Bewegingsstelsel 1
Inhoudsopgave
1 FYSISCH ONDERZOEK EN ANAMNESE........................................................................................................... 2
2 AANVULLENDE ONDERZOEKEN: BLOED EN SYNOVIAAL VOCHT....................................................................7
3 STATIEKAFWIJKINGEN WERVELZUIL – MICHIELSEN....................................................................................10
4 FYSIOLOGIE, EPIDEMIOLOGIE EN GENETICA...............................................................................................11
5 MEDICAMENTEUZE BEHANDELINGEN........................................................................................................ 16
6 ARTROSE EN KRISTALARTROPATHIE.......................................................................................................... 20
7 BOTMETABOLISME EN PAGET................................................................................................................... 23
8 OSTEOPOROSE.......................................................................................................................................... 27
9 BEELDVORMENDE PROCEDURES............................................................................................................... 31
10 SPIEREN EN PEZEN................................................................................................................................... 40
11 MULTIDISCIPLINAIR TEAM-PARAMEDICI.................................................................................................. 46
12 KINESISTTHERAPEUT............................................................................................................................... 48
13 ERGOTHERAPIE....................................................................................................................................... 49
14 ORTHOPEDIE-TECHNIEK........................................................................................................................... 52
15 SOCIAAL ASSISTENT................................................................................................................................. 53
,1 FYSISCH ONDERZOEK EN ANAMNESE
Bij musculoskeletale problemen
Informatie in tekstboek is zinvol, leren van anatomische gegevens
Klacht: Pijnbron vinden
- Pijn
- Functiestoornis
- Vormstoornis (zwelling, soms ook functie belemmeren, en-en verhaal)
Diagnose op plakken om naar aanpak te gaan
Arthron (= samenstelling van pure anatomische gewricht, 2 gewrichtsvlakken met in het gewricht het
gewrichtskraakbeen, meniscus evt, en kapsel
Bijdoen: ligamenten, pzen, spieren, bindweefselplaten, evt slijmbeursen) alles samen arthron: materie
waarover het gaat
Invloeden van neuroale structuren die materie moet sturen (wwillekeurige ZS nodig, centrale besturing,
autonome regeling ook meedoen)
Vasculaire strcuturen, energie aanbieden zodat arthron perfect werkt
Klachten van patientn interpreteren: breder denken als iemand elleboogpijn heeft
Schematisch onderzoek
1. Anamnese (ondervraging) en inspectie
2. Bewegingsonderzoek
3. Palpatie
4. Gewrcihtstesten
5. Spiertesten
6. Neurologische testen
7. Aanvullende testen of onderzoeken
Dokter klachten over gewrcihten niet tegengekomen gericht kijken, gewricht bekijken en palperen, spieren
testen rond gewrciht, zenuwbanen gaan testen
Bij alle klacht op die wijze klinisch onderzoek gaan doen
Anamnese
- Huidige klachten
- Ziektegeschiedenis
- Sociale anmanese: beroep patient, hobbys, operaties, ongevallen (biopsychosociale model, vragen
naar thuissituatie)
- Medische anmanes: klachten die erop lijken, maar achterliggend orgaanlijden zijn, rugpijn bij
prostaatpatient vaak voorkomen, niets te maken met de rug zelf
- Familiale anamnese: voorgeschiedenis, ouders, familieleden, erfelijke ziektes
Niet in detail toepassen: anamnese kan dan te lang duren, mag te lang duren (zeker niet te weinig vragen, diep
genoeg ingaan op klachten en vragen)
Over lezen
Wat is volgens de patient de oorzaak van het probleem?
