INLEIDING
!!! creativiteit: de ruimte om iets nieuws te scheppen
= we hebben vaak een oordeel op ons eigen creatief product
- dit oordeel komt pas als we ouder zijn (kinderen hebben dit minder)
- dit komt als we ons kritisch oog gaan ontwikkelen (= het realistische oog)
o Creatief bezig zijn met het kind heeft positief effect op de relatie met het
kind
o Sommige kinderen/ jongeren kunnen zich soms beter uiten door creativiteit
dan door het gewoon te komen vertellen
o Creativiteit stimuleert meer verbindingen in het brein
WAT IS HET DOEL VAN CREATIVITEIT?
4 niveaus van der ploeg
1. Recreatief: tijd verdrijven op fijne manier (jeugdbeweging)
2. Vormend: onze persoonlijkheid verrijken (in het onderwijs)
3. Agogisch: bewust veranderingsproces in gang (vooral in SRW)
4. Therapeutisch: in het reine komen met verleden
= niet binnen opleiding
WAS CREATIVITEIT VROEGER HETZELFDE ALS NU?
= heel hard geëvolueerd
- Creativiteit pas sinds WOII in woordenboek: modern concept
- Vroeger was creativiteit voorbehouden aan God/de goden
- Lang proces van individualisering en democratisering
- Tijdsgeest bepaalt altijd mee wat Creativiteit inhoudt
- Naast individualisering en democratisering (voordelen), zijn er ook nadelen
namelijk de commercialisering van creativiteit legt meer nadruk op innovatie,
marktwaarde, functionaliteit, winst
,INDIVIDUELER
- Vroeger: niks individueel, anoniem, collectief
- Middeleeuwen: in groep creatief (gilden, ambtenaars)
- Nu: individuele mens
o Vanaf humanisme
MENSELIJKER
- Vroeger: alleen god
- Nu: iedereen creatief zijn (democratisering)
WAT IS EIGENLIJK CREATIVITEIT?
!! geen eenduidige definitie (paraplubegrip)
= 4 vormen van creativiteit Model kunsteducatie De Braekeleer(2009):
1. Emotionele: jezelf waarnemen, jezelf tonen, doorzetten, motivatie
2. Cognitieve: divergeren
3. Sociale: creatief in groep
4. Technische: creatieve vaardigheden in een domein
= verschillende accenten naargelang wetenschappelijke invalshoek
- technologisch: innovatief – hype
- Economisch: functioneel – gat in de markt
- (Kunst)educatie: kunstzinnig – ziel
- Onderwijs: vormend – 21ste eeuw
WIE OF WAT BESLIST OF IETS CREATIEF IS?
Via creatief proces tot creatief product
- Omgeving
- Innerlijke obstakels (gebrek aan emotionele, technische, cognitieve, sociale
creativiteit)
Bepalen mee als iets creatief wordt beschouwd
TORRANCE TEST OF CREATIVE THINKING
= persoon is creatief als 4 criteria aanwezig zijn
1. Fluency: vermogen om diverse oplossingen te bedenken voor een probleem
2. Diversity: vermogen om verschillende categorieën oplossingen te bedenken en
alternatieven te beoordelen
3. Originality: vermogen om innovatieve oplossingen te kunnen bedenken
4. Elaboration: vermogen om die oplossingen in detail uit te werken
MOET JE IETS MOOIS MAKEN OF IS CREATIEF BEZIG ZIJN AL GENOEG?
- Proces is de weg naar het product
, - Agogische handelen is creativiteit als middel om tot verandering te komen
!!! proces is belangrijker dan eindresultaat (soms toch belangrijk esthetische illusie)
- Echte middelen en mooie eindbeelden is aantrekkelijk om zo jongeren te latten
meedoen
- Hoe aantrekkelijk jij het maakt wel belangrijk
ERVARINGSGERICHT CREATIEF PROCES
= je kunt niet niet creëren doordat je bezig bent met iets waar je achter staat
= actuele ervaring van creatief te zijn, flow, grote betrokkenheid, je zelf vergeten,
gezonde manier van extase (verbinding met iets groters)
DOELGERICHT CREATIEF PROCES
= systematisch en iets vastpakken en in vastbijten tot een eindresultaat
!!! liggende kerstboom
IS CREATIVITEIT BELANGRIJK IN DE ONTWIKKELING EN BEGELEIDING VAN
KINDEREN EN JONGEREN
In de ontwikkeling
- Nieuwe verbindingen in breinµ
- Creativiteit => nervus vagus => autonoom zenuwstelsel positief beïnvloedt zo
stress dalen en invloed van trauma helpt verminderen
- Kind leert beter uitdrukken als individueel mens
In de begeleiding
- Weg uit verzuurde relatie
- Creativiteit is ook een taal, meer sporen tot verbinding met kinderen en jongeren
- Een alternatieve uitweg in vastgelopen situaties
Op de werkplek
- Meer doen met weinig middelen
- Organisaties die soepel kunnen inspelen op veranderingen
- Fijne collega’s
JE BEDENKT OF MAAKT IETS CREATIEFS, EN HET MISLUKT..WAT DAN?
