Gedrag & maatschappij
De toekomst is geen wit blad
we moeten voorruit met bosbranden en nucleaire
uittestingen
→ dit komt door ons
Menselijke impact: klimaatverandering & verlies aan biodiversiteit
dit komt door ons van de
broeikasgassen & verhoogde
co2 in de lucht door onze
industrie.
Verlies van biodiversiteit:
ontbossing van amazone woud
& oceanen verzuren
Verlies aan biodiversiteit voedt uitbraak van invasieve soorten:
Verlies aan biodiversiteit is de oorzaak van inbraken zoals:
sprinkhanenplagen & ook de verspreiding van het virus omdat
we als een monocultuur zijn gaan samenwonen.
,Nieuwe varianten van pathogenen dwingen ons de vraag te stellen of we ons voldoende snel kunnen
aanpassen
Q: kunnen we ons sneller aanpassen dan de veranderingen het klimaat en de verspreiding van
virussen? Biologen hebben hiervoor een term = the red queen strategy = als je stopt met lopen ga
je achteruit, je moet blijven lopen. In onze samenleving moeten we ons constant aanpassen,
technologie verandert continu, …
= grootste aanpassing is de groeiende wereldbevolking
https://www.worldometers.info/
= deze groei heeft te maken met de revolutionaire evolutie: technologie
uitgevonden = welvaart ➔ deze welvaart heeft een prijskaartje
Vooruitgang heeft een prijskaartje
(1) Als kennis problemen kan veroorzaken, is het niet door onwetendheid dat we ze
oplossen.--> belangrijk om kennis en wetenschap met elkaar te combineren zodat we
niet in vallen in het tweede aspect (2)
o Isaac Asimov in: A guide to science (1978)
(2) Het meest trieste aspect van het huidige leven is dat de wetenschap sneller kennis
opdoet dan de maatschappij wijsheid opdoet = dringend tijd dat we die red queen
strategie gaan gebruiken
, Artikel van allemaal virologen, biologen,
psychologen met de vraag: hoe kunnen we
met een mentaliteitsverandering de
pandemenie aan?
Onderwerpen aan die onderzocht worden:
- individual and collective interest =
eerste waar we op gaan inzoomen
De pandemie en andere maatschappelijke problemen veroorzaken sociale dilemma’s
= hoe het collectieve en individuele belang vaak niet samenwerkt
in de samenleving
• Sociaal dilemma = conflict tussen persoonlijk voordeel en
collectief belang. Wanneer teveel mensen uit eigenbelang
handelen, verliest iedereen. = keuze tussen collectieve en
individuele belang ➔ als teveel mensen kiezen voor eigen belang
gaat iedereen verliezen
• In een sociaal dilemma kan men nooit eigen voordeel en
gemeenschappelijke welvaart samen realiseren = we zijn wel
morele wezens en we menen het goede voor iedereen, maar we
zijn ook zero-sum denkers: we beseffen goed dat mijn verlies, jouw winst kan zijn en
omgekeerd → in een sociaal dilemma gaan niet enkel hebzuchtige mensen voor hun
eigen belang kiezen maar je kan zelf kiezen voor het collectieve maar je denkt wat als
andere dat niet doen dan ben ik gezien → je lost dit enkel op als je genoeg andere
mensen meetrekken, probleem mensen hebben vaak geen vertrouwen
• Andere voorbeelden van sociaal dilemma: klimaatopwarming, carpooling, recycling,
huishoudelijke taken, groepswerken, …
Hoe krijg je daar dan iedereen in mee?
, Ook democratie is een sociaal dilemma
• Voorschriften en wetten komen tot stand via vertegenwoordiging van de maatschappij.
• Wanneer onvoldoende mensen deelnemen aan publiek debat (via stemrecht), riskeren
de voordelen van de democratie ondermijnd te worden door machtsmisbruik van
anderen.
• Democratische maatschappij kan niet bestaan zonder burgerzin.
Deelnemen aan publiek debat vraagt “fact checking”(= wie ga je geloven, je moet kritisch
blijven ook in een democratische samenleving)
= de samenleving en het individuele kunnen niet los van
elkaar begrepen worden.
De rode draad
Tweerichting verkeer tussen het
individuele gedrag en de
samenleving:
Voorbeeld: als we meer minder gaan
bewegen en slechte
voedingsgewoontes gaan aannemen
→ dan gaat de obistas probleem
vergroten en dat kost ook meer voor
de overheid => invloed op de belastingen. Hoe komt het dat we minder gaan bewegen omdat we
een hele dag op kantoor zitten → wisselwerking tussen het individuele en samenleving en sociale
interacties = maken het mogelijkheid
De toekomst is geen wit blad
we moeten voorruit met bosbranden en nucleaire
uittestingen
→ dit komt door ons
Menselijke impact: klimaatverandering & verlies aan biodiversiteit
dit komt door ons van de
broeikasgassen & verhoogde
co2 in de lucht door onze
industrie.
