Economie
H1 Volledige mededinging/volkomen concurrentie
- Veel aanbieders - Vrije toe- en aftreding
- Veel vragers - Doorzichtig
- Homogeen product - Prijsafzetlijn is horizontaal P = GO = MO
Markt-/prijsmechanisme (proces van prijsaanpassingen)
Prijs wordt bepaald door collectieve vraag en collectieve aanbod → evenwichtsprijs →
bijbehorende hoeveelheid is evenwichtshoeveelheid
Individuele producenten hoeveelheidsaanpassers → geen prijsinvloed
Door de vrije toetreding, treden veel bedrijven toe tot de markt → aanbod stijgt →
evenwichtsprijs daalt totdat winst nul is → winstmarge daalt → bedrijfstakevenwicht
De arbeidsmarkt een markt van volledige concurrentie
- Veel aanbieders - Geen vrije toe- en aftreding (diploma verplicht)
- Veel vrager - Niet transparant (asymmetrische informatie)
- Heterogeen
1. Een individu heeft wél prijsinvloed door vakbonden
2. Vraag en aanbod bepalen de prijs (loon) en hoeveelheid (werkgelegenheid)
3. De prijs wordt bepaald door cao’s/minimumloon (waarin vaak wordt onderhandeld)
→ geen evenwichtsprijs
H2 Monopolie
- 1 aanbieder - Geen vrije toe- en aftreding
- Veel vragers - Volledig transparant
- Homogeen product
1. Individuele producent prijszetter
2. Als de prijs te hoog is, gaan consumenten alsnog naar een substituut
3. Veel last van piraterij (mensen die hun producten proberen na te maken (Lacoste
shirtjes)) → dalende afzet
Wettelijke monopolie
- Door octrooi (patent) krijgt een bedrijf het alleenrecht op een commerciële
exploitatie van een uitvinding (voor een bepaalde tijd)
➔ Bij afloop zal het bedrijf zijn positie moeten verdedigen → resultatenmatrix
- Voorbeelden: paspoort door de overheid, medicijnen
Natuurlijke monopolie
- Door ‘natuurlijke’ omstandigheden is er slechts 1 aanbieder
- Schaalvoordelen: bijvoorbeeld NS → het krijgt pas winst op een grote schaal
➔ Schaalgrootte is een toetredingsbarrière, zeker bij verzonken kosten
- Exclusieve controle over grondstoffen
Simultaan spel: spelers (bedrijven) nemen tegelijk een beslissing
Sequentieel spel: speler (bedrijf 1) reageert op een andere speler (bedrijf 2)
H1 Volledige mededinging/volkomen concurrentie
- Veel aanbieders - Vrije toe- en aftreding
- Veel vragers - Doorzichtig
- Homogeen product - Prijsafzetlijn is horizontaal P = GO = MO
Markt-/prijsmechanisme (proces van prijsaanpassingen)
Prijs wordt bepaald door collectieve vraag en collectieve aanbod → evenwichtsprijs →
bijbehorende hoeveelheid is evenwichtshoeveelheid
Individuele producenten hoeveelheidsaanpassers → geen prijsinvloed
Door de vrije toetreding, treden veel bedrijven toe tot de markt → aanbod stijgt →
evenwichtsprijs daalt totdat winst nul is → winstmarge daalt → bedrijfstakevenwicht
De arbeidsmarkt een markt van volledige concurrentie
- Veel aanbieders - Geen vrije toe- en aftreding (diploma verplicht)
- Veel vrager - Niet transparant (asymmetrische informatie)
- Heterogeen
1. Een individu heeft wél prijsinvloed door vakbonden
2. Vraag en aanbod bepalen de prijs (loon) en hoeveelheid (werkgelegenheid)
3. De prijs wordt bepaald door cao’s/minimumloon (waarin vaak wordt onderhandeld)
→ geen evenwichtsprijs
H2 Monopolie
- 1 aanbieder - Geen vrije toe- en aftreding
- Veel vragers - Volledig transparant
- Homogeen product
1. Individuele producent prijszetter
2. Als de prijs te hoog is, gaan consumenten alsnog naar een substituut
3. Veel last van piraterij (mensen die hun producten proberen na te maken (Lacoste
shirtjes)) → dalende afzet
Wettelijke monopolie
- Door octrooi (patent) krijgt een bedrijf het alleenrecht op een commerciële
exploitatie van een uitvinding (voor een bepaalde tijd)
➔ Bij afloop zal het bedrijf zijn positie moeten verdedigen → resultatenmatrix
- Voorbeelden: paspoort door de overheid, medicijnen
Natuurlijke monopolie
- Door ‘natuurlijke’ omstandigheden is er slechts 1 aanbieder
- Schaalvoordelen: bijvoorbeeld NS → het krijgt pas winst op een grote schaal
➔ Schaalgrootte is een toetredingsbarrière, zeker bij verzonken kosten
- Exclusieve controle over grondstoffen
Simultaan spel: spelers (bedrijven) nemen tegelijk een beslissing
Sequentieel spel: speler (bedrijf 1) reageert op een andere speler (bedrijf 2)
