CGESCHIEDENIS VAN DE ARCHITECTUUR H3: NIEUWE MATERIALEN, NIEUWE
VORMEN? DE OPKOMST VAN HET GEWAPEND BETON
Meest belangrijke materiaal in de architectuur (nu ook nog)
= GEWAPEND BETON
- Hoe moeten we bouwen?
- Welke vormen?
- Modern = hedendaags
o Werken met nieuwe materialen
o De materialen goed gebruiken
Beton: historiek
- Romeinen:
o Kenden beton al reeds
o Mengsel granulaat + water + puzzolaan (bindmiddel)
o Romeins beton: niet zozeer vloeibaar
o Plastische massa obv puzzolaan
= vulkaanas, primitieve vorm van beton, ‘lijm’ die stolt
o Kan enkel drukkrachten opnemen
Meest belangwekkende toepassing = Pantheon
Grootste structuur van de wereld in NIET-gewapend beton
Gewicht reduceren:
= steeds dunner beton naar top toe
= ook steeds lichtere aggregaten gebruiken naar boven toe
= oculus in plafond ook om gewicht te reduceren
- Middeleeuwen: kennis verloren
- 19e eeuw: uitvinding ‘gewapend beton’
Kenmerken beton
1. isotroop materiaal
= eigenschappen in elke richting hetzelfde
= vereenvoudigd berekeningen
2. Weerstand hangt af van de geometrie waarin het is gegoten
3. Beton is min of meer vloeibaar
4. Grote vormelijke vrijheid
= enige beperking is de bekisting
5. Beton = monolithisch
= functioneert als één geheel, = voordeel op gebied van stabiliteit
6. Brandvrij
Nadeel beton => enkel drukkrachten opvangen (geen trek)
, Het principe van gewapend beton
Hoe probleem met trekkrachten oplossen?
- Hybride materiaal
o Drukkrachten > beton
water
hydraulische cementmortel
granulaat (zand, grind, steenslag)
o Trekkrachten > ‘wapening’ (staal => geen druk opnemen, wel trek)
Waar er scheurvorming plaatsvindt, daar plaatst men de wapening in het beton
Wapening dient om trekkrachten op te nemen
De controverse rond beton aan het begin van de 20e eeuw
Beton gebruiken in architectuur = evidentie
Populariteit door flexibiliteit => in alle vormen en texturen
Ideaal materiaal om snel te bouwen
Twijfel over betrouwbaarheid
=> levend materiaal
=> ontwikkeld zich verder door de chemische bindingen
Beton is industrieel, het wordt letterlijk gemaakt => beton werd toe gebruikt, maar verborgen
=> binding beton neemt tijd => statische kwaliteiten?
- Toepassingsdomein van beton?
o Vandaag: grote variëteit aan toepassingen, vormen en texturen
o Gewapend beton snel in industrieën en landbouw
o Begin 20e eeuw: twijfel aan
Betrouwbaarheid? Geen nauwkeurige modellen of formules
‘Gepastheid’? Beton = ‘industrieel’ en ‘artificieel’ materiaal
Hoe zuiverder het materiaal, hoe dichter bij de natuur en hoe hoger in de rang
Gewapend beton helemaal onderaan
Chemisch en hybride materiaal
Materiaal mocht nergens zichtbaar zijn
Dit veranderde met de opkomst van het modernisme
Hét materiaal dat de industriële maatschappij mogelijk maakte
- Protagonisten in ontwikkeling en verspreiding:
o François Hennebique (FR)
o Ernest Ransome (USA)
VORMEN? DE OPKOMST VAN HET GEWAPEND BETON
Meest belangrijke materiaal in de architectuur (nu ook nog)
= GEWAPEND BETON
- Hoe moeten we bouwen?
- Welke vormen?
- Modern = hedendaags
o Werken met nieuwe materialen
o De materialen goed gebruiken
Beton: historiek
- Romeinen:
o Kenden beton al reeds
o Mengsel granulaat + water + puzzolaan (bindmiddel)
o Romeins beton: niet zozeer vloeibaar
o Plastische massa obv puzzolaan
= vulkaanas, primitieve vorm van beton, ‘lijm’ die stolt
o Kan enkel drukkrachten opnemen
Meest belangwekkende toepassing = Pantheon
Grootste structuur van de wereld in NIET-gewapend beton
Gewicht reduceren:
= steeds dunner beton naar top toe
= ook steeds lichtere aggregaten gebruiken naar boven toe
= oculus in plafond ook om gewicht te reduceren
- Middeleeuwen: kennis verloren
- 19e eeuw: uitvinding ‘gewapend beton’
Kenmerken beton
1. isotroop materiaal
= eigenschappen in elke richting hetzelfde
= vereenvoudigd berekeningen
2. Weerstand hangt af van de geometrie waarin het is gegoten
3. Beton is min of meer vloeibaar
4. Grote vormelijke vrijheid
= enige beperking is de bekisting
5. Beton = monolithisch
= functioneert als één geheel, = voordeel op gebied van stabiliteit
6. Brandvrij
Nadeel beton => enkel drukkrachten opvangen (geen trek)
, Het principe van gewapend beton
Hoe probleem met trekkrachten oplossen?
- Hybride materiaal
o Drukkrachten > beton
water
hydraulische cementmortel
granulaat (zand, grind, steenslag)
o Trekkrachten > ‘wapening’ (staal => geen druk opnemen, wel trek)
Waar er scheurvorming plaatsvindt, daar plaatst men de wapening in het beton
Wapening dient om trekkrachten op te nemen
De controverse rond beton aan het begin van de 20e eeuw
Beton gebruiken in architectuur = evidentie
Populariteit door flexibiliteit => in alle vormen en texturen
Ideaal materiaal om snel te bouwen
Twijfel over betrouwbaarheid
=> levend materiaal
=> ontwikkeld zich verder door de chemische bindingen
Beton is industrieel, het wordt letterlijk gemaakt => beton werd toe gebruikt, maar verborgen
=> binding beton neemt tijd => statische kwaliteiten?
- Toepassingsdomein van beton?
o Vandaag: grote variëteit aan toepassingen, vormen en texturen
o Gewapend beton snel in industrieën en landbouw
o Begin 20e eeuw: twijfel aan
Betrouwbaarheid? Geen nauwkeurige modellen of formules
‘Gepastheid’? Beton = ‘industrieel’ en ‘artificieel’ materiaal
Hoe zuiverder het materiaal, hoe dichter bij de natuur en hoe hoger in de rang
Gewapend beton helemaal onderaan
Chemisch en hybride materiaal
Materiaal mocht nergens zichtbaar zijn
Dit veranderde met de opkomst van het modernisme
Hét materiaal dat de industriële maatschappij mogelijk maakte
- Protagonisten in ontwikkeling en verspreiding:
o François Hennebique (FR)
o Ernest Ransome (USA)