Verlies van biodiversiteit:
ontbossing van amazone woud
& oceanen verzuren
Verlies aan biodiversiteit voedt uitbraak van invasieve soorten:
Verlies aan biodiversiteit is de oorzaak van inbraken zoals:
sprinkhanenplagen & ook de verspreiding van het virus omdat
we als een monocultuur zijn gaan samenwonen.
,Nieuwe varianten van pathogenen dwingen ons de vraag te stellen of we ons voldoende snel kunnen
aanpassen
Q: kunnen we ons sneller aanpassen dan de veranderingen het klimaat en de verspreiding van
virussen? Biologen hebben hiervoor een term = the red queen strategy = als je stopt met lopen ga
je achteruit, je moet blijven lopen. In onze samenleving moeten we ons constant aanpassen,
technologie verandert continu, …
= grootste aanpassing is de groeiende wereldbevolking
https://www.worldometers.info/
= deze groei heeft te maken met de revolutionaire evolutie: technologie
uitgevonden = welvaart ➔ deze welvaart heeft een prijskaartje
Vooruitgang heeft een prijskaartje
(1) Als kennis problemen kan veroorzaken, is het niet door onwetendheid dat we ze
oplossen.--> belangrijk om kennis en wetenschap met elkaar te combineren zodat we
niet in vallen in het tweede aspect (2)
o Isaac Asimov in: A guide to science (1978)
(2) Het meest trieste aspect van het huidige leven is dat de wetenschap sneller kennis
opdoet dan de maatschappij wijsheid opdoet = dringend tijd dat we die red queen
strategie gaan gebruiken
, Artikel van allemaal virologen, biologen,
psychologen met de vraag: hoe kunnen we
met een mentaliteitsverandering de
pandemenie aan?
Onderwerpen aan die onderzocht worden:
- individual and collective interest =
eerste waar we op gaan inzoomen
De pandemie en andere maatschappelijke problemen veroorzaken sociale dilemma’s
= hoe het collectieve en individuele belang vaak niet samenwerkt
in de samenleving
• Sociaal dilemma = conflict tussen persoonlijk voordeel en
collectief belang. Wanneer teveel mensen uit eigenbelang
handelen, verliest iedereen. = keuze tussen collectieve en
individuele belang ➔ als teveel mensen kiezen voor eigen belang
gaat iedereen verliezen
• In een sociaal dilemma kan men nooit eigen voordeel en
gemeenschappelijke welvaart samen realiseren = we zijn wel
morele wezens en we menen het goede voor iedereen, maar we
zijn ook zero-sum denkers: we beseffen goed dat mijn verlies, jouw winst kan zijn en
omgekeerd → in een sociaal dilemma gaan niet enkel hebzuchtige mensen voor hun
eigen belang kiezen maar je kan zelf kiezen voor het collectieve maar je denkt wat als
andere dat niet doen dan ben ik gezien → je lost dit enkel op als je genoeg andere
mensen meetrekken, probleem mensen hebben vaak geen vertrouwen
• Andere voorbeelden van sociaal dilemma: klimaatopwarming, carpooling, recycling,
huishoudelijke taken, groepswerken, …
Hoe krijg je daar dan iedereen in mee?
, Ook democratie is een sociaal dilemma
• Voorschriften en wetten komen tot stand via vertegenwoordiging van de maatschappij.
• Wanneer onvoldoende mensen deelnemen aan publiek debat (via stemrecht), riskeren
de voordelen van de democratie ondermijnd te worden door machtsmisbruik van
anderen.
• Democratische maatschappij kan niet bestaan zonder burgerzin.
Deelnemen aan publiek debat vraagt “fact checking”(= wie ga je geloven, je moet kritisch
blijven ook in een democratische samenleving)
= de samenleving en het individuele kunnen niet los van
elkaar begrepen worden.
De rode draad
Tweerichting verkeer tussen het
individuele gedrag en de
samenleving:
Voorbeeld: als we meer minder gaan
bewegen en slechte
voedingsgewoontes gaan aannemen
→ dan gaat de obistas probleem
vergroten en dat kost ook meer voor
de overheid => invloed op de belastingen. Hoe komt het dat we minder gaan bewegen omdat we
een hele dag op kantoor zitten → wisselwerking tussen het individuele en samenleving en sociale
interacties = maken het mogelijkheid
