8.
Borstpathologie
8.1 Anatomie
De borst bestaat uit:
- klierweefsel
- vetweefsel
- bindweefsel
- bloedvaten
- lymfevaten
Hoeveel vetweefsel er
aanwezig is is afhankelijk
van BMI en leeftijd.
8.2 Anamnese
Waaruit bestaat de anamnese?
klachten
o koorts
o pijn
o jeuk
o afscheiding
voorgeschiedenis
o chirurgie
o bestraling/chemo
o BV
medicatie
o antibiotica
o antipsychotica
roken
alcohol
allergieën
o penicilline
familiale voorgeschiedenis
o (borst)kanker
8.3 Klinisch onderzoek
Het klinisch onderzoek van de borsten bestaat uit zowel uit een inspectie
als een palpatie. Het is hier ook belangrijk om vrouwen duidelijk te maken
dat ze ook zelf mogen inspecteren en palperen.
Waar let men op bij de inspectie:
- kleur
- huidveranderingen (eczeem, oedeem, wonden, …)
38
, - uitzicht tepel (orientatie, intrekking?, …)
- zichtbare massa’s
Palpatie doen we zowel zittend als liggend omdat er liggend soms dingen
voelbaar zijn die zittend niet voelbaar zijn. Bij palpatie is het ook steeds
belangrijk om steeds beide borsten met elkaar te gaan vergelijken. We
gaan hier ook de klierregio’s gaan palperen.
BENIGNE MALIGNE
- mobiel - gefixeerd
- glad - onregelmatig
- zacht - hard
- pijnlijk - pijnloos
8.4 Technische onderzoeken
8.4.1 Beeldvorming
8.4.1.1 Mammografie
Bij een mammografie maakt men via een RX een opname in 2 richtingen.
Het klierweefsel wordt wit weergegeven en het vetweefsel zwart. Voor het
maken van deze mammografie worden de borsten in 2 richtingen geplet
waardoor sommige vrouwen als pijnlijk ervaren.
In Vlaanderen krijgen allle vrouwen tussen 50-69j om de 2j een
uitnodiging om een mammografie te laten maken. Het is een RX waarbij
er stralingen vrijkomen en aangezien een jonge vrouw nog veel
klierweefsel heeft en we dit niet willen aantasten doen we dit zo min
mogelijk bij jongere vrouwen.
8.4.1.2 Echografie
Dit is een pijnloos onderzoek waarbij er ook geen straling gebruikt
worden. Het is ook vlot in gebruik, maar om goede beelden te krijgen is
een ervaren radioloog wel nodig. Het is minder geschikt voor screening,
maar wordt gebruikt voor de verrichting van een biopsie, evaluatie
lymfeklieren in oksel en verder onderzoek nadat er iets afwijkend is
vastgesteld via de mammografie.
39
Borstpathologie
8.1 Anatomie
De borst bestaat uit:
- klierweefsel
- vetweefsel
- bindweefsel
- bloedvaten
- lymfevaten
Hoeveel vetweefsel er
aanwezig is is afhankelijk
van BMI en leeftijd.
8.2 Anamnese
Waaruit bestaat de anamnese?
klachten
o koorts
o pijn
o jeuk
o afscheiding
voorgeschiedenis
o chirurgie
o bestraling/chemo
o BV
medicatie
o antibiotica
o antipsychotica
roken
alcohol
allergieën
o penicilline
familiale voorgeschiedenis
o (borst)kanker
8.3 Klinisch onderzoek
Het klinisch onderzoek van de borsten bestaat uit zowel uit een inspectie
als een palpatie. Het is hier ook belangrijk om vrouwen duidelijk te maken
dat ze ook zelf mogen inspecteren en palperen.
Waar let men op bij de inspectie:
- kleur
- huidveranderingen (eczeem, oedeem, wonden, …)
38
, - uitzicht tepel (orientatie, intrekking?, …)
- zichtbare massa’s
Palpatie doen we zowel zittend als liggend omdat er liggend soms dingen
voelbaar zijn die zittend niet voelbaar zijn. Bij palpatie is het ook steeds
belangrijk om steeds beide borsten met elkaar te gaan vergelijken. We
gaan hier ook de klierregio’s gaan palperen.
BENIGNE MALIGNE
- mobiel - gefixeerd
- glad - onregelmatig
- zacht - hard
- pijnlijk - pijnloos
8.4 Technische onderzoeken
8.4.1 Beeldvorming
8.4.1.1 Mammografie
Bij een mammografie maakt men via een RX een opname in 2 richtingen.
Het klierweefsel wordt wit weergegeven en het vetweefsel zwart. Voor het
maken van deze mammografie worden de borsten in 2 richtingen geplet
waardoor sommige vrouwen als pijnlijk ervaren.
In Vlaanderen krijgen allle vrouwen tussen 50-69j om de 2j een
uitnodiging om een mammografie te laten maken. Het is een RX waarbij
er stralingen vrijkomen en aangezien een jonge vrouw nog veel
klierweefsel heeft en we dit niet willen aantasten doen we dit zo min
mogelijk bij jongere vrouwen.
8.4.1.2 Echografie
Dit is een pijnloos onderzoek waarbij er ook geen straling gebruikt
worden. Het is ook vlot in gebruik, maar om goede beelden te krijgen is
een ervaren radioloog wel nodig. Het is minder geschikt voor screening,
maar wordt gebruikt voor de verrichting van een biopsie, evaluatie
lymfeklieren in oksel en verder onderzoek nadat er iets afwijkend is
vastgesteld via de mammografie.
39
