DEEL II:
PSYCHOLOGIE van de PERSOONLIJKHEID 1. Inleiding en vraag
Vragen
Hoe kunnen we persoonlijkheid definiëren?
Wat zijn de belangrijkste manieren om naar persoonlijkheid te kijken?
PERSOONLIJKHEIDSPSYCHOLOGIE
(Differentiële) psychologie van Persoonlijkheid: betreft verschillen tussen
mensen in termen van gedachten, gevoelens, gedrag (niet prestaties)
DOEL:
1. beschrijven:
- van verschillen: hoe verschillen mensen van elkaar? Welke zijn de
belangrijke verschillen? - van verbanden tussen verschillen: met wat
hangen zulke verschillen samen?
2. verklaren van verschillen: wat ligt er aan de basis van deze verschillen?
genetisch? opvoeding? biologisch? Cultuur? leergeschiedenis?:
verschillende niveau’s
Definitie van persoonlijkheid
Wat is “persoonlijkheid”?
Geef een definitie, omschrijving… = moeilijke opdracht
Bewijs: er zijn bijna evenveel definities als persoonlijkheidsonderzoekers
- elke heeft andere visie
- legt andere klemtonen etc.
Bv.
Larsen & Buss:
● Persoonlijkheid is een verzameling van psychologische kenmerken
(trekken)
● en mechanismen
● die een individu kenmerken
, ● die op een bepaalde manier georganiseerd zijn en relatief duurzaam
zijn
● die zijn/haar interacties
● en aanpassingen
● aan zijn/haar omgeving
● beïnvloeden
1.1. Definitie van persoonlijkheid
● Persoonlijkheid is een verzameling van psychologische kenmerken
(trekken).
○ Bv. vriendelijkheid, agressie…
○ welke zijn de belangrijkste? Hoe gestructureerd?
○ Met wat hangen ze samen? Door wat worden ze veroorzaakt?
● en mechanismen
○ Psychologische processen met input, verwerking, en output
○ bv. hostiele attributie
● die een individu kenmerken
○ Het zijn eigenschappen van de persoon, die deze meedraagt
● die op een bepaalde manier georganiseerd zijn
○ Met bepaalde samenhang
● en relatief duurzaam zijn
○ Relatief stabiel doorheen de tijd
● die zijn/haar interacties
○ Een persoon interageert met zijn/haar omgeving: selecteert,
beïnvloedt, wordt beïnvloed, bv. in termen van perceptie van de
situatie, stelt gedrag af op omgeving etc…
○ DUS: Persoonlijkheid functioneert niet in een vacuum, maar in
reactie op de omgeving!
● en aanpassingen
○ PH past zich ook aan aan omgevingsfactore
● aan zijn/haar omgeving
○ fysieke omgeving (bv. Extreme omstandigheden), sociale
omgeving,intrapsychische omgeving (eigen achtergrond, dromen,
motivaties, etc...)
● beïnvloeden
, Andere voorbeelden:
“Personality is a stable set of intrapsychic (internal) characteristics and
tendencies that determines the psychological behavior of people. The
behavior determined by personality is relatively consistent over time” (Maddi)
“het complexe geheel van eigenschappen—gedragsmatig, emotioneel, en
mentaal—die een unieke persoon kenmerken en die relatief constant blijven
doorheen diens leven” (web)
Belangrijke elementen die terugkeren:
- Structuren en processen
- Structuren: vastliggende kenmerken
- Processen: manieren van informatie te verwerken
- ín een persoon: intern aanwezig, refereren naar bepaalde onderliggende
kenmerken
- Er is iets interns dat gedrag bepaalt -
- die interacties met omgeving bepalen
- In termen van gedachten, gevoelens, gedrag
- die interacties met omgeving bepalen
- In termen van gedachten, gevoelens, gedrag
- en die relatief consistent zijn over de tijd
- PH verandert niet van de ene dag op andere: blijft consistent binnen
een persoon doorheen de tijd
Definitie blijft abstracte beschrijving
-> Hoe dit concreet invullen?
-> Welke zijn de structuren en processen ed?
-> Antwoord op deze vraag ligt aan de basis van tweestrijd of spanningsveld
binnen de persoonlijkheidspsychologie
->Invulling in termen van nomothetische trekconcepten?
