LES 1
Vanaf de jaren 1950:
- de eerste wetenschappelijke initiatieven kregen vorm in een militaire context.
- Ook de eerste vertaalopleidingen ontstonden in een militaire context.
Vanaf de jaren 1970: …een poly-, inter-, of post-discipline ?
• enerzijds een open blik en een brede kijk
• anderzijds verschillende risico’s:
>> erg diverse continentale, nationale, lokale intellectuele contexten
>> erg diverse institutionele contexten
Besluit: de geschiedenis van de vertaalwetenschap kent een hobbelig parcours, maar wordt
wel duidelijk gemarkeerd door een pre-wetenschappelijke en een wetenschappelijke fase.
,Hoe vertalingen onderzoeken? Vier benaderingen:
1. De tekstuele benadering
= onderzoek naar vertaalproducten, door bron- en doelteksten met elkaar te
vergelijken
2. De cognitieve benadering
= onderzoek naar het vertaalproces, aan de hand van empirische methodes
3. De sociologische benadering
= onderzoek naar (vnl.) de vertaler, aan de hand van interviews, enquêtes, …
4. De culturele benadering
= onderzoek binnen een bredere context, bijvoorbeeld een literaire beweging, een
ideologische invloed t.e.m. de definitie van vertaling zelf
geen absolute scheiding tussen de vier benaderingen
Vertaalcommentaren => vorm van toegepast onderzoek
, MACRO-NIVEAU
objectieve
gegevens
ST: taalvariëteit TT: taalvariëteit TT: noten?
ST: genre TT: genre TT: skopos?
ST: teksttype TT: teksttype ↓
ST: lezerspubliek TT: lezerspubliek equivalent effect
ST: tekstlengte TT: tekstlengte explicitation
ST: lay-out TT: lay-out (etc.) → STRATEGIE ←
• algemeen: het belang van
jargon (= vaktaal)
• een veelvoud aan benaderingen
Vanaf de jaren 1950:
- de eerste wetenschappelijke initiatieven kregen vorm in een militaire context.
- Ook de eerste vertaalopleidingen ontstonden in een militaire context.
Vanaf de jaren 1970: …een poly-, inter-, of post-discipline ?
• enerzijds een open blik en een brede kijk
• anderzijds verschillende risico’s:
>> erg diverse continentale, nationale, lokale intellectuele contexten
>> erg diverse institutionele contexten
Besluit: de geschiedenis van de vertaalwetenschap kent een hobbelig parcours, maar wordt
wel duidelijk gemarkeerd door een pre-wetenschappelijke en een wetenschappelijke fase.
,Hoe vertalingen onderzoeken? Vier benaderingen:
1. De tekstuele benadering
= onderzoek naar vertaalproducten, door bron- en doelteksten met elkaar te
vergelijken
2. De cognitieve benadering
= onderzoek naar het vertaalproces, aan de hand van empirische methodes
3. De sociologische benadering
= onderzoek naar (vnl.) de vertaler, aan de hand van interviews, enquêtes, …
4. De culturele benadering
= onderzoek binnen een bredere context, bijvoorbeeld een literaire beweging, een
ideologische invloed t.e.m. de definitie van vertaling zelf
geen absolute scheiding tussen de vier benaderingen
Vertaalcommentaren => vorm van toegepast onderzoek
, MACRO-NIVEAU
objectieve
gegevens
ST: taalvariëteit TT: taalvariëteit TT: noten?
ST: genre TT: genre TT: skopos?
ST: teksttype TT: teksttype ↓
ST: lezerspubliek TT: lezerspubliek equivalent effect
ST: tekstlengte TT: tekstlengte explicitation
ST: lay-out TT: lay-out (etc.) → STRATEGIE ←
• algemeen: het belang van
jargon (= vaktaal)
• een veelvoud aan benaderingen
