Overzichtelijke en uitgebreide lesnotities wereldpolitiek (alles wat prof zegt uitgeschreven)

lOMoARcPSD|5858270




85827




Samenvatting
Inleiding tot de wereldpolitiek
Prof. Dries Lesage




1

, LES 1 – INLEIDING TOT DE WERELDPOLITIEK



INLEIDING BOEK Wie is er betrokken in die internationale
betrekkingen?
Waar vinden we internationale relaties terug? - Nationale leiders -> (president van de
 Productiemiddelen en -goederen die zich Verenigde Staten, Eerste Minister van
over de grenzen verplaatsen -> Pakistan, Kanselier van Duistland,
verschillende onderdelen van een iPhone Russische Minister van Defensie…)
die in verschillende landen geproduceerd - Staten
worden - Naties
Conflict en oorlog -> 9/11 die leidde tot het - Niet-statelijke actoren
binnenvallen van Afghanistan Multinationals
Samenwerking op politiek en economisch vlak Privépersonen
-> Europese Unie en NAVO Criminele groeperingen
Mogelijkheid om over grenzen heen te reizen NGO’s

SOEVEREINE STAAT

2

, niemand ordes te krijgen en is autonoom
Belangrijkste bouwsteen van de internationale in de uitoefening van zijn politiek gezag
orde vandaag de dag. We zien Intern: binnen een bepaald
vertegenwoordigers van de staat (gerecht, territorium is er niemand die het
ministers), symbolen van de staat (vlag), maar gezag van de vorst kan uitdagen
niet de staat zelf Extern: einde aan het getrapte
systeem van feodaliteit
Soevereiniteit Vandaag de dag is het internationaal systeem ook
ingedeeld in staten => hoeksteen Westfaalse
Belangrijkste concept van de internationale wereldorde
orde
Begrip dateert uit de 17de eeuw -> Vrede van Juridische definitie (Montevideo Conventie, 1933):
Westfalen 1648 om een staat te zijn, moet er aan vier
Einde Dertigjarige Oorlog in grootste voorwaarden voldaan zijn:
deel Europa: machtsstrijd in Heilig Afgebakend grondgebied
Rooms Rijk => Vrede van Bevolking
Westfalen in 1648 Soort van regering, politieke autoriteit die het
Soevereiniteit -> waar zit het hoogste politieke soevereine gezag heeft, zowel intern als
gezag? In 1648 werd beslist dat dit bij de extern
soevereine vorst lag  aan niemand Capaciteit om internationale betrekkingen aan
verantwoording verschuldigd, hoeft van te gaan  vandaag de dag enkel als je van
diplomatieke erkenning geniet (bv.
Kosovo)




3

, lOMoARcPSD|5858270




Hoeveel staten?

193 lidstaten van de Verenigde Naties
 Multilaterale organisatie, meest universele, opgericht in 1945 op de Conferentie van Chicago
 Internationale samenwerkingsverband tussen land m.o.o. geen herhaling van de wreedheid
van de WO II
 Hoofdzetel: New York
 Algemene Vergadering: “wereldparlement” met 193 landen met one man one vote
 Veiligheidsraad: kernkabinet, heel selectief beslissingsorgaan met 15 landen (5 permanente
leden (VS, China, Rusland, Groot-Brittannië en Frankrijk) en 10 verkozen leden door AV: nu
België terug erin)
 Koepelorganisatie waaronder veel andere wereldorganisaties ressorteren (Wereldbank,
Wereldgezondheidsorganisatie, IAO…)

194 landen indien Taiwan als land beschouwd wordt
 Land in alle perspectieven
 1 probleem: internationale erkenning: maar 16 leden van de VN die Taiwan erkennen als
officieel land
 Te maken met Chinese burgeroorlog na WO II: twee partijen: Chinese communisten en
Taiwanese nationalisten
 Dus geen officiële ambassade in Brussel, maar wel culturele vertegenwoordiging dus België
erkent Taiwan niet als officieel land: zou voor veel problemen in de diplomatieke
betrekkingen zorgen

Vaticaan en Palestina: geen officiële lidstaten in de VN, wel status van observer
 Hebben een aantal keer een aanvraag ingediend om volwaardig lid te worden
 Hoe volwaardig lid worden? Veiligheidsraad moet overtuigd kunnen worden -> 9 van de 15
leden moeten voor stemmen en de 5 permanente leden mogen geen veto stellen (Palestina:
VS als trouwe bondgenoot van Israël blokkeren de zaken)
 Palestina
Grondgebied? Ja, Westelijke Jordaanoever en Gazastrook. Probleem: Israëlische
nederzettingen in Palestina. Ook roadblocks: je kunt je als Palestijn niet vrij bewegen; je
moet allerlei checkpoints passeren. Ook de Israëlische muur rond de Westbank
Bevolking? 5 miljoen Palestijnse vluchtelingen die niet in een van de twee delen woont,
maar in de landen errond, zelfs al decennialang
Overheid? De twee delen worden bestuurd door Palestijnse autoriteit (partij Fata). Tot
2017 viel de Gazastrook onder Hamas, maar beslist om de politieke macht over te
dragen.
Internationale betrekkingen? 136 landen hebben het als onafhankelijk land erkend
(België niet; net zoals veel Europese landen)

DIPLOMATIEKE ERKENNING

Palestina door 138 landen erkend
Landen niet erkend:
V Kosovo: in 2008 zichzelf uitgeroepen tot onafhankelijk land: erkend door 103 landen, maar
niet door Rusland (veto)
Westelijke Sahara: erkend door 44 VN-lidstaten als onafhankelijk land
Abchazië en Zuid-Ossetië (Georgië) : erkend door 5 VN-lidstaten als onafhankelijk land
Noord-Cyprus wordt enkel door Turkije erkend

Verschillende landen kijken op verschillende manieren naar de wereldkaart