Algemene pathologie 3de Bachelor 2023-2024
- Slides met lesnotities (geen cursus)
- Oncologie: cursus Prof. Chiers (10 MCQ van oncologie)
- Boek als naslagwerk: ‘Pathologic Basis of Veterinary Disease’
Hoorcolleges: 35 lessen (maandag en woensdag)
-> 28 lessen A. Decostere, 7 lessen voor oncologie (via lesopnames die op Ufora worden geplaatst tegen
midden oktober)
Practica:
-> virtuele practica: olyVIA
-> 12 practica met leerpaden (met toelating via zelftest): vrijgave op regelmatige tijdstip na theorie
Examen (on campus):
- multiple choice
- open vragen
→ Leerstof: enkel de slides en lesnota’s (boek is een naslagwerk, geen examenleerstof), geen foto’s en
ziekten op het examen (wel voor het examen practica), vooral de begrippen zijn belangrijk!
- Na alle practica: online evaluatiemoment -> histologische foto’s met multiple choice vragen
MARTHE D'HAEYERE 1
,Algemene pathologie 3de Bachelor 2023-2024
Inleiding
Pathologie = de studie van het lijden (Grieks: pathos, logos: studie)
De wetenschap die de afwijkingen in functie en vorm bestudeert.
De studie van ziekte vanuit alle invalshoeken (multidisciplinaire wetenschap).
De veterinaire patholoog zal abnormaliteiten en karakteristeren van gekende en nieuwe ziekten
identificeren.
Dat houdt in dat de patholoog een zeer diverse interessen en expertise moet hebben (moet van veel zaken,
diersoorten,orgaanstelsels, infectieuze agentia, subdisciplines) op de hoogte zijn. Het is iemand die dus
‘alwetend’ is. Het is een eerste belangrijke schakel in het opsporen van ziekten in hun vroegste stadium.
‘The trouble with pathology is that everything is interesting’.
‘You cannot separate passion from pathology any more than you can separate a person’s spirit from his
body.’
Eerste schakel in het opsporen van ziektes
Verband encefalitis mensen en vogels: westnijlvirus
Niet enkel dode dieren! Explorativie laboratieve ingrepen
Doel van het vak:
• Introductie van veterinaire pathologie
• Bijbrengen van passie voor pathologie
• Aanleren en gebruik van terminologie
• Verschil tussen normaal en abnormaal
• Begrip van ontstaan van ziekteprocessen
• Belang inzien van interdisciplinariteit
• Belang inzien van levenslang leren!
Inhoud:
• Inleiding: definities en het diagnostisch proces
• Celschade, celadaptatie, dood, stofwisselingsstoornissen
• Circulatiestoornissen
• Inflammatie en herstel
• Morfologie van infectieuze aandoeningen
• Oncologie (Prof. Chiers)
Een veterinaire patholoog is niet alleen iemand die lijken openmaakt en bekijkt, maar ook iemand die
letsels op levende dieren opmerkt en dat gaat uitzoeken. Je moet weten wat normaal en wat abnormaal is.
Je moet ook biopten analyseren (tumoren, allergie, ontsteking etc.). Het gaat dus niet alleen om dode
dieren.
Moeten niet door zijn op praktisch examen om het hele examen te halen
Definities altijd examenvragen!
MARTHE D'HAEYERE 2
,Algemene pathologie 3de Bachelor 2023-2024
Omegalie: splenomegalie: vergroting milt
Iectasie: uitzetting, verwijding (van de bronchen bv, of lymfevaten)
Penie: te weinig, osteopenie
Plasie: meer cellen dan je zou verwachten
MARTHE D'HAEYERE 3
, Algemene pathologie 3de Bachelor 2023-2024
H1: Inleiding; definities en het
diagnostisch proces
Deel 1: Definities
Ethiologie
Dit is de oorsprong, de oorzaak van een letsel of ziekte. Hierbij horen ook alle onderliggende oorzaken en
wijzigende factoren (genetische factoren, levensstijl…). Dat kan genetisch of verworven zijn (vb. infectieus,
nutritioneel, chemisch, fysisch). Ethiologie is dus een zeer breed begrip. Het is multifactorieel; verschillende
factoren spelen een rol in de ontwikkeling van een letsel of een ziekte (vb. huidzweren bij platvissen ->
bacterie, maar ook omgevingsfactoren, stress etc).