!! fout loopt en toch doorzet dan word je succesvol
= creatief bezig uit comfort zone (stress zone, leer zone, groei zone)
KLOPT HET DAT HET VASTSTAAT OF JE CREATIEF BENT OF NIET?
Neurologisch gezien
= 2 paden in brein om tot creativiteit te komen (trainen)
, 1. Flexibele denken
= dagdromen, tijd nemen om over iets na te denken
2. Persistente denken
= executieve functies (stap per stap nadenken)
Psychologisch gezien
= persoonlijkheid verrijken om creatiever te zijn
HET BEGRIP CREATIVITEIT
CREATIVITEIT IS EEN PARAPLUBEGRIP
= veel betekenissen onder creatief en voor iedereen anders
3 puntjes van betekenis
1) Scheppend
2) Vernieuwend, origineel
3) Invloed op of dienend tot de zelfwerkzaamheid van verbeelding en vorming
CREATIVITEIT IN WESTERS HISTORISCHE PERSPECTIEF
TENDENSEN: INDIVIDUALISERING, DEMOCRATISERING EN COMMERCIALISERING
VAN CREATIVITEIT
Creativiteit:
- Sleutel tot succes (individueel als professioneel)
- Aangeleerd en onderwezen worden
PREHISTORIE
= weten heel weinig over natuur, waarde en betekenis van creativiteit
- Fundamentele contradictie: ondanks idee van primitieve en statistische
periode, maar belangrijkste uitvindingen van de mensheid uit deze periode
- vb. het creëren van het alfabet, creëren van steden en kunst,…
GRIEKEN
- zeer gereserveerd op valk van menselijke creativiteit
- creativiteit enkel voorrecht voor goden (tot in middeleeuwen)
o verklaring voor de gemeenschap van ambachten
RENAISSANCE
= lijn tussen god als schepper en de mens vertroebelde
- mensen die iets creëerden krijgen individuele erkenning + betaald
VERLICHTING
!!! creativiteit: de ruimte om iets nieuws te scheppen
= we hebben vaak een oordeel op ons eigen creatief product
- dit oordeel komt pas als we ouder zijn (kinderen hebben dit minder)
- dit komt als we ons kritisch oog gaan ontwikkelen (= het realistische oog)
o Creatief bezig zijn met het kind heeft positief effect op de relatie met het
kind
o Sommige kinderen/ jongeren kunnen zich soms beter uiten door creativiteit
dan door het gewoon te komen vertellen
o Creativiteit stimuleert meer verbindingen in het brein
WAT IS HET DOEL VAN CREATIVITEIT?
4 niveaus van der ploeg
1. Recreatief: tijd verdrijven op fijne manier (jeugdbeweging)
2. Vormend: onze persoonlijkheid verrijken (in het onderwijs)
3. Agogisch: bewust veranderingsproces in gang (vooral in SRW)
4. Therapeutisch: in het reine komen met verleden
= niet binnen opleiding
WAS CREATIVITEIT VROEGER HETZELFDE ALS NU?
= heel hard geëvolueerd
- Creativiteit pas sinds WOII in woordenboek: modern concept
- Vroeger was creativiteit voorbehouden aan God/de goden
- Lang proces van individualisering en democratisering
- Tijdsgeest bepaalt altijd mee wat Creativiteit inhoudt
- Naast individualisering en democratisering (voordelen), zijn er ook nadelen
namelijk de commercialisering van creativiteit legt meer nadruk op innovatie,
marktwaarde, functionaliteit, winst
,INDIVIDUELER
- Vroeger: niks individueel, anoniem, collectief
- Middeleeuwen: in groep creatief (gilden, ambtenaars)
- Nu: individuele mens
o Vanaf humanisme
MENSELIJKER
- Vroeger: alleen god
- Nu: iedereen creatief zijn (democratisering)
WAT IS EIGENLIJK CREATIVITEIT?
!! geen eenduidige definitie (paraplubegrip)
= 4 vormen van creativiteit Model kunsteducatie De Braekeleer(2009):
1. Emotionele: jezelf waarnemen, jezelf tonen, doorzetten, motivatie
2. Cognitieve: divergeren
3. Sociale: creatief in groep
4. Technische: creatieve vaardigheden in een domein
= verschillende accenten naargelang wetenschappelijke invalshoek
- technologisch: innovatief – hype
- Economisch: functioneel – gat in de markt
- (Kunst)educatie: kunstzinnig – ziel
- Onderwijs: vormend – 21ste eeuw
WIE OF WAT BESLIST OF IETS CREATIEF IS?