Tekening: optekenen op de figuur, lokaliseren van klachten
Soms goed om patienten in toekomst te helpen, opvolgen
Maar idee geven over de diagnose zelf, iemand die overal pijn heeft of op een bepaalde plek klachten heeft
,Altijd navragn: musculoskeletale problematiek
- Nachtlijke pjin (inflmattoir probleem)
- Pijn bij hoeste, niezen, persen (drukstijging, intratestaal, vaak wijzen op durale problemen hernia’s)
- Pijntoename bji langdurig aaanhouden van houding de klachten verergeren, of beter bij beweging
(ligamentair, niet lang in zelfde positie, maar in beweging klachteloos)
Inspectie = met eigen ogen kijken, niet aanraken (zodra aanraken palperen, geen inspectie)
- Gewoontebewegingen: hoe gedragen bij stappen, hoe uitkleden
- Houding
- Vorm
- Huid
- Hulpmiddelen gebruiken
Tekening van lichaam: inspectie doen bij patient die in profiel staat, goede curve zien
Ogen gebruiken als instrument om te inspecteren
Bewegingsonderzoek: actief/passief/geleid actief
- Patient actieve bewegingen uitveoren, of gaan geleiden, mee begeleiden
- Actieve bewegingen voor elk gewricht en passieve
Goed onderscheiden: patient in bepaald gewricht schouder actief en die is normaal en goed uitvoerbaar
geen passieve beweging doen
Doen wanneer er een storing is: schouder niet verder geraken dan 90°, patient alles loslaten
Actieve beweing patient eigen spieren gebruine, passieve beweging eigen contractiel systeem niet inzetten
Acrtief beperkt en passief volledig contractiele structuren alten het afweten
Niet contractiele: vnl bursitis, geen abductie
Veel informatie geven over welke structuur is aangedaan
Teken van tendelbur:
- Vragen aan patient rechtop staan, 1 knie en heup buigen, kijken wat er gebeurt bij deze patient, hoe
zit het met de functie van de linkerheup aaanheffen en buigen rechterheup en knie, bekken hoger
komen
teken van lendenburg is normaal aan de linkerkant
- Geen goede musculaire stbailiteit van de heup: positief teken
Palpatie
- Huid en onderhuid: temp, vochtigheid, hypo- of hyperaesthesie, kiblertest (huidoproltest, achteraan
huid oprollen en voelen of we in zones kmoen die voor de patient pijnlijk zijn, of plekken waarbij de
huid minder goed afneembaar is)
voorstellen welk segment dit kan overeenkomen
Afbeelding: dermatomen
- Spieren en pezen: overgang palperen: van spier-pees, pees-bot, spiertonus, trirggerpunten, pijn in rust
en in rekpositie
- Peesscheden en bursae: verdikkingen, crepitatie, drukpijn, verschuifbaraheid
- Gewrichten: beenderen, kapsel, ligamnten, vormveranderingen, zwelling (hydrarthron)
- Zenuwen en bloedvaten
Osteokinematica: eerste bewezen, bot bewegen in de ruimte
Schouder bewegen in flexie naar voor en extensie naar achteren,
Arthrokinematica: rollen en glijden, meespelen bij gewrichtsbewegingen
Rollen en glijden van gewrichten
- Rollen ene punt van de andere partner komt steeds in contact met de andere
- Glijden: oppervlakte over bewegen
, Beoordelen in gewricht tussen 2 gewrichtspartners gebeuren
- Geplooide femur bij rechtkomen bewgen, verlengde naar gestrekte knie van tibia
- Rollen en glijden naar achteren (anders over tibia gaan luxeren)
- Beweging van bot zelf tov tibia --< osetokinematische beweging
Arthrokinematica: vnl in manuele geneeskunde gebruik maken om mechanismen van gewricht te onderzoeken,
goed rol en glijdmechanisme hebben minder problemen van kraakbeenlijden in het gewricht en rond het
gewricht de musculateur
Eindgevoel
- Fysiologisch eindgevoel
o Week-elastisch: flexeren spieren gaan tegenhouden
o Vast-elastisch: ligamentaire stop
o Hart-elastisch: periost op periost
- Patholgoisch eindgevoel
Gewrichtstesten: kijken geen oversoepelheid bestaan
Goed anamnestisch onderzoek en fysisch onderzoek
Nog doen in gewrichten: elleboog, ficeren van humerus, radius vasthouden naar distaal trekken, tractie, ook
compressietest, radiuskop duwen tegen caput humeri
Pijn vermeerderen of verminderen
Spiertesten
Gericht goed funtioneren, goede stabilisatie, slappe gewrichtsbanden en ùinder sterke spieren geheel uit
balans gaan
Worden getest op
- Pijngevoeligheid = drukpijn
- Samentrekbaarheid = aanspanningspijn
- Lengte = rekpijn (strechten en dat doet pijn)
Alle factoren pijnlijk tendinose (tenniselleboog alleen druk, geen aanspanningspijn geen tenniselleboog)
Peesprobleem: alle drie hebben
Naar buiten duwen: pijn uitlokken in bovenarm (mss supraspinatus overbelasting, drukken op tuberculum)
Bij weerstandtesten gekeken naar kracht en pijn
Graad van spieraanspannings
Enkele klinische beelde met bijpassende testbatterij (=cluster, meerdere testen doen om op een bepaald iets
uit te komen)
Cervicobrachialgie: actueel discusconflict ? aangeraden strategie bij anamnese en klinisch onderzoek: kijken in
centrale iets mis (eerst testen in batterijen hoe het zit in de centrale
- Neurogeen
- Discogeen (zenuwwortels die naar buiten komen)
batterij uitvoeren: cervicale wervel disuc oorzaak van de pijn discus conflict, in voorste
compartiment?)
