Samenvatting leerpad 3 (deel 1) inleiding tot het zenuwstelsel

Leerpad 3: Inleiding tot het
zenuwstelsel
1. De anatomie van een neuron
De basisstructuur

 Het neuron
o Bevat dendrieten
 Hier wordt het signaal opgevangen
-> cellichaam -> axon
o Axonen kan myeline bevatten
o Pre- en postsynaptische neuron
 Presynaptisch zendt signaal naar
postsynaptische neuron
 Gebeurd in de synaptische
spleet
o Neurotransmitters
 Zorgen voor
signaaloverdracht tussen de
verschillende neuronen
o Ganglion
 Opeenhoping van neuronale cellen en cellichamen
 Het zijn knooppunten van neuronale verbindingen
o Myeline
 Vetrijke stof die vaak rond axonen liggen
 Zorgen voor isolatie en versnellen van
prikkel
 Sprongsgewijze prikkeloverdracht
 Knopen van Ranvier
 Witte en grijze stof
 Witte stof: rijk aan gemyeliniseerde
axonen
 Grijze stof: rijk aan zenuwcellen en aan kortere axonen ligt
in ruggenmerg centraal en is omgekeerd bij de hersenen



De verschillende neuronale types que vorm

 Unipolair: bevatten maar 1 axon, hebben geen echte
dendrieten
 Bipolair: 1 axon, 1 dendritische uitloper
 Multipolair: 1 axon, meerdere dendrieten
 Pseudonunipolair: uitloper kan axon als een dendriet zijn
 Anaxonisch: kunnen axon en dendrieten niet van elkaar
onderscheiden

, De verschillende neuronale types qua functie

 Efferente – motor: prikkels van CZS naar einddoel
 Afferent – sensorisch: prikkels naar het CZS
 Interneuron: zijn schakelneuronen



2. Het CZS vs. PZS

2.1 Wat is het zenuwstelsel?
Het zenuwstelsel is het orgaansysteem dat bij dieren een coördinerende rol speelt bij alle
handelingen, zoals het aansturen van de spieren, het verwerken van zintuigelijke prikkels
en bij hogere diersoorten de emotionele en cognitieve processen. Het zenuwstelsel wordt
bestudeerd door de neurofysiologie en de neurologie.

Het zenuwstelsel bestaat uit zenuwweefsel van zenuwcellen en gliacellen. De
complexiteit van het zenuwstelsel verschilt.

Bij gewervelden bestaat het zenuwstelsel uit het CZS en het PSZ, waarvan het autonoom
zenuwstelsel een onderdeel is.

2.2 Het centrale zenuwstelsel
 Bevat hersenen
 Ruggenmerg
o Omgeven door benige bescherming: schedel en wervels

2.3 Het perifere zenuwstelsel
 Alles buiten hersenen en ruggenmerg
 Vormt een verbinding van en naar organen en weefsels naar het zenuwstelsel toe
o 31 paar spinale zenuwen
o 12 paar craniale zenuwen
 Ontspringen uit hersenenstam
o 2 grensstrengen
 Loopt lang het ruggenmerg
o Nog een paar kernen ganglia die buiten het centrale zenuwstelsel liggen

Soorten

 Autonome ZS: niet onder invloed van wil
o Sympatisch ZS
o Parasympatisch ZS
o Enterisch ZS
 Somatische ZS: onder invloed van de wil


3. Het somatische zenuwstelsel en somatische plexussen
opnieuw