Fysiologie: De huid (H5)
Inleiding
Indeling huid
- Huidlaag
- Opperhuid (epidermis)
- Lederhuid (dermis)
o Stratum papillare
o Stratum reticulare
+ accessoire structuren: nagels, haren, en exocriene klieren
- Onderste huidlaag (hypodermis)
Vul aan:
Antwoorden: boek p. 146
Silke Van Boven Fysiologie ‘16 42
,De belangrijkste functies van de huid
- Bescherming
o Tegen schokken, infecties, verlief van lichaamsvloeistoffen
- Temperatuurregeling
o Warmte-uitwisseling met omgeving reguleren
- Vorming en opslag van voedingsstoffen
o In de epidermis wordt vitamine D3 gevormd (bouwsteen van een
hormoon dat Ca-opname bevordert
- Zintuiglijke gewaarwording
o Tast-, druk-, pijn- en temperatuurprikkels
- Uitscheiding en afscheiding
o Afscheiden door klieren van zouten, water, organische afvalstoffen.
o Gespecialiseerde klieren scheiden melk af
Opperhuid
- Meerlagig plaveiselepitheel (gelaagd)
- Verschillende cellagen:
o Dikke huid – 5 lagen: handpalmen en voetzolen
o Dunne huid – 4 lagen: rest vh lichaam
- Kiemlaag (stratum germinativum)
- Stratum spinosum
- Stratum lucidum (in dikke huid)
- Hoornlaag (stratum corneum)
o Stervende opperlaag
o Opeenhoping keratine
Cellagen van de opperhuid
Kiemlaag
- Stamcellen: celdelinglaag (bron vervangende cellen)
- Melanocyten: vormen melanine (pigment)
Tussenliggende lagen
- Stratum spinosum
o Met stekelcellen
o Ligt boven kiemlaag
- Stratum granulosum
o Korrelige laag
o Keratinekorrels in cytoplasma
o Geen celdeling
- Stratum lucidum
o Doorzichtige laag
Hoornlaag: bovenste laag (verhoornd)
- Afgevlakte (dekweefsel-)cellen (dode)
- Bevat veel keratine (= taai waterafstotend eiwit)
Silke Van Boven Fysiologie ‘16 43
, ~ nagels/neushoorns hun hoorn: veel opeengestapelde keratine
~ Granulatieweefsel: combinatie van bloedstolsel, fibroblasten en haarvaten
Huidskleur en UV-stralen
Oorzaken huidskleur
- Melanocyten
o Maken melanine
o Melanine beschermt tegen UV-stralen
o Maakt de huid roodbruin tot donkerbruin
- Caroteen
o Maakt huid oranjegeel
o Komt uit voedsel
- Hemoglobine
o Bloedpigment
Effecten van UV-stralen
- Gezond effect
o Activeert vorming van vitamine D3
- Schadelijke effecten
o Verbranding
o Rimpels, vroegtijdige veroudering
o Maligne melanoom (levensbedreigende tumor, huidkanker)
o Basaalcarcinoom (huidkanker, goed te genezen)
De waargenomen verschillen in huidskleur tussen mensen is NIET het gevolg
van het aantal melanocyten, maar de hoeveelheid melanine die gevormd
wordt. Bij albinisme (erfelijke aandoening) vormen de melanocyten geen
melanine. -> lichte huid en wit haar
(!) Mogelijke examenvraag: Alopesia areata: haaruitval op verscheidene plekken
(zoals bij meneer Luc) Alopesia totalis: volledige haaruitval, ook wenkbrauwen
Lederhuid
Papillaire laag
= dun laagje los bindweefsel
- Ligt onder opperhuid
- Genoemd naar de huidpapillen (oneffenheden)
- Steunt en voedt de opperhuid
- Bevat gevoelszenuwen, lymfevaten en haarvaten
Reticulaire laag
- Stevige, dichte, vezelige laag
- Collageenvezels
o Beperken de buigzaamheid
Silke Van Boven Fysiologie ‘16 44
Inleiding
Indeling huid
- Huidlaag
- Opperhuid (epidermis)
- Lederhuid (dermis)
o Stratum papillare
o Stratum reticulare
+ accessoire structuren: nagels, haren, en exocriene klieren
- Onderste huidlaag (hypodermis)
Vul aan:
Antwoorden: boek p. 146
Silke Van Boven Fysiologie ‘16 42
,De belangrijkste functies van de huid
- Bescherming
o Tegen schokken, infecties, verlief van lichaamsvloeistoffen
- Temperatuurregeling
o Warmte-uitwisseling met omgeving reguleren
- Vorming en opslag van voedingsstoffen
o In de epidermis wordt vitamine D3 gevormd (bouwsteen van een
hormoon dat Ca-opname bevordert
- Zintuiglijke gewaarwording
o Tast-, druk-, pijn- en temperatuurprikkels
- Uitscheiding en afscheiding
o Afscheiden door klieren van zouten, water, organische afvalstoffen.
o Gespecialiseerde klieren scheiden melk af
Opperhuid
- Meerlagig plaveiselepitheel (gelaagd)
- Verschillende cellagen:
o Dikke huid – 5 lagen: handpalmen en voetzolen
o Dunne huid – 4 lagen: rest vh lichaam
- Kiemlaag (stratum germinativum)
- Stratum spinosum
- Stratum lucidum (in dikke huid)
- Hoornlaag (stratum corneum)
o Stervende opperlaag
o Opeenhoping keratine
Cellagen van de opperhuid
Kiemlaag
- Stamcellen: celdelinglaag (bron vervangende cellen)
- Melanocyten: vormen melanine (pigment)
Tussenliggende lagen
- Stratum spinosum
o Met stekelcellen
o Ligt boven kiemlaag
- Stratum granulosum
o Korrelige laag
o Keratinekorrels in cytoplasma
o Geen celdeling
- Stratum lucidum
o Doorzichtige laag
Hoornlaag: bovenste laag (verhoornd)
- Afgevlakte (dekweefsel-)cellen (dode)
- Bevat veel keratine (= taai waterafstotend eiwit)
Silke Van Boven Fysiologie ‘16 43
, ~ nagels/neushoorns hun hoorn: veel opeengestapelde keratine
~ Granulatieweefsel: combinatie van bloedstolsel, fibroblasten en haarvaten
Huidskleur en UV-stralen
Oorzaken huidskleur
- Melanocyten
o Maken melanine
o Melanine beschermt tegen UV-stralen
o Maakt de huid roodbruin tot donkerbruin
- Caroteen
o Maakt huid oranjegeel
o Komt uit voedsel
- Hemoglobine
o Bloedpigment
Effecten van UV-stralen
- Gezond effect
o Activeert vorming van vitamine D3
- Schadelijke effecten
o Verbranding
o Rimpels, vroegtijdige veroudering
o Maligne melanoom (levensbedreigende tumor, huidkanker)
o Basaalcarcinoom (huidkanker, goed te genezen)
De waargenomen verschillen in huidskleur tussen mensen is NIET het gevolg
van het aantal melanocyten, maar de hoeveelheid melanine die gevormd
wordt. Bij albinisme (erfelijke aandoening) vormen de melanocyten geen
melanine. -> lichte huid en wit haar
(!) Mogelijke examenvraag: Alopesia areata: haaruitval op verscheidene plekken
(zoals bij meneer Luc) Alopesia totalis: volledige haaruitval, ook wenkbrauwen
Lederhuid
Papillaire laag
= dun laagje los bindweefsel
- Ligt onder opperhuid
- Genoemd naar de huidpapillen (oneffenheden)
- Steunt en voedt de opperhuid
- Bevat gevoelszenuwen, lymfevaten en haarvaten
Reticulaire laag
- Stevige, dichte, vezelige laag
- Collageenvezels
o Beperken de buigzaamheid
Silke Van Boven Fysiologie ‘16 44