- Artrogeen
- Musculair
- Ligamentair
- (gemengd, andere, …)
Inhoudsopgave
1 FYSISCH ONDERZOEK EN ANAMNESE........................................................................................................... 2
2 AANVULLENDE ONDERZOEKEN: BLOED EN SYNOVIAAL VOCHT....................................................................7
3 STATIEKAFWIJKINGEN WERVELZUIL – MICHIELSEN....................................................................................10
4 FYSIOLOGIE, EPIDEMIOLOGIE EN GENETICA...............................................................................................11
5 MEDICAMENTEUZE BEHANDELINGEN........................................................................................................ 16
6 ARTROSE EN KRISTALARTROPATHIE.......................................................................................................... 20
7 BOTMETABOLISME EN PAGET................................................................................................................... 23
8 OSTEOPOROSE.......................................................................................................................................... 27
9 BEELDVORMENDE PROCEDURES............................................................................................................... 31
10 SPIEREN EN PEZEN................................................................................................................................... 40
11 MULTIDISCIPLINAIR TEAM-PARAMEDICI.................................................................................................. 46
12 KINESISTTHERAPEUT............................................................................................................................... 48
13 ERGOTHERAPIE....................................................................................................................................... 49
14 ORTHOPEDIE-TECHNIEK........................................................................................................................... 52
15 SOCIAAL ASSISTENT................................................................................................................................. 53
,1 FYSISCH ONDERZOEK EN ANAMNESE
Bij musculoskeletale problemen
Informatie in tekstboek is zinvol, leren van anatomische gegevens
Klacht: Pijnbron vinden
- Pijn
- Functiestoornis
- Vormstoornis (zwelling, soms ook functie belemmeren, en-en verhaal)
Diagnose op plakken om naar aanpak te gaan
Arthron (= samenstelling van pure anatomische gewricht, 2 gewrichtsvlakken met in het gewricht het
gewrichtskraakbeen, meniscus evt, en kapsel
Bijdoen: ligamenten, pzen, spieren, bindweefselplaten, evt slijmbeursen) alles samen arthron: materie
waarover het gaat
Invloeden van neuroale structuren die materie moet sturen (wwillekeurige ZS nodig, centrale besturing,
autonome regeling ook meedoen)
Vasculaire strcuturen, energie aanbieden zodat arthron perfect werkt
Klachten van patientn interpreteren: breder denken als iemand elleboogpijn heeft
Schematisch onderzoek
1. Anamnese (ondervraging) en inspectie
2. Bewegingsonderzoek
3. Palpatie
4. Gewrcihtstesten
5. Spiertesten
6. Neurologische testen
7. Aanvullende testen of onderzoeken
Dokter klachten over gewrcihten niet tegengekomen gericht kijken, gewricht bekijken en palperen, spieren
testen rond gewrciht, zenuwbanen gaan testen
Bij alle klacht op die wijze klinisch onderzoek gaan doen
Anamnese
- Huidige klachten
- Ziektegeschiedenis
- Sociale anmanese: beroep patient, hobbys, operaties, ongevallen (biopsychosociale model, vragen
naar thuissituatie)
- Medische anmanes: klachten die erop lijken, maar achterliggend orgaanlijden zijn, rugpijn bij
prostaatpatient vaak voorkomen, niets te maken met de rug zelf
- Familiale anamnese: voorgeschiedenis, ouders, familieleden, erfelijke ziektes
Niet in detail toepassen: anamnese kan dan te lang duren, mag te lang duren (zeker niet te weinig vragen, diep
genoeg ingaan op klachten en vragen)
Over lezen
Wat is volgens de patient de oorzaak van het probleem?
