PERSOONLIJKHEIDSPSYCHOLOGIE
Les 1 - Kennismaking met het olod 4
Les 2 - Persoonlijkheid, een introductie 6
Wat is persoonlijkheid? 6
Kenmerkende individuele verschillen en trekpsychologie 6
Stabiliteit van persoonlijkheid 7
Erfelijkheid van persoonlijkheid 8
Zelfconcept, zelfwaardering en sociale identiteit 9
Les 3 & 4 - Klassieke modellen van persoonlijkheid 11
Klassieke modellen van persoonlijkheid 11
Sigmund Freud en de psychoanalyse 11
Hysterie 12
Psyche in drievoud 12
Dynamiek: verdringing 13
Driften 13
Libido 13
Id/ es 14
Ego 14
Superego 14
Fred Skinner en het behaviorisme 15
Operante conditionering 15
Positieve en negatieve bekrachtiging 15
Straf 16
Shaping 16
Bekrachtigingssamenhang 17
De continuïteit van gedrag en bijgeloof 17
Het extinctieprobleem 17
Tegen mentalisme 17
Zelfbeheersing 17
'De' emoties 17
Neurotisch niet-weten 17
Pathologisch gedrag 17
Psychotherapie 18
Het ontwerpen van cultuur 18
Carl Rogers en het humanisme 18
De actualisatietendens en organische waardering 18
Onvoorwaardelijke waardering 18
, Empathie 18
Congruentie/echtheid 19
Defensiviteit 19
Herstellen van scheefgroei 19
Persoon van de toekomst 19
George Kelly en het cognitivisme 19
Gedrag als uitkomst van een voorspelling 20
Voorspellen door middel van constructen 20
Dichotoom contrast denken 20
Het construct systeem 20
Vrije keuze en stoutmoedigheid 20
Vijandigheid en slechte wetenschappers 20
Constructie van anderen 21
Constructie van jezelf 21
Roltherapie 21
Samenvatting 21
Les 5 - Een moderne kijk op persoonlijkheid 23
Jezelf beschrijven 23
Persoonspraat 23
De lexicale hypothese 23
taxonomieën 24
De taxonomie van Cattell 24
Het Big Five-model van persoonlijkheidseigenschappen 24
Volledige Big Five? 27
Five Factor-theory 28
Cultuurverschillen in persoonlijkheid 28
Hiërarchie van structuren 28
Samenvatting 31
Les 6 - Nature en nurture 32
Genetisch onderzoek 32
Wisselwerking genen en omgeving 34
Cultuurverschillen in persoonlijkheid 34
Les 7 - Cultuur en intermenselijke verschillen 41
Sekseverschillen in persoonlijkheid 41
Les 8 - Intermenselijke verschillen, gezondheid en coping 45
De rol van persoonlijkheid in (partner)relaties 45
De rol van persoonlijkheid op werk en school 46
Het verband tussen persoonlijkheid en gezondheid 47
Persoonlijkheid en coping 49
,Les 9 - Kwetsbaarheid 50
Les 10 - Persoonlijkheidsonderzoeken 51
Kwaliteit 51
Soorten persoonlijkheidstests 51
Stukje geschiedenis 51
Projectieve tests 51
Observatie 52
Persoonlijkheidsvragenlijsten 52
Waarom persoonlijkheidsassessment? 55
Problemen 55
Les 11 - Voorbereid naar het examen 58
Les 12 - Gastcollege Maarten Vanhoyland 59
Wat is (psycho)diagnostiek? 59
Wat is persoonlijkheid? 59
Wat is een persoonlijkheidsstoornis? 59
Welke persoonlijkheidsstoornissen? 59
Onderzoeksmethode 59
Onderzoeksmiddelen adhv casus 59
Zelfrapportage 59
Semigestructureerd interview 59
Performance based assessment 59
, 1. Les 1 - Kennismaking met het olod
Waarom is persoonlijkheidspsychologie nuttig?
- beschrijven hoe iemand in elkaar zit
- verklaren waarom iemand zich op een bepaalde manier gedraagt
⇒ cruciaal in de begeleiding van iemand!
