Maes Chelsea 2VBl Geneeskunde heelkunde Verpleegkundige zorg
Elektromagnetische straling
Leerdoelen:
-Definieer elektromagnetische straling
-Definieer ioniserende en niet ioniserende straling
-Benoem welke niet-invasieve beeldvorming je kent binnen ioniserende straling
-Beschrijf de verschillen in de gevaren met stralingsenergie
-Beschrijf hoe klassieke radiografie werkt en geef de aandachtspunten
-Beschrijf hoe computer tomografie werkt en geef de aandachtspunten
-Beschrijf hoe we ons kunnen beschermen tegen stralingsenergie in een ziekenhuissetting
-Benoem de radiologische eenheid en geef weer welke effecten kunnen voorkomen bij
verschillende dosissen (van 0.0001 tot >5 Sv)
Wat is elektromagnetische straling?
Elke activiteit die we uitvoeren vergt energie. De straling van de zon is de belangrijkste
energiebron in ons zonnestelsel.
De algemene term ‘elektromagnetische straling’ beschrijft energievormen die door materie
uitgestraald worden in de vorm van golven.
Deze golven hebben allemaal dezelfde vorm, maar hun golflengte (of frequentie) is
verschillend.
1
, Maes Chelsea 2VBl Geneeskunde heelkunde Verpleegkundige zorg
Ioniserende straling
Definitie:
-Ioniserende straling zijn hoog energetische stralen die bij doorgang door stoffen of weefsels
ionisaties verwekken.
Effecten:
-Ionisatie in de weefsel -> verandering in DNA -> mutatie
-De cel sterft
-De cel verandert
-De cel deelt snelt (tumor)
Dagelijkse blootstelling:
-De gemiddelde effectieve dosis wordt geschat op 4.6 mSv per jaar,
waarvan 2.5 mSv afkomstig is van natuurlijke bronnen en
2.1 mSv van het toepassen van ioniserende straling, vnl in de geneeskunde.
1 Sv = 100 rem
Niet invasieve beeldvorming
Niet invasieve technieken leveren informatie over normale en abnormale bot- en
weefselstructuren zonder dat er daarom exploratieve chirurgie of biopsies dienen te
gebeuren. De meest gebruikte technieken zijn X-stralen en magnetische resonantie.
X-stralen
Klassieke radiografie: Hierbij bekomt men beelden door een
geconcentreerde dosis X-stralen doorheen het te onderzoeken
lichaamsdeel te sturen.
Aandachtspunten:
-De röntgenbuis is omgeven door een loodmantel
-Er is nooit 100% bescherming, er is altijd lekstraling
-Bij bestraling van een pt wordt er een deel verstrooid,
strooistraling
-Men gebruikt daarom een dosimeter
-Vnl gebruikt bij botbreuken of gevorderde tumoren in bot
2
Elektromagnetische straling
Leerdoelen:
-Definieer elektromagnetische straling
-Definieer ioniserende en niet ioniserende straling
-Benoem welke niet-invasieve beeldvorming je kent binnen ioniserende straling
-Beschrijf de verschillen in de gevaren met stralingsenergie
-Beschrijf hoe klassieke radiografie werkt en geef de aandachtspunten
-Beschrijf hoe computer tomografie werkt en geef de aandachtspunten
-Beschrijf hoe we ons kunnen beschermen tegen stralingsenergie in een ziekenhuissetting
-Benoem de radiologische eenheid en geef weer welke effecten kunnen voorkomen bij
verschillende dosissen (van 0.0001 tot >5 Sv)
Wat is elektromagnetische straling?
Elke activiteit die we uitvoeren vergt energie. De straling van de zon is de belangrijkste
energiebron in ons zonnestelsel.
De algemene term ‘elektromagnetische straling’ beschrijft energievormen die door materie
uitgestraald worden in de vorm van golven.
Deze golven hebben allemaal dezelfde vorm, maar hun golflengte (of frequentie) is
verschillend.
1
, Maes Chelsea 2VBl Geneeskunde heelkunde Verpleegkundige zorg
Ioniserende straling
Definitie:
-Ioniserende straling zijn hoog energetische stralen die bij doorgang door stoffen of weefsels
ionisaties verwekken.
Effecten:
-Ionisatie in de weefsel -> verandering in DNA -> mutatie
-De cel sterft
-De cel verandert
-De cel deelt snelt (tumor)
Dagelijkse blootstelling:
-De gemiddelde effectieve dosis wordt geschat op 4.6 mSv per jaar,
waarvan 2.5 mSv afkomstig is van natuurlijke bronnen en
2.1 mSv van het toepassen van ioniserende straling, vnl in de geneeskunde.
1 Sv = 100 rem
Niet invasieve beeldvorming
Niet invasieve technieken leveren informatie over normale en abnormale bot- en
weefselstructuren zonder dat er daarom exploratieve chirurgie of biopsies dienen te
gebeuren. De meest gebruikte technieken zijn X-stralen en magnetische resonantie.
X-stralen
Klassieke radiografie: Hierbij bekomt men beelden door een
geconcentreerde dosis X-stralen doorheen het te onderzoeken
lichaamsdeel te sturen.
Aandachtspunten:
-De röntgenbuis is omgeven door een loodmantel
-Er is nooit 100% bescherming, er is altijd lekstraling
-Bij bestraling van een pt wordt er een deel verstrooid,
strooistraling
-Men gebruikt daarom een dosimeter
-Vnl gebruikt bij botbreuken of gevorderde tumoren in bot
2