Tekening: optekenen op de figuur, lokaliseren van klachten
Soms goed om patienten in toekomst te helpen, opvolgen
Maar idee geven over de diagnose zelf, iemand die overal pijn heeft of op een bepaalde plek klachten heeft
,Altijd navragn: musculoskeletale problematiek
- Nachtlijke pjin (inflmattoir probleem)
- Pijn bij hoeste, niezen, persen (drukstijging, intratestaal, vaak wijzen op durale problemen hernia’s)
- Pijntoename bji langdurig aaanhouden van houding de klachten verergeren, of beter bij beweging
(ligamentair, niet lang in zelfde positie, maar in beweging klachteloos)
Inspectie = met eigen ogen kijken, niet aanraken (zodra aanraken palperen, geen inspectie)
- Gewoontebewegingen: hoe gedragen bij stappen, hoe uitkleden
- Houding
- Vorm
- Huid
- Hulpmiddelen gebruiken
Tekening van lichaam: inspectie doen bij patient die in profiel staat, goede curve zien
Ogen gebruiken als instrument om te inspecteren
Bewegingsonderzoek: actief/passief/geleid actief
- Patient actieve bewegingen uitveoren, of gaan geleiden, mee begeleiden
- Actieve bewegingen voor elk gewricht en passieve
Goed onderscheiden: patient in bepaald gewricht schouder actief en die is normaal en goed uitvoerbaar
geen passieve beweging doen
Doen wanneer er een storing is: schouder niet verder geraken dan 90°, patient alles loslaten
Actieve beweing patient eigen spieren gebruine, passieve beweging eigen contractiel systeem niet inzetten
Acrtief beperkt en passief volledig contractiele structuren alten het afweten
Niet contractiele: vnl bursitis, geen abductie
Veel informatie geven over welke structuur is aangedaan
Teken van tendelbur:
- Vragen aan patient rechtop staan, 1 knie en heup buigen, kijken wat er gebeurt bij deze patient, hoe
zit het met de functie van de linkerheup aaanheffen en buigen rechterheup en knie, bekken hoger
komen
teken van lendenburg is normaal aan de linkerkant
- Geen goede musculaire stbailiteit van de heup: positief teken
Palpatie
- Huid en onderhuid: temp, vochtigheid, hypo- of hyperaesthesie, kiblertest (huidoproltest, achteraan
huid oprollen en voelen of we in zones kmoen die voor de patient pijnlijk zijn, of plekken waarbij de
huid minder goed afneembaar is)
voorstellen welk segment dit kan overeenkomen
Afbeelding: dermatomen
- Spieren en pezen: overgang palperen: van spier-pees, pees-bot, spiertonus, trirggerpunten, pijn in rust
en in rekpositie
- Peesscheden en bursae: verdikkingen, crepitatie, drukpijn, verschuifbaraheid
- Gewrichten: beenderen, kapsel, ligamnten, vormveranderingen, zwelling (hydrarthron)
- Zenuwen en bloedvaten
Osteokinematica: eerste bewezen, bot bewegen in de ruimte
Schouder bewegen in flexie naar voor en extensie naar achteren,
Arthrokinematica: rollen en glijden, meespelen bij gewrichtsbewegingen
Rollen en glijden van gewrichten
- Rollen ene punt van de andere partner komt steeds in contact met de andere
- Glijden: oppervlakte over bewegen
, Beoordelen in gewricht tussen 2 gewrichtspartners gebeuren
- Geplooide femur bij rechtkomen bewgen, verlengde naar gestrekte knie van tibia
- Rollen en glijden naar achteren (anders over tibia gaan luxeren)
- Beweging van bot zelf tov tibia --< osetokinematische beweging
Arthrokinematica: vnl in manuele geneeskunde gebruik maken om mechanismen van gewricht te onderzoeken,
goed rol en glijdmechanisme hebben minder problemen van kraakbeenlijden in het gewricht en rond het
gewricht de musculateur
Eindgevoel
- Fysiologisch eindgevoel
o Week-elastisch: flexeren spieren gaan tegenhouden
o Vast-elastisch: ligamentaire stop
o Hart-elastisch: periost op periost
- Patholgoisch eindgevoel
Gewrichtstesten: kijken geen oversoepelheid bestaan
Goed anamnestisch onderzoek en fysisch onderzoek
Nog doen in gewrichten: elleboog, ficeren van humerus, radius vasthouden naar distaal trekken, tractie, ook
compressietest, radiuskop duwen tegen caput humeri
Pijn vermeerderen of verminderen
Spiertesten
Gericht goed funtioneren, goede stabilisatie, slappe gewrichtsbanden en ùinder sterke spieren geheel uit
balans gaan
Worden getest op
- Pijngevoeligheid = drukpijn
- Samentrekbaarheid = aanspanningspijn
- Lengte = rekpijn (strechten en dat doet pijn)
Alle factoren pijnlijk tendinose (tenniselleboog alleen druk, geen aanspanningspijn geen tenniselleboog)
Peesprobleem: alle drie hebben
Naar buiten duwen: pijn uitlokken in bovenarm (mss supraspinatus overbelasting, drukken op tuberculum)
Bij weerstandtesten gekeken naar kracht en pijn
Graad van spieraanspannings
Enkele klinische beelde met bijpassende testbatterij (=cluster, meerdere testen doen om op een bepaald iets
uit te komen)
Cervicobrachialgie: actueel discusconflict ? aangeraden strategie bij anamnese en klinisch onderzoek: kijken in
centrale iets mis (eerst testen in batterijen hoe het zit in de centrale
- Neurogeen
- Discogeen (zenuwwortels die naar buiten komen)
batterij uitvoeren: cervicale wervel disuc oorzaak van de pijn discus conflict, in voorste
compartiment?)
- Artrogeen
- Musculair
- Ligamentair
- (gemengd, andere, …)
