep, tandenborstel, pincet, microscoop, handschoenen, lat, papier, labojas
5. Wat is VEN?
= Vlaams Ecologisch Netwerk / Integraal Verwevings- en Ondersteunend Netwerk
Geheel van gebieden met actuele en potentiële hoge natuurwaarde waarin specifiek beleid
inzake natuurbehoud gevoerd wordt. Het is de ruggengraat van toekomstige natuurlijke
structuur (netwerken) in Vlaanderen. VEN en IVON, NVWG en NVBG behoren tot
belangrijkste instrumenten van natuur- en bosbeleid.
1
,6. Leg uit: populatiedynamiek
Geeft weer hoe dynamisch een populatie is want deze blijft niet stabiel (tijd) of individuen
kunnen zich verplaatsen (ruimte)
7. Waarom wordt er gejaagd?
- Duurzaam gebruik van wild (gezonde populatie, niet uitroeien)
- Voorkomen van schade (bv. landbouwschade, ecologische schade, particuliere
eigendom en recreatie)
8. Wat betekent rui?
Vervangen van oude veren of vacht door nieuwe
9. Hoe determineren we vogels?
1. Formaat bepalen dier adhv vergelijkingsmateriaal met gekende grootte (bv. bladeren,
andere dieren, ..)
2. Vorm van het dier (constant bij zoogdieren en insecten, dynamischer bij amfibieën en
reptielen ivm vervellen/staart verliezen, ..)
!!UIT vogels - zomer: strak in veren/winter: boller ivm isolatielaagje veren
3. Details zoals patroon en kleur
- Soort bepalen (bv. pimpelmees met blauwe kruin en witte wenkbrauwstreep en
blauwe oogstreep)
- Geslacht en leeftijd te bepalen (bv. wilde eend)
4. Geluid
- Lokaliseren
- Onderscheid tussen soorten
(evt. herkomst bv koolmees Noorden vs België)
≈ tijdstip en periode jaar (stil na broedperiode, zomer andere hormoonhuishouding
dus duidelijkere zang, winter vooral territoriale zangers zoals roodborst)
5. Beweging en houding (vooral verschillen in vlucht bij vogels, bv. duif vs roofvogel)
6. Kennis over dier (biotoop, levenswijze, voorkomen in bepaalde periode ivm bv trek)
10. Wat is een wildbeheereenheid? Schema ANB (jachtopeningstijden) uitleggen en kunnen
aanduiden wat klein en groot wild is. Wat bedoelt men met gewone en bijzondere jacht?
a) Vrijwillig samenwerkingsverband tussen meer dan 5 individuele jachtrechthouders,
binnen ruimtelijk begrensd gebied. Dit is een werkingsgebied dat meerdere
jachttereinen (min 1000 ha) omvat, waarop aan planmatig wildbeheer (goedgekeurd
faunabeheerplan) wordt gedaan. Hierbij dient er te worden samengewerkt met andere
belanghebbende partijen.
b) Geeft concreet weer wanneer er op welke dieren gejaagd mag worden (bv. tussen
zonsopgang en zonsondergang) Deze worden opgesteld door de Vlaamse Regering en
om ca 5 jaar bepaald. Dit wordt vastgelegd per wildsoort, type en geslacht. Soms is er
een afschotplan nodig (grof wild) Het doel hiervan is om wildsoorten te beschermen
tijdens broedseizoen om stroperij tegen te gaan
2
, c) KLEIN WILD = bv. haas, fazant, patrijs
GROOT WILD = bv. edelhert, ree, damhert, moeflon, wild zwijn
d) GEWONE JACHT = Enkel toegestaan indien jachtrechthouder zich houdt aan jachtverlof,
jachtopeningstijden en de bejaagbare soorten.
BIJZONDERE JACHT = Uitgeoefend binnen openingstijden en onder voorwaarden die
daartoe worden vastgesteld door de Vlaamse regering, in gevallen waarbij dat
noodzakelijk is ter voorkoming van belangrijke schade aan gewassen, weiden of
eigendommen, voor het natuurbeheer of veiligheid luchtverkeer. De voorwaarden zijn:
- Specifiek per wildcategorie
- Jager moet jachtverlof hebben
- Als alle andere maatregelen gefaald hebben
- Meldingsplicht bij ANB
11. Wat is een wissel? Voor welke diersoorten is dit typisch?
Regelmatig of veelvuldig gebruikte wildpaadjes, gebruikt door één of meerdere individuen
van één soort/diverse diersoorten. Ze vormen vaak een netwerk en kunnen naargelang
omstandigheden allerlei bochten hebben. Ze worden voornamelijk ’s nachts gebruikt omdat
het zicht dan het slechtst is en de meeste dieren dan actief zijn.
Bv. Haas, ree, ..
12. Leg uit: ‘Roofdierenplagen bestaan niet’ in functie van de vos
Bestaan niet omdat de populatie ALTIJD een stagnatie kent na een bepaalde periode omdat
deze dieren strikt territoriaal zijn. Dat betekent dat een dominant mannetje, dominant
vrouwje en enkele tantes in één territorium zullen leven (inter-seksuele overlap). Op de rand
3