- vertaling naar andere vakgebieden
- in kaart brengen van persoonlijkheid
Persoonlijkheidspsychologie als vakgebied
de manieren waarop personen psychologisch gezien van elkaar verschillen
en wat dit voor gevolgen heeft voor hoe personen zich voelen, hoe ze
denken en hoe ze zich gedragen
Persoonlijkheidspsychologie als wetenschap
3 analyseniveaus:
- Elk mens is zoals alle anderen
Human nature, gemeenschappelijkheden, ergens bij willen horen
- Elk mens is zoals sommige anderen
Verschillen tussen groepen, individuele verschillen
- Elk mens is als geen ander
Uniciteit
→ vb: nood aan verbinding als mens, belg, Yannick
Les 1 - Kennismaking met het olod 4
Les 2 - Persoonlijkheid, een introductie 6
Wat is persoonlijkheid? 6
Kenmerkende individuele verschillen en trekpsychologie 6
Stabiliteit van persoonlijkheid 7
Erfelijkheid van persoonlijkheid 8
Zelfconcept, zelfwaardering en sociale identiteit 9
Les 3 & 4 - Klassieke modellen van persoonlijkheid 11
Klassieke modellen van persoonlijkheid 11
Sigmund Freud en de psychoanalyse 11
Hysterie 12
Psyche in drievoud 12
Dynamiek: verdringing 13
Driften 13
Libido 13
Id/ es 14
Ego 14
Superego 14
Fred Skinner en het behaviorisme 15
Operante conditionering 15
Positieve en negatieve bekrachtiging 15
Straf 16
Shaping 16
Bekrachtigingssamenhang 17
De continuïteit van gedrag en bijgeloof 17
Het extinctieprobleem 17
Tegen mentalisme 17
Zelfbeheersing 17
'De' emoties 17
Neurotisch niet-weten 17
Pathologisch gedrag 17
Psychotherapie 18
Het ontwerpen van cultuur 18
Carl Rogers en het humanisme 18
De actualisatietendens en organische waardering 18
Onvoorwaardelijke waardering 18
, Empathie 18
Congruentie/echtheid 19
Defensiviteit 19
Herstellen van scheefgroei 19
Persoon van de toekomst 19
George Kelly en het cognitivisme 19
Gedrag als uitkomst van een voorspelling 20
Voorspellen door middel van constructen 20
Dichotoom contrast denken 20
Het construct systeem 20
Vrije keuze en stoutmoedigheid 20
Vijandigheid en slechte wetenschappers 20
Constructie van anderen 21
Constructie van jezelf 21
Roltherapie 21
Samenvatting 21
Les 5 - Een moderne kijk op persoonlijkheid 23
Jezelf beschrijven 23
Persoonspraat 23
De lexicale hypothese 23
taxonomieën 24
De taxonomie van Cattell 24
Het Big Five-model van persoonlijkheidseigenschappen 24
Volledige Big Five? 27
Five Factor-theory 28
Cultuurverschillen in persoonlijkheid 28
Hiërarchie van structuren 28
Samenvatting 31
Les 6 - Nature en nurture 32
Genetisch onderzoek 32
Wisselwerking genen en omgeving 34
Cultuurverschillen in persoonlijkheid 34
Les 7 - Cultuur en intermenselijke verschillen 41
Sekseverschillen in persoonlijkheid 41
Les 8 - Intermenselijke verschillen, gezondheid en coping 45
De rol van persoonlijkheid in (partner)relaties 45
De rol van persoonlijkheid op werk en school 46
Het verband tussen persoonlijkheid en gezondheid 47
Persoonlijkheid en coping 49
,Les 9 - Kwetsbaarheid 50
Les 10 - Persoonlijkheidsonderzoeken 51
Kwaliteit 51
Soorten persoonlijkheidstests 51
Stukje geschiedenis 51
Projectieve tests 51
Observatie 52
Persoonlijkheidsvragenlijsten 52
Waarom persoonlijkheidsassessment? 55
Problemen 55
Les 11 - Voorbereid naar het examen 58
Les 12 - Gastcollege Maarten Vanhoyland 59
Wat is (psycho)diagnostiek? 59
Wat is persoonlijkheid? 59
Wat is een persoonlijkheidsstoornis? 59
Welke persoonlijkheidsstoornissen? 59
Onderzoeksmethode 59
Onderzoeksmiddelen adhv casus 59
Zelfrapportage 59
Semigestructureerd interview 59
Performance based assessment 59
, 1. Les 1 - Kennismaking met het olod
Waarom is persoonlijkheidspsychologie nuttig?
- beschrijven hoe iemand in elkaar zit
- verklaren waarom iemand zich op een bepaalde manier gedraagt
⇒ cruciaal in de begeleiding van iemand!
- vertaling naar andere vakgebieden
- in kaart brengen van persoonlijkheid
Persoonlijkheidspsychologie als vakgebied
de manieren waarop personen psychologisch gezien van elkaar verschillen
en wat dit voor gevolgen heeft voor hoe personen zich voelen, hoe ze
denken en hoe ze zich gedragen
Persoonlijkheidspsychologie als wetenschap
3 analyseniveaus:
- Elk mens is zoals alle anderen
Human nature, gemeenschappelijkheden, ergens bij willen horen
- Elk mens is zoals sommige anderen
Verschillen tussen groepen, individuele verschillen
- Elk mens is als geen ander
Uniciteit
→ vb: nood aan verbinding als mens, belg, Yannick
