Geschiedenis les 1: oudheid
1. Kennis architectuur van de oudheid? Wat kunnen we weten?
Vaak gebruikte materialen: terra cotta, marmer, hout, glas
Bronnen: teksten/ literatuur (vitruvius)
➔ Vitruvius – De Architectura, 10 boeken, ca. 25 voor Christus
Vitruvius:
- Ging nadenken over architectuur
➔ Haalt vormelijke, structurele, materiele en functionele van architectuur aan, deze gaan
samen
2. Kenmerken
Griekse en Romeinse bouworden: Dorisch, Ionisch, Korinthisch
Griekse en Romeinse bouworden: ‘stijl’, ‘proportie’ en ‘symmetrie’
➔ Onderscheiden aan de hand van zuilen
Dorische orde:
- Grotere zuilen
- Geen basis
- Zuilschacht die naar boven toe versmalt
➔ Minder gewicht
➔ Krachten verdelen
- Gecannuleerde (cannelure of groef) zuil
- Eenvoudig kapiteel, zonder verdere decoratie
Ionische orde
- Slankere zuilen (in vergelijking met Dorische)
- Basis of sokkel
- Voluutvormig (spiraal of krul) kapiteel
Korinthische
- Meest geornamenteerde zuilenorde
- Hoge zuilenbasis
- Kapiteel gedecoreerd met acanthusbladen
Hij gaat ook een genderconnotatie geven aan architectuur: meer vrouwelijke of mannelijke
architectuur
Hoofdgestel portiek (portico) in klassieke architectuur
,Geschiedenis les 1: oudheid
Guttae: versiering bij Dorische orde / druppel
Trigliefen: verticale versieringen in de fries (transformatie van primitieve balkenkop)
Metopen: vlakken tussen de trigliefen (kunnen gesculpteerde of geschilderde versieringen
bevatten) in de fries
In de marmere friesen gaat men de jaarringen van hout immiteren
Ruimtewerking en grondplan
➔ Portieken, zuilen, zuilenrijen en galerijen
➔ Rome: forum vam Traianus (2de eeuw na C) en forum van
Augustus (2 BC, 42 na C)
,Geschiedenis les 1: oudheid
Analyse gebouwen:
- Partheon, Athene 5e eeuw BC
tempels: verering van de goden > polytheïstische
cultuur (meerdere goden)
Parthenon: tempel gewijdt aan 'alle goden'
Gevel:
symmetrie, spiegeling= ideale proporties, geeft houvast
primitieve vormen= rationeel
➔ cirkels, vierkant, rcehthoek, bol....
Drie bouwlagen:
➔ Dorische zuilen
➔ Hoofdgestel:
, Geschiedenis les 1: oudheid
➔ Fries = onderverdeeld en gedecoreerd
➔ Fronton
Akroterion:
gebeeldhouwd
ornament op de
top en aan de hoeken van een timpaan
Grondplan:
Langse symmetrie
- Grondplan Parthenon (Athene, 5de eeuw BC): rechthoekig grondplan, met peristyle
➔ peristyle: zuilenrij rond het centrale gedeelte van een tempel of rond een binnenplaats,
Overdekt circuleren
➔ vestibule: inwendig portaal. Overgangsruimte van publiek naar privé
➔ intercolumnium: ruimte tussen twee zuilen is steeds gelijk
- Basisfuncties zijn:
➔ schatkamer : bewaring giften aan priesters (Priester leeft van giften van bv landbouw)
➔ cella : plaats voor de verering van de goden (beelden etc staan er)
1. Kennis architectuur van de oudheid? Wat kunnen we weten?
Vaak gebruikte materialen: terra cotta, marmer, hout, glas
Bronnen: teksten/ literatuur (vitruvius)
➔ Vitruvius – De Architectura, 10 boeken, ca. 25 voor Christus
Vitruvius:
- Ging nadenken over architectuur
➔ Haalt vormelijke, structurele, materiele en functionele van architectuur aan, deze gaan
samen
2. Kenmerken
Griekse en Romeinse bouworden: Dorisch, Ionisch, Korinthisch
Griekse en Romeinse bouworden: ‘stijl’, ‘proportie’ en ‘symmetrie’
➔ Onderscheiden aan de hand van zuilen
Dorische orde:
- Grotere zuilen
- Geen basis
- Zuilschacht die naar boven toe versmalt
➔ Minder gewicht
➔ Krachten verdelen
- Gecannuleerde (cannelure of groef) zuil
- Eenvoudig kapiteel, zonder verdere decoratie
Ionische orde
- Slankere zuilen (in vergelijking met Dorische)
- Basis of sokkel
- Voluutvormig (spiraal of krul) kapiteel
Korinthische
- Meest geornamenteerde zuilenorde
- Hoge zuilenbasis
- Kapiteel gedecoreerd met acanthusbladen
Hij gaat ook een genderconnotatie geven aan architectuur: meer vrouwelijke of mannelijke
architectuur
Hoofdgestel portiek (portico) in klassieke architectuur
,Geschiedenis les 1: oudheid
Guttae: versiering bij Dorische orde / druppel
Trigliefen: verticale versieringen in de fries (transformatie van primitieve balkenkop)
Metopen: vlakken tussen de trigliefen (kunnen gesculpteerde of geschilderde versieringen
bevatten) in de fries
In de marmere friesen gaat men de jaarringen van hout immiteren
Ruimtewerking en grondplan
➔ Portieken, zuilen, zuilenrijen en galerijen
➔ Rome: forum vam Traianus (2de eeuw na C) en forum van
Augustus (2 BC, 42 na C)
,Geschiedenis les 1: oudheid
Analyse gebouwen:
- Partheon, Athene 5e eeuw BC
tempels: verering van de goden > polytheïstische
cultuur (meerdere goden)
Parthenon: tempel gewijdt aan 'alle goden'
Gevel:
symmetrie, spiegeling= ideale proporties, geeft houvast
primitieve vormen= rationeel
➔ cirkels, vierkant, rcehthoek, bol....
Drie bouwlagen:
➔ Dorische zuilen
➔ Hoofdgestel:
, Geschiedenis les 1: oudheid
➔ Fries = onderverdeeld en gedecoreerd
➔ Fronton
Akroterion:
gebeeldhouwd
ornament op de
top en aan de hoeken van een timpaan
Grondplan:
Langse symmetrie
- Grondplan Parthenon (Athene, 5de eeuw BC): rechthoekig grondplan, met peristyle
➔ peristyle: zuilenrij rond het centrale gedeelte van een tempel of rond een binnenplaats,
Overdekt circuleren
➔ vestibule: inwendig portaal. Overgangsruimte van publiek naar privé
➔ intercolumnium: ruimte tussen twee zuilen is steeds gelijk
- Basisfuncties zijn:
➔ schatkamer : bewaring giften aan priesters (Priester leeft van giften van bv landbouw)
➔ cella : plaats voor de verering van de goden (beelden etc staan er)
