Model 1: PE-Fit model
Gaat ervan uit dat stress niet alleen door persoon of omgeving wordt
veroorzaakt, maar door de ‘passing’ (fit) of juist ‘geen passing’ (misfit)
Werkstress kan gedefinieerd worden als misfit tussen persoonlijke
behoeften en hulpbronnen in werkomgeving
bv. wens om verder te ontwikkelen (persoonlijke behoefte) en
scholingsbudget van bedrijf (hulpbronnen in werkomgeving)
Of een misfit tussen persoonlijk vermogen en eisen in werkomgeving
bv. hoe snel een werknemer kan werken (persoonlijk
vermogen/mogelijkheden) en vereiste productienorm (omgevingseis)
In model wordt onderscheid gemaakt tussen:
Objectieve en subjectieve Misfit (Mo en Ms)
objectief: een verschil in feitelijke toestand (waarin werknemer
zich bekeert) en objectieve kenmerken van werkomgeving
H2 Blackboard modellen AOP 1
, subjectief: een verschil in kijk van werknemer op zichzelf en kijk
op werkomgeving
Positieve of negatieve misfit
Positief: werknemer heeft meer te bieden dan omgeving eist
Negatief: werknemer heeft minder te bieden dan omgeving eist
Drie mechanismen die betrekken op coping met stressvolle situaties:
Actieve copingmechanisme (coping gedrag)
doel is om (objectieve) misfit te verminderen (door bv.
oplossingsgericht omgaan met problemen)
Passieve copingsmechanisme (defensiemechanisme)
doel is om (subjectieve) misfit te reduceren (door verdringing
(onderdrukken) of projectie (anderen schuld opleggen))
Subjectieve sociale ondersteuning
waargenomen hoeveelheid steun van leidinggevende, collega’s, familie
en vrienden (betrekking op subjectieve misfit)
Model 2: DC- Model of DCS- Model
tweedimensionale weergave:
H2 Blackboard modellen AOP 2