Samenvatting SV Grondwettelijk Recht (Sottiaux) (15/20)

Samenvatting GWR- Sottiaux:



Inhoud
BOEK SOTTIAUX : DEEL 1: Algemene Inleiding (p.1-106)....................................................................3
Hoofdstuk 1: Basisbegrippen en centrale thema’s van het grondwettelijk recht (p.1-32)...................3
AFDELING 1: Inleiding.....................................................................................................................3
AFDELING 2: Grondwet...................................................................................................................4
AFDELING 3: Enkele centrale thema’s van het GWR....................................................................15
Hoofdstuk 2: Bronnen van het grondwettelijk recht (p33-72)...........................................................18
AFDELING 1: Inleiding...................................................................................................................18
AFDELING 2: Belgische bestuursniveaus.......................................................................................18
AFDELING 3: Het Europees bestuursniveau..................................................................................28
AFDELING 4: Het internationale bestuursniveau..........................................................................34
Hoofdstuk 3: Verhoudingen in de gelaagde rechtsorde (p.75-106)...................................................35
AFDELING 1: Inleiding...................................................................................................................35
AFDELING 2: Algemene begrippen...............................................................................................35
AFDELING 3: Verhouding tussen de rechtsnormen van de internationale, Europese en nationale
rechtsordes...................................................................................................................................37
AFDELING 4: Verhoudingen tussen de rechtsnormen in een federale staat................................45
BOEK BEHRENDT: INLEIDEND DEEL (p.3-97)......................................................................................47
Afdeling 1: Bekendmaking en inwerkingtreding v rechtsnormen in BE v toepassing......................47
ONDERAFDELING 1: BEKENDMAKING RECHTSNORMEN..............................................................47
ONDERAFDELING 2: BEKENDMAKING NORMEN IN PUBLICATIEBLAD..........................................47
ONDERAFDELING 3: HET BELGISCH STAATSBLAD.........................................................................48
ONDERAFDELING 4: INWERKINGTREDING RECHTSNORMEN.......................................................48
ONDERAFDELING 5: GRONDWETSHERZIENING & STAATSHERVORMING (verschillende fasen)....49
Afdeling 2: Federaal België – grondgebied en onderverdelingen.....................................................50
ONDERAFDELING 1: BEKRACHTIGING VD FEDERALE STRUCTUUR...............................................50
ONDERAFDELING 2: WIJZIGING INTERNATIONALE GRENZEN.......................................................50
ONDERAFDELING 3: 4 TAALGEBIEDEN..........................................................................................51
ONDERAFDELING 4: 3 GEWESTEN V HET KONINKRIJK..................................................................54
ONDERAFDELING 5: DE PROVINCIES............................................................................................55
ONDERAFDELING 3: DE DRIE GEMEENSCHAPPEN (art.2).............................................................59
Afdeling 3: de algemene beleidsdoelstellingen v het federale België..............................................59

,EERSTE DEEL: ORGANEN VD FEDERALE OH, GEMEENSCHAPPEN, GEWESTEN (p.101- 439)...........60

1
Hoofdstuk 1: de WM........................................................................................................................60
Inleidende afdeling...........................................................................................................................60
Afdeling 1: Federale WM..................................................................................................................60
ONDERAFDELING 1: SAMENSTELLING VD KAMERS VAN VOLKSVERTEGENWOORDIGERS............60
ONDERAFDELING 2: SAMENSTELLING VD SENAAT.......................................................................66




BOEK SOTTIAUX : DEEL 1: Algemene
Inleiding (p.1-106)
Hoofdstuk 1: Basisbegrippen en centrale thema’s van het
grondwettelijk recht (p.1-32)


Belangrijke vragen en aandachtspunten bij HT1:

- Hoe strikt is het beginsel van de scheiding der machten

- In een conclusie van 1974 poneerde Procureur-generaal Ganshof van der Meersch het
volgende:

“ligt het, bij conflict tussen wetten of tussen de wet en de Grondwet, niet in het wezen van de
rechtersopdracht te zeggen welke van beide moet toegepast worden wanneer deze beslissing
nodig is om hem in staat te stellen uitspraak te doen?”
Bent u het met deze stelling eens?

Is constitutionalisme en grondwettigheidscontrole een garantie of een aanfluiting van de
democratie?
Leg uit: “if men were angels, no government would be necessary. If angels were to govern
men, neither external nor internal controls on government would be necessary”



AFDELING 1: Inleiding


Amerikaanse onafhankelijkheidsverklaring < Thomas Jefferson (18de eeuw)
=> onafhankelijkheid vd 13 Amerikaanse kolonies


Franse Déclaration des droits de l’homme et du citoyen < de Lafayette Invloed gehad
(18de eeuw) op elkaar

,2

, => Inspiratiebronnen voor Belgische Grondwet
=> Gebaseerd op oudere charters: Charter van Kortenberg (14de eeuw) & Blijde Inkomst van het
Hertogdom Brabant (14de eeuw)  Beperking macht vd vorst + bescherming vd vrijheden vd
rechtsonderhorigen


Afdeling 2: Grondwet
§1 BETEKENIS EN FUNCTIES VD GW
Functies van de grondwet:
1. Democratische organisatie vd overheidsmacht
 Met instemming van het volk
=> Positieve functie: grondwet brengt de overheid tot stand  kent bevoegdheden toe aan
organen/machten + constitueert de gemeenschap op die manier tot een rechtsgemeenschap
 Grondwet = primaire rechtsbron vh rechtssysteem WANT bevat de
geldigheidsvoorwaarden voor ander recht (= hoogste norm)
Moderne grondwetsconcept (< Jefferson) = democratisch DUS berust op de volkssoevereiniteit
(niet altijd het geval)
 Niet-democratische grondwetten = facadegrondwetten


2. Beperken vd overheidsmacht
=> Negatieve functie
 Doel: individuele vrijheden en rechten beschermen + willekeur, machtsmisbruik bestrijden
 2 technieken:
- Verdelen vd overheidsmacht tussen diverse ambten of organen
- Verankeren vd rechten en vrijheden
< Montesquieu (18de eeuw)  De l’esprit des Lois
< Locke (18de eeuw)  Two treatises of government
=> invloed gehad op Amerikaanse en Franse grondwet


 Machtenscheiding:
- Horizontaal
 Doel: machtsmisbruik tegengaan + vrijheid vd burgers beschermen
 Trias Politica: WM, UM, RM (binnen 1 overheidsniveau)
 WM: opstellen algemene regels
 UM: regels doen naleven
 RM: beslechten geschillen
 Macht wordt altijd misbruikt (volgens Mont.) DUS verspreiding en
scheiding nodig voor controle en evewicht tussen de machten


 Volgens Montesquieu: machtenscheiding = beste manier om willekeur
tegen te gaan DUS Britse constitutie superieur WANT systeem van C&B
met



3