->Invulling in termen van interactionistische visie op PH? =>
PSYCHOLOGIE van de PERSOONLIJKHEID 1. Inleiding en vraag
Vragen
Hoe kunnen we persoonlijkheid definiëren?
Wat zijn de belangrijkste manieren om naar persoonlijkheid te kijken?
PERSOONLIJKHEIDSPSYCHOLOGIE
(Differentiële) psychologie van Persoonlijkheid: betreft verschillen tussen
mensen in termen van gedachten, gevoelens, gedrag (niet prestaties)
DOEL:
1. beschrijven:
- van verschillen: hoe verschillen mensen van elkaar? Welke zijn de
belangrijke verschillen? - van verbanden tussen verschillen: met wat
hangen zulke verschillen samen?
2. verklaren van verschillen: wat ligt er aan de basis van deze verschillen?
genetisch? opvoeding? biologisch? Cultuur? leergeschiedenis?:
verschillende niveau’s
Definitie van persoonlijkheid
Wat is “persoonlijkheid”?
Geef een definitie, omschrijving… = moeilijke opdracht
Bewijs: er zijn bijna evenveel definities als persoonlijkheidsonderzoekers
- elke heeft andere visie
- legt andere klemtonen etc.
Bv.
Larsen & Buss:
● Persoonlijkheid is een verzameling van psychologische kenmerken
(trekken)
● en mechanismen
● die een individu kenmerken
, ● die op een bepaalde manier georganiseerd zijn en relatief duurzaam
zijn
● die zijn/haar interacties
● en aanpassingen
● aan zijn/haar omgeving
● beïnvloeden
1.1. Definitie van persoonlijkheid
● Persoonlijkheid is een verzameling van psychologische kenmerken
(trekken).
○ Bv. vriendelijkheid, agressie…
○ welke zijn de belangrijkste? Hoe gestructureerd?
○ Met wat hangen ze samen? Door wat worden ze veroorzaakt?
● en mechanismen
○ Psychologische processen met input, verwerking, en output
○ bv. hostiele attributie
● die een individu kenmerken
○ Het zijn eigenschappen van de persoon, die deze meedraagt
● die op een bepaalde manier georganiseerd zijn
○ Met bepaalde samenhang
● en relatief duurzaam zijn
○ Relatief stabiel doorheen de tijd
● die zijn/haar interacties
○ Een persoon interageert met zijn/haar omgeving: selecteert,
beïnvloedt, wordt beïnvloed, bv. in termen van perceptie van de
situatie, stelt gedrag af op omgeving etc…
○ DUS: Persoonlijkheid functioneert niet in een vacuum, maar in
reactie op de omgeving!
● en aanpassingen
○ PH past zich ook aan aan omgevingsfactore
● aan zijn/haar omgeving
○ fysieke omgeving (bv. Extreme omstandigheden), sociale
omgeving,intrapsychische omgeving (eigen achtergrond, dromen,
motivaties, etc...)
● beïnvloeden
, Andere voorbeelden:
“Personality is a stable set of intrapsychic (internal) characteristics and
tendencies that determines the psychological behavior of people. The
behavior determined by personality is relatively consistent over time” (Maddi)
“het complexe geheel van eigenschappen—gedragsmatig, emotioneel, en
mentaal—die een unieke persoon kenmerken en die relatief constant blijven
doorheen diens leven” (web)
Belangrijke elementen die terugkeren:
- Structuren en processen
- Structuren: vastliggende kenmerken
- Processen: manieren van informatie te verwerken
- ín een persoon: intern aanwezig, refereren naar bepaalde onderliggende
kenmerken
- Er is iets interns dat gedrag bepaalt -
- die interacties met omgeving bepalen
- In termen van gedachten, gevoelens, gedrag
- die interacties met omgeving bepalen
- In termen van gedachten, gevoelens, gedrag
- en die relatief consistent zijn over de tijd
- PH verandert niet van de ene dag op andere: blijft consistent binnen
een persoon doorheen de tijd
Definitie blijft abstracte beschrijving
-> Hoe dit concreet invullen?
-> Welke zijn de structuren en processen ed?
-> Antwoord op deze vraag ligt aan de basis van tweestrijd of spanningsveld
binnen de persoonlijkheidspsychologie
->Invulling in termen van nomothetische trekconcepten?
->Invulling in termen van interactionistische visie op PH? =>