Via creatief proces tot creatief product
- Omgeving
- Innerlijke obstakels (gebrek aan emotionele, technische, cognitieve, sociale
creativiteit)
Bepalen mee als iets creatief wordt beschouwd
TORRANCE TEST OF CREATIVE THINKING
= persoon is creatief als 4 criteria aanwezig zijn
1. Fluency: vermogen om diverse oplossingen te bedenken voor een probleem
2. Diversity: vermogen om verschillende categorieën oplossingen te bedenken en
alternatieven te beoordelen
3. Originality: vermogen om innovatieve oplossingen te kunnen bedenken
4. Elaboration: vermogen om die oplossingen in detail uit te werken
MOET JE IETS MOOIS MAKEN OF IS CREATIEF BEZIG ZIJN AL GENOEG?
- Proces is de weg naar het product
, - Agogische handelen is creativiteit als middel om tot verandering te komen
!!! proces is belangrijker dan eindresultaat (soms toch belangrijk esthetische illusie)
- Echte middelen en mooie eindbeelden is aantrekkelijk om zo jongeren te latten
meedoen
- Hoe aantrekkelijk jij het maakt wel belangrijk
ERVARINGSGERICHT CREATIEF PROCES
= je kunt niet niet creëren doordat je bezig bent met iets waar je achter staat
= actuele ervaring van creatief te zijn, flow, grote betrokkenheid, je zelf vergeten,
gezonde manier van extase (verbinding met iets groters)
DOELGERICHT CREATIEF PROCES
= systematisch en iets vastpakken en in vastbijten tot een eindresultaat
!!! liggende kerstboom
IS CREATIVITEIT BELANGRIJK IN DE ONTWIKKELING EN BEGELEIDING VAN
KINDEREN EN JONGEREN
In de ontwikkeling
- Nieuwe verbindingen in breinµ
- Creativiteit => nervus vagus => autonoom zenuwstelsel positief beïnvloedt zo
stress dalen en invloed van trauma helpt verminderen
- Kind leert beter uitdrukken als individueel mens
In de begeleiding
- Weg uit verzuurde relatie
- Creativiteit is ook een taal, meer sporen tot verbinding met kinderen en jongeren
- Een alternatieve uitweg in vastgelopen situaties
Op de werkplek
- Meer doen met weinig middelen
- Organisaties die soepel kunnen inspelen op veranderingen
- Fijne collega’s
JE BEDENKT OF MAAKT IETS CREATIEFS, EN HET MISLUKT..WAT DAN?
!! fout loopt en toch doorzet dan word je succesvol
= creatief bezig uit comfort zone (stress zone, leer zone, groei zone)
KLOPT HET DAT HET VASTSTAAT OF JE CREATIEF BENT OF NIET?
Neurologisch gezien
= 2 paden in brein om tot creativiteit te komen (trainen)
, 1. Flexibele denken
= dagdromen, tijd nemen om over iets na te denken
2. Persistente denken
= executieve functies (stap per stap nadenken)
Psychologisch gezien
= persoonlijkheid verrijken om creatiever te zijn
HET BEGRIP CREATIVITEIT
CREATIVITEIT IS EEN PARAPLUBEGRIP
= veel betekenissen onder creatief en voor iedereen anders
3 puntjes van betekenis
1) Scheppend
2) Vernieuwend, origineel
3) Invloed op of dienend tot de zelfwerkzaamheid van verbeelding en vorming
CREATIVITEIT IN WESTERS HISTORISCHE PERSPECTIEF
TENDENSEN: INDIVIDUALISERING, DEMOCRATISERING EN COMMERCIALISERING
VAN CREATIVITEIT
Creativiteit:
- Sleutel tot succes (individueel als professioneel)
- Aangeleerd en onderwezen worden
PREHISTORIE
= weten heel weinig over natuur, waarde en betekenis van creativiteit
- Fundamentele contradictie: ondanks idee van primitieve en statistische
periode, maar belangrijkste uitvindingen van de mensheid uit deze periode
- vb. het creëren van het alfabet, creëren van steden en kunst,…
GRIEKEN
- zeer gereserveerd op valk van menselijke creativiteit
- creativiteit enkel voorrecht voor goden (tot in middeleeuwen)
o verklaring voor de gemeenschap van ambachten
RENAISSANCE
= lijn tussen god als schepper en de mens vertroebelde
- mensen die iets creëerden krijgen individuele erkenning + betaald
VERLICHTING
