Samenvatting lessen Management

COLLEGE 1: DE GROTE LIJNEN
HOOFDSTUK 1: INLEIDING
1. Doel van de colleges
 Perspectief bieden
 Context scheppen
 Bewustwording creëren (kennis = macht)

2. Economie als sociale wetenschap
ECONOMIE = SOCIALE WETENSCHAP
(dus geen exacte, pseudo of kunst wetenschap)

Waarom:
- Economische inzichten = politiek-maatschappelijke visies (geen persoon past perfect in de
theorie)
- Gebaseerd op rivaliserende en veranderende denkkaders (socio-economische context is
variabel)
- Mens als fundament van theorieën (mensen zijn niet rationeel)
- Resultante v/e dynamisch samenspel binnen een institutioneel kader (mens is niet
voorspelbaar)

“Economie is zoals de mens: rationeel en emotioneel tegelijk”

3. Definitie economie
De wetenschap die menselijk gedrag bestudeert als een relatie tussen doelen en schaarse middelen die
alternatieve toepassingen hebben.

Het economisch probleem => Schaarste en keuzeproblemen

Micro-economie = economisch probleem analyseren op kleine schaal.
Macro-economie = economisch probleem analyseren op grote schaal.

4. Kernbegrippen

1) Behoeften
Verlangens mens vervullen door schaarse middelen en substituten.

Welvaart = de mate waarin de behoeften worden vervuld met schaarse middelen.
Welzijn = is de combinatie van welvaart met vervulling van niet meetbare behoeften.

2) Productiefactoren
Arbeid + natuur = kaptiaal

3) Goederen
Gericht op behoefte vervulling:
- Duurzaam of niet-duurzaam
- Finale goederen of intermediaire

Consumptiegoed = directe behoeftevervulling
Investeringsgoed = indirecte behoeftevervulling

5. Economische spelers
Economie is een samenspel tussen: gezinnen, bedrijven en overheid

,HOOFDSTUK 2: THEORIEËN
1. Economische stromingen
 Mercantilisme
 Fysiocratie
 Klassieke school
 Neoklassieke school
 Keynesiaanse school
 Marxistische school
 Druk op neoklassieke school




2. De economische orde
Economische orde = centrale mechanisme van een samenleving om het economisch probleem op te
lossen.

3 aspecten:
1) Allocatiemechanisme
 Markt economie
 Gemengde economie
 Centraal geleide economie
2) Eigendomsrechten
 Kapitalisme: privaat eigendomsrecht = fundamenteel ingrediënt v/e vrije democratie.
 Communisme: alles in bezit van de staat
3) Centrale drijfveer
 Liberalisme: individuele ontwikkeling
 Collectivisme: vooruitgang v/d staat

Waarom storten communistische staten/economieën in?
1) Economie bleek fundamenteel inefficiënt te zijn.
2) Waren gestoeld op onvoorzienbare menselijke tragedies.
3) Waren politiek instabiel.

Waarom wereldwijde dominantie van de democratische vrije markt?
1) Is een combinatie v/d efficiëntie v/e vrije markt met overheidsingrijpen waar ze faalt.
2) Draagt fundamenteel bij tot de welvaart en het welzijn v/d mens.
3) Relatief politiek stabiel.

Uitdagingen voor de vrije markt
 Ongelijkheid
 Klimaatverandering
 Artificiële intelligentie

,HOOFDSTUK 3: GRONDSLAGEN (basis terminologie)
1. De homo economicus
Homo economicus = de mens volgens de neoklasieken

3 belangrijke kenmerken:
 Kan eigen preferenties bepalen
 Rationeel
 Eigenbelang
=> behavioral economics

2. Trade-offs en optimalisatieprincipe
1) Trade-offs
Kiezen = verliezen
Economische vraagstuk = schaarse middelen vs behoeftes
- Substitueerbaarheid van behoeften
- Opportuniteitskosten

Productiemogelijkhedencurve




Welvaartscurven (=indifferentiecurve)
- Continue zoektocht naar
optimalisatie




2) Optimalisatieprincipe

Productiemogelijkhedencurve Voortduren afwegen van
Indifferentiecurve ‘kosten en baten’


2 basisbeslissingen


Marginale beslissing Structurele beslissing
 Marginale kost  De mate waarin de
 Marginale totale kost zich
baten verhoudt tot het totale
baten.

Optimalisatie: MK < MB en TK< TB

, 3. De markt als coördinatiemechanisme
The ‘invisible hand’:
Aanbodcurve = hoe hoger de prijs v/e product hoe meer mensen bereid zijn te verkopen.
Vraagcurve = hoe lager de prijs v/e product hoe meer mensen bereid zijn te kopen.