Noxe
Een agens dat cellen of weefsels kan beschadigen. Alles wat schade kan toebrengen aan weefsels of
cellen (infectieus, bacterien, trauma, straling, toxische stof…).
Pathogenese
De manier waarop een normale toestand evolueert naar een abnormale toestand. Het verloop vanaf de
inwerking van de noxe tot de ontwikkeling van het letsel of ziekte. Dit is cruciaal als dierenarts als je een
behandeling wil instellen. Hoeft niet perse ziekte te worden.
Prognose
De voorspelling over het verdere verloop van een ziekte. Hoe zal het verder evolueren? Dit een belangrijk
voor de eigenaar om te weten wat hij moet verwachten.
Letsel
Iedere abnormaliteit van een weefsel. Dit kan ontstaan door de noxe schade toebrengt, maar ook als de
gastheer zal reageren op de noxe (vb. ontstekingsreactie: neutrofielen worden aangetrokken, deze bevatten
enzymen die weefsels kunnen afbreken -> collateral dammage).
Klinische tekenen
Het gevolg van functionele abnormaliteiten door veranderingen in cellen en organen.
Algemene pathologie
Hoe zal een cel, weefsel of orgaan reageren op een agens?
De gemeenschappelijke reacties van cellen en weefsels op pathologische stimuli. bv. acute onsteking: wat
zien we, algemeen
Systemische of orgaanpathologie
Reacties en abnormaliteiten van de verschillende gespecialiseerde organen. De studie van orgaan specifieke
aandoeningen. Specifiek per orgaan. Hoe reageert een lever op een algemene infectie.
Anatomische patholoog
We focussen op morfologische veranderen (macroscopisch of histologisch). We bestuderen weefsel- en
orgaanstalen.
MARTHE D'HAEYERE 4
- Slides met lesnotities (geen cursus)
- Oncologie: cursus Prof. Chiers (10 MCQ van oncologie)
- Boek als naslagwerk: ‘Pathologic Basis of Veterinary Disease’
Hoorcolleges: 35 lessen (maandag en woensdag)
-> 28 lessen A. Decostere, 7 lessen voor oncologie (via lesopnames die op Ufora worden geplaatst tegen
midden oktober)
Practica:
-> virtuele practica: olyVIA
-> 12 practica met leerpaden (met toelating via zelftest): vrijgave op regelmatige tijdstip na theorie
Examen (on campus):
- multiple choice
- open vragen
→ Leerstof: enkel de slides en lesnota’s (boek is een naslagwerk, geen examenleerstof), geen foto’s en
ziekten op het examen (wel voor het examen practica), vooral de begrippen zijn belangrijk!
- Na alle practica: online evaluatiemoment -> histologische foto’s met multiple choice vragen
MARTHE D'HAEYERE 1
,Algemene pathologie 3de Bachelor 2023-2024
Inleiding
Pathologie = de studie van het lijden (Grieks: pathos, logos: studie)
De wetenschap die de afwijkingen in functie en vorm bestudeert.
De studie van ziekte vanuit alle invalshoeken (multidisciplinaire wetenschap).
De veterinaire patholoog zal abnormaliteiten en karakteristeren van gekende en nieuwe ziekten
identificeren.
Dat houdt in dat de patholoog een zeer diverse interessen en expertise moet hebben (moet van veel zaken,
diersoorten,orgaanstelsels, infectieuze agentia, subdisciplines) op de hoogte zijn. Het is iemand die dus
‘alwetend’ is. Het is een eerste belangrijke schakel in het opsporen van ziekten in hun vroegste stadium.
‘The trouble with pathology is that everything is interesting’.
‘You cannot separate passion from pathology any more than you can separate a person’s spirit from his
body.’
Eerste schakel in het opsporen van ziektes
Verband encefalitis mensen en vogels: westnijlvirus
Niet enkel dode dieren! Explorativie laboratieve ingrepen
Doel van het vak:
• Introductie van veterinaire pathologie
• Bijbrengen van passie voor pathologie
• Aanleren en gebruik van terminologie
• Verschil tussen normaal en abnormaal
• Begrip van ontstaan van ziekteprocessen
• Belang inzien van interdisciplinariteit
• Belang inzien van levenslang leren!
Inhoud:
• Inleiding: definities en het diagnostisch proces
• Celschade, celadaptatie, dood, stofwisselingsstoornissen
• Circulatiestoornissen
• Inflammatie en herstel
• Morfologie van infectieuze aandoeningen
• Oncologie (Prof. Chiers)
Een veterinaire patholoog is niet alleen iemand die lijken openmaakt en bekijkt, maar ook iemand die
letsels op levende dieren opmerkt en dat gaat uitzoeken. Je moet weten wat normaal en wat abnormaal is.
Je moet ook biopten analyseren (tumoren, allergie, ontsteking etc.). Het gaat dus niet alleen om dode
dieren.
Moeten niet door zijn op praktisch examen om het hele examen te halen
Definities altijd examenvragen!
MARTHE D'HAEYERE 2
,Algemene pathologie 3de Bachelor 2023-2024
Omegalie: splenomegalie: vergroting milt
Iectasie: uitzetting, verwijding (van de bronchen bv, of lymfevaten)
Penie: te weinig, osteopenie
Plasie: meer cellen dan je zou verwachten
MARTHE D'HAEYERE 3
, Algemene pathologie 3de Bachelor 2023-2024
H1: Inleiding; definities en het
diagnostisch proces
Deel 1: Definities
Ethiologie
Dit is de oorsprong, de oorzaak van een letsel of ziekte. Hierbij horen ook alle onderliggende oorzaken en
wijzigende factoren (genetische factoren, levensstijl…). Dat kan genetisch of verworven zijn (vb. infectieus,
nutritioneel, chemisch, fysisch). Ethiologie is dus een zeer breed begrip. Het is multifactorieel; verschillende
factoren spelen een rol in de ontwikkeling van een letsel of een ziekte (vb. huidzweren bij platvissen ->
bacterie, maar ook omgevingsfactoren, stress etc).
Noxe
Een agens dat cellen of weefsels kan beschadigen. Alles wat schade kan toebrengen aan weefsels of
cellen (infectieus, bacterien, trauma, straling, toxische stof…).
Pathogenese
De manier waarop een normale toestand evolueert naar een abnormale toestand. Het verloop vanaf de
inwerking van de noxe tot de ontwikkeling van het letsel of ziekte. Dit is cruciaal als dierenarts als je een
behandeling wil instellen. Hoeft niet perse ziekte te worden.
Prognose
De voorspelling over het verdere verloop van een ziekte. Hoe zal het verder evolueren? Dit een belangrijk
voor de eigenaar om te weten wat hij moet verwachten.
Letsel
Iedere abnormaliteit van een weefsel. Dit kan ontstaan door de noxe schade toebrengt, maar ook als de
gastheer zal reageren op de noxe (vb. ontstekingsreactie: neutrofielen worden aangetrokken, deze bevatten
enzymen die weefsels kunnen afbreken -> collateral dammage).
Klinische tekenen
Het gevolg van functionele abnormaliteiten door veranderingen in cellen en organen.
Algemene pathologie
Hoe zal een cel, weefsel of orgaan reageren op een agens?
De gemeenschappelijke reacties van cellen en weefsels op pathologische stimuli. bv. acute onsteking: wat
zien we, algemeen
Systemische of orgaanpathologie
Reacties en abnormaliteiten van de verschillende gespecialiseerde organen. De studie van orgaan specifieke
aandoeningen. Specifiek per orgaan. Hoe reageert een lever op een algemene infectie.
Anatomische patholoog
We focussen op morfologische veranderen (macroscopisch of histologisch). We bestuderen weefsel- en
orgaanstalen.
MARTHE D'HAEYERE 4
