H8 – Stemmingsstabilisator
Vroeger was een stemmingsstabilisator iets wat hielp tegen manie en voorkwam dat er een
manie kwam, dus de stemming stabiliseerde. Je hebt manie-gerichte therapie (treat from
above) en je hebt depressie gerichte behandeling (treat from below).
Lithium
Bipolair werd klassiek behandeld met lithium. Hoe het precies werkt, is niet duidelijk. Er zijn
verschillende hypotheses voor verschillende signaalroutes. Er zijn second messengers die
geremd worden, zoals fosfatidyl, regulatie van G-eiwitten en regulatie van genexpressie voor
groeifactoren en neuroplasticiteit.
Lithoum helpt bij manische episodes en
voor recurrence ervan. Het voorkomt
sucide. Het kan bij depressieve episodes
worden gebruikt als augmentatie.
Belangrijke bijwerkingen zijn gastro-
intestinale symptomen zoals dyspepsie,
misselijkheid, braken, diaree en
gewichtstoename. Maar ook haarverlies,
acne, tremor, sedatie etc. komen voor.
Anti-epileptica
Carbamazepine en valproaat zijn bekende anti-epileptica die gebruikt worden voor de
behandeling van bipolaire stoornis.
Bewezen effect:
- Valproisch zuur
Er zijn een aantal mogelijkheden hoe dit werkt: inhibitie VSSC, boosten GABA en
reguleren van downstream signaaltransductie cascades.
Het werkt voor manische episode en recurrence van manie. De antidepressiva
effecten zijn niet bewezen.
- Lamotrigine
Voorkomt recurrence van zowel manie als depressie. Het vermindert glutamaat. Hoe
dit precies gaat is niet bekend (ofwel via VSSC of via synaps actie).
Niet zeker/betwijfeld effect:
- Oxcarbazepine/esclicarbazepine
Het wordt direct omgezet in zijn actieve vorm licarbazepine. Dit is de S-variant van
esclicarbazepine. Het bindt aan VSSC waardoor deze open gaat. Het is minder
sederend, heeft minder beenmergtoxiciteit en minder CYP3a4 interactie.
- Topiramaat
Effect is niet echt bewezen. Het versterkt GABA en vermindert glutamaat. Het is ook
een zwakke inhibitor van carbon anhydrase. He is nu een anjunctieve therapie, maar
geen stemmingsstabilisator op zichzelf.
Vroeger was een stemmingsstabilisator iets wat hielp tegen manie en voorkwam dat er een
manie kwam, dus de stemming stabiliseerde. Je hebt manie-gerichte therapie (treat from
above) en je hebt depressie gerichte behandeling (treat from below).
Lithium
Bipolair werd klassiek behandeld met lithium. Hoe het precies werkt, is niet duidelijk. Er zijn
verschillende hypotheses voor verschillende signaalroutes. Er zijn second messengers die
geremd worden, zoals fosfatidyl, regulatie van G-eiwitten en regulatie van genexpressie voor
groeifactoren en neuroplasticiteit.
Lithoum helpt bij manische episodes en
voor recurrence ervan. Het voorkomt
sucide. Het kan bij depressieve episodes
worden gebruikt als augmentatie.
Belangrijke bijwerkingen zijn gastro-
intestinale symptomen zoals dyspepsie,
misselijkheid, braken, diaree en
gewichtstoename. Maar ook haarverlies,
acne, tremor, sedatie etc. komen voor.
Anti-epileptica
Carbamazepine en valproaat zijn bekende anti-epileptica die gebruikt worden voor de
behandeling van bipolaire stoornis.
Bewezen effect:
- Valproisch zuur
Er zijn een aantal mogelijkheden hoe dit werkt: inhibitie VSSC, boosten GABA en
reguleren van downstream signaaltransductie cascades.
Het werkt voor manische episode en recurrence van manie. De antidepressiva
effecten zijn niet bewezen.
- Lamotrigine
Voorkomt recurrence van zowel manie als depressie. Het vermindert glutamaat. Hoe
dit precies gaat is niet bekend (ofwel via VSSC of via synaps actie).
Niet zeker/betwijfeld effect:
- Oxcarbazepine/esclicarbazepine
Het wordt direct omgezet in zijn actieve vorm licarbazepine. Dit is de S-variant van
esclicarbazepine. Het bindt aan VSSC waardoor deze open gaat. Het is minder
sederend, heeft minder beenmergtoxiciteit en minder CYP3a4 interactie.
- Topiramaat
Effect is niet echt bewezen. Het versterkt GABA en vermindert glutamaat. Het is ook
een zwakke inhibitor van carbon anhydrase. He is nu een anjunctieve therapie, maar
geen stemmingsstabilisator op zichzelf.
