1. Inleiding
Vertrouwd zijn met de terminologie eigen aan het vak domein van de farmacologie.
» Farmacologie: Wetenschap die de interacties bestudeerd tussen geneesmiddelen of farmaca
en biologische systemen, weefsels en levende organismen.
» Algemene farmacologie: Basisbegrippen van wat het lichaam doet met geneesmiddelen
(Farmacokinetiek) en hoe geneesmiddelen in te reageren met het lichaam (Farmacodynamiek)
» Toxicologie: Studie van de negatieve effecten van farmaca op levende organismen.
» Farmacotherapie: Optimaal behandelen van victus bij patiënten door de toediening van
geneesmiddelen.
» Biofarmaceutics: De studie van de relatie tussen fysische en chemische eigenschappen, dosis,
doseervorm van geneesmiddelen en hun activiteiten op het lichaam.
» Farmaco genetica: De studie van de rol van genetica/genetische variantie op de
geneesmiddelen respons.
» Farmacokinetiek: Pufte dichter tijdsverloop van de concentratie en/of de hoeveelheid van het
geneesmiddel In het organisme
» Farmacodynamiek: Bestudeert de werking van het geneesmiddel op het organisme.
Begrijpen waarin een geneesmiddel verschilt van een farmacologische actieve verbinding.
» Farmacologische actieve verbinding: Verbindingen met de farmacodynamische activiteit.
» Geneesmiddel: Bezit juist combinatie van farmacodynamische & farmacokinetische
eigenschappen.
o Moet voldoende absorptie vertonen thv vh maagdarmkanaal
o Eens in systemische bloedcirculatie → eliminatie niet te snel verlopen
▪ Nood aan succesvolle behandeling met max 3 tot 4 toedieningen per dag
o Dient aanleiding te geven tot meetbare downstream effecten
Kunnen toelichten wat men bedoelt met de therapeutisch venster van een geneesmiddel.
» Concentratiebereik waarbinnen het geneesmiddel zijn therapeutisch effect uitoefent zonder
onaanvaardbare bijwerkingen te vertonen en of toxisch te zijn.
o Bovengrens: MTC = Maximum getolereerde concentratie.
o Ondergrens: MEC = Minimale effect concentratie.
Een overzicht kunnen geven van de factoren die de biodisponibiliteit van een geneesmiddel bepalen.
» Fysische eigenschappen
o Bijv. deeltjesgrootte, deeltjesgroottedistributie, lipofiliciteit, oplosbaarheid, stabiliteit
» b. Aanwezigheid van hulpstoffen
» c. Presentatievorm, doseervorm
o Tablet, capsule (coating), zalf, gel, siroop, suspensie
De 4 basisprocessen van de farmacokinetiek accuraat kunnen uitleggen = ADME
» Absorptie: GM dient terecht te komen in bloedcirculatie
» Distributie: verdeling naar plaats van actie vanuit bloed
» Eliminatie: lichaam verlaten
o Metabolisatie: door metabolisme
o Excretie: door de nier
Vertrouwd zijn met de terminologie eigen aan het vak domein van de farmacologie.
» Farmacologie: Wetenschap die de interacties bestudeerd tussen geneesmiddelen of farmaca
en biologische systemen, weefsels en levende organismen.
» Algemene farmacologie: Basisbegrippen van wat het lichaam doet met geneesmiddelen
(Farmacokinetiek) en hoe geneesmiddelen in te reageren met het lichaam (Farmacodynamiek)
» Toxicologie: Studie van de negatieve effecten van farmaca op levende organismen.
» Farmacotherapie: Optimaal behandelen van victus bij patiënten door de toediening van
geneesmiddelen.
» Biofarmaceutics: De studie van de relatie tussen fysische en chemische eigenschappen, dosis,
doseervorm van geneesmiddelen en hun activiteiten op het lichaam.
» Farmaco genetica: De studie van de rol van genetica/genetische variantie op de
geneesmiddelen respons.
» Farmacokinetiek: Pufte dichter tijdsverloop van de concentratie en/of de hoeveelheid van het
geneesmiddel In het organisme
» Farmacodynamiek: Bestudeert de werking van het geneesmiddel op het organisme.
Begrijpen waarin een geneesmiddel verschilt van een farmacologische actieve verbinding.
» Farmacologische actieve verbinding: Verbindingen met de farmacodynamische activiteit.
» Geneesmiddel: Bezit juist combinatie van farmacodynamische & farmacokinetische
eigenschappen.
o Moet voldoende absorptie vertonen thv vh maagdarmkanaal
o Eens in systemische bloedcirculatie → eliminatie niet te snel verlopen
▪ Nood aan succesvolle behandeling met max 3 tot 4 toedieningen per dag
o Dient aanleiding te geven tot meetbare downstream effecten
Kunnen toelichten wat men bedoelt met de therapeutisch venster van een geneesmiddel.
» Concentratiebereik waarbinnen het geneesmiddel zijn therapeutisch effect uitoefent zonder
onaanvaardbare bijwerkingen te vertonen en of toxisch te zijn.
o Bovengrens: MTC = Maximum getolereerde concentratie.
o Ondergrens: MEC = Minimale effect concentratie.
Een overzicht kunnen geven van de factoren die de biodisponibiliteit van een geneesmiddel bepalen.
» Fysische eigenschappen
o Bijv. deeltjesgrootte, deeltjesgroottedistributie, lipofiliciteit, oplosbaarheid, stabiliteit
» b. Aanwezigheid van hulpstoffen
» c. Presentatievorm, doseervorm
o Tablet, capsule (coating), zalf, gel, siroop, suspensie
De 4 basisprocessen van de farmacokinetiek accuraat kunnen uitleggen = ADME
» Absorptie: GM dient terecht te komen in bloedcirculatie
» Distributie: verdeling naar plaats van actie vanuit bloed
» Eliminatie: lichaam verlaten
o Metabolisatie: door metabolisme
o Excretie: door de nier
