Didactiek
1 Hoofdstuk 1
1.1 De professionaliteit van leerkrachten
1.1.1 Basiscompetenties/Functionele gehelen
Bestaan uit 3 elementen:
Kennis
Vaardigheden
Attitudes
1. Begeleider van leer- en ontwikkelingsprocessen
Beginsituatie van leerlingen bepalen, selecteren van leerinhouden en kiezen
van passende werkvormen en middelen.
2. Opvoeder
micro Werken aan een positief klas- of schoolklimaat
= de lerende 3. Inhoudelijke expert
Basiskennis grondig beheersen
4. Organisator
Klassenmanagement en orde houden
5. Innovator en onderzoeker
Nieuwe inzichten met kritische blik
6. Partner van de ouders
Noodzakelijke informatie over hun leerlingen kunnen verkrijgen in het
meso
Standaardnederlands
= school &
7. Lid van een schoolteam
onderwijsgem
Afspraken maken met collega’s en tot samenwerking bereid zijn
eenschap
8. Partner van externen
Samenwerken met CLB, jongerenadviescentra, externe instanties
9. Lid van de onderwijsgemeenschap
Adhv discussies persoonlijke inzichten in maatschappelijke problemen
macro verruimen
= 10.Cultuurparticipant
maatschappi Culturele waarden
11.De leerkracht als beziel(en)de persoon
Met enthousiasme en dynamiek voor de klas staan
1.1.2 Basisattitudes
Beslissingsvermogen
Relationele gerichtheid
Kritische ingesteldheid
Leergierigheid
Organisatievermogen
Zin voor samenwerking
Verantwoordelijkheidszin
Flexibiliteit
1.1.3 Competentiemodel Vives
Wortels= elke student heeft zijn eigen talenten en idealen
Slingerpijl= de leraar als beziel(en)d persoon
Stam= het groeiproces van de student
Uitgaande pijlen= levenslang leren
Breedte competentiebanen= verdeling van de competenties
3 niveaus: elementair-, doorgroei- en integratieniveau
, 1.2 Belangrijke begrippen
Didactiek= bestudeert de vraag hoe kennis, vaardigheden en attitudes door een
leerkracht kunnen worden onderwezen aan leerlingen/studenten.
Vakdidactiek= geeft aan welke didactische methodes, welke onderwijs- en leermiddelen
aangewezen zijn voor een bepaald vak(onderdeel).
Opvoedkunde(pedagogiek)= de theorie van het opvoeden, dit is de wetenschap die het
fenomeen opvoeding bestudeert.
Psychologie= biedt belangrijke inzichten die een hulp kunnen zijn bij de didactiek.
Inzicht in de psychische functies van de mens, belangrijk bij het afstemmen van het
onderwijs op de ontwikkelingssituatie van het kind.
2 Didactische lesopbouw
Inleiding
Terugblik: aanwezige kennis wordt geactiveerd
Oriëntatie:
o verwoorden wat ze zullen leren en motiveren waarom de leerstof belangrijk
is
o lesdoelen geven aan de lln.
o Linken aan lesonderwerp van voorgaande lessen
o Aangeven waarom het belangrijk is
Motiverende instap: lesonderwerp aankondigen op een motiverende manier
Leskern
Instructie(uitleg): leerkracht brengt leerinhouden aan of verwerken zelf de
leerinhoud
o respecteer didactische principes
o illustraties etc gebruiken
o uitleg aanpassen aan beginsituatie vd lln
o werken vanuit concrete voorbeelden
o visuele ondersteuning
Begeleide inoefening: na de leerinhouden verworven te hebben is het belangrijk
om veel te oefenen
Zelfstandige verwerking: verwerking na de leerinhouden gebeurt op zelfstandige
basis
Evaluatie: controleren of het lesdoel is bereikt
Slot
Terug-en vooruitblik: terugblikken op de voorbije les en aangeven waarover de
volgende les zal gaan
Reflectie: laat de lln zeggen wat goed ging en wat ze de volgende keer anders
gaan doen
1 Hoofdstuk 1
1.1 De professionaliteit van leerkrachten
1.1.1 Basiscompetenties/Functionele gehelen
Bestaan uit 3 elementen:
Kennis
Vaardigheden
Attitudes
1. Begeleider van leer- en ontwikkelingsprocessen
Beginsituatie van leerlingen bepalen, selecteren van leerinhouden en kiezen
van passende werkvormen en middelen.
2. Opvoeder
micro Werken aan een positief klas- of schoolklimaat
= de lerende 3. Inhoudelijke expert
Basiskennis grondig beheersen
4. Organisator
Klassenmanagement en orde houden
5. Innovator en onderzoeker
Nieuwe inzichten met kritische blik
6. Partner van de ouders
Noodzakelijke informatie over hun leerlingen kunnen verkrijgen in het