Psychologie
THEMA 1: SOCIALE PSYCHOLOGIE
Wat?
Studie van sociaal gedrag: alle vormen van gedrag en mentale processen die
beïnvloed worden door anderen
Hoe we door anderen beïnvloed worden op het gebied van gedachten, gevoelens,
percepties, gedragingen, motieven (zowel in individueel gedrag als sociale
interacties)
Gedrag in sociale context:
- Aanwezigheid van andere
- Activiteiten van anderen
- Verwachtingen/sociale normen
Verschil met sociologie: beiden bestuderen groepen maar soc. Psych. Focust op
het individu in de groep
Pioniers:
- Triplett: in groep fietst men sneller dan alleen
- Ringelmanneffect: individuen werken minder hard als hun inspanningen
gecombineerd worden met die van anderen dan als ze individueel
beschouwd worden
Verschillende soorten groeperingen:
- Sociale categorieën, collectiviteiten, groepen
- Verschillen in
1. Grootte
2. Mate van interactie tussen leden
3. Groepsstructuur: netwerk van relaties tussen leden
4. Aanwezigheid van gemeenschappelijke doelen/waarden/normen
Onderscheid
i. Waarden
wat men belangrijk vindt
abstract
worden vaak niet geëxpliceerd
ii. Normen
verwacht zich te gedragen
sterk tot groep verschillen
concrete regels
expliciet, impliciet
iii. Doelen
maken waarden concreet
1. Sociale categorieën
- Bv. Wielertoeristen
1
, - 1 gemeenschappelijke kenmerk
- Geen directe interactie
- Vaak grote verschillen tussen leden op gebied vn waarden, normen
en doelen
2. Collectiviteiten
- Bv. Politieke partij
- Groot
- Gemeenschappelijk doel
- Resulteert tot samenhorigheidsgevoel
- Weinig directe interactie
3. Groepen
- Bv. Gezin, klas
- Begrensd
- Directe interactie
- Gemeenschappelijke normen, waarden en doelen
- Samenhorigheid
- groepsstructuur
Primaire groepen <-> secundaire groepen
- Bv. Gezin, vriendengroep
- Sterk emotioneel betrokken, wijgevoel
- Bepalend voor basiswaarden/attitudes vn individu
- Bv. Klas, afdelingsteam
Formele groepen <-> informele groepen
- Vb. klasgroep
- Hier ben je lid van omdat het moet
- Duidelijk omschreven rol, je weet wat er van je verwacht
wordt, belangrijke zaken zijn formeel vastgelegd
- Vrije keuze
- Bv. Vriendengroep
- Niks formeel vastgelegd
Taakgerichte groepen <-> relatiegerichte groepen
- Naargelang in het bestaan geroepen om een taak te realiseren of uit
sociale/emotionele behoeften
Interacties zullen verschillen naargelang het soort groep en:
o Hoelang de groep bestaat
o Groepsgrootte
o Structuur (eenvoudig of ingewikkeld, strak of minder strak)
o Homogene of heterogene samenstelling geslacht, leeftijd,
nationaliteit
o Vrijwillig of gedwongen lidmaatschap
Rolgedrag en rolconflicten:
Groepsstructuur
- Patroon van onderlinge positie van relaties tussen de leden
- Ontwikkeling
- hiërarchisch
Sociale positie
- Plaats die iemd inneemt
- Gelinkt aan sociale klassen
- Verworven of toegegeven
2
THEMA 1: SOCIALE PSYCHOLOGIE
Wat?
Studie van sociaal gedrag: alle vormen van gedrag en mentale processen die
beïnvloed worden door anderen
Hoe we door anderen beïnvloed worden op het gebied van gedachten, gevoelens,
percepties, gedragingen, motieven (zowel in individueel gedrag als sociale
interacties)
Gedrag in sociale context:
- Aanwezigheid van andere
- Activiteiten van anderen
- Verwachtingen/sociale normen
Verschil met sociologie: beiden bestuderen groepen maar soc. Psych. Focust op
het individu in de groep
Pioniers:
- Triplett: in groep fietst men sneller dan alleen
- Ringelmanneffect: individuen werken minder hard als hun inspanningen
gecombineerd worden met die van anderen dan als ze individueel
beschouwd worden
Verschillende soorten groeperingen:
- Sociale categorieën, collectiviteiten, groepen
- Verschillen in
1. Grootte
2. Mate van interactie tussen leden
3. Groepsstructuur: netwerk van relaties tussen leden
4. Aanwezigheid van gemeenschappelijke doelen/waarden/normen
Onderscheid
i. Waarden
wat men belangrijk vindt
abstract
worden vaak niet geëxpliceerd
ii. Normen
verwacht zich te gedragen
sterk tot groep verschillen
concrete regels
expliciet, impliciet
iii. Doelen
maken waarden concreet
1. Sociale categorieën
- Bv. Wielertoeristen
1
, - 1 gemeenschappelijke kenmerk
- Geen directe interactie
- Vaak grote verschillen tussen leden op gebied vn waarden, normen
en doelen
2. Collectiviteiten
- Bv. Politieke partij
- Groot
- Gemeenschappelijk doel
- Resulteert tot samenhorigheidsgevoel
- Weinig directe interactie
3. Groepen
- Bv. Gezin, klas
- Begrensd
- Directe interactie
- Gemeenschappelijke normen, waarden en doelen
- Samenhorigheid
- groepsstructuur
Primaire groepen <-> secundaire groepen
- Bv. Gezin, vriendengroep
- Sterk emotioneel betrokken, wijgevoel
- Bepalend voor basiswaarden/attitudes vn individu
- Bv. Klas, afdelingsteam
Formele groepen <-> informele groepen
- Vb. klasgroep
- Hier ben je lid van omdat het moet
- Duidelijk omschreven rol, je weet wat er van je verwacht
wordt, belangrijke zaken zijn formeel vastgelegd
- Vrije keuze
- Bv. Vriendengroep
- Niks formeel vastgelegd
Taakgerichte groepen <-> relatiegerichte groepen
- Naargelang in het bestaan geroepen om een taak te realiseren of uit
sociale/emotionele behoeften
Interacties zullen verschillen naargelang het soort groep en:
o Hoelang de groep bestaat
o Groepsgrootte
o Structuur (eenvoudig of ingewikkeld, strak of minder strak)
o Homogene of heterogene samenstelling geslacht, leeftijd,
nationaliteit
o Vrijwillig of gedwongen lidmaatschap
Rolgedrag en rolconflicten:
Groepsstructuur
- Patroon van onderlinge positie van relaties tussen de leden
- Ontwikkeling
- hiërarchisch
Sociale positie
- Plaats die iemd inneemt
- Gelinkt aan sociale klassen
- Verworven of toegegeven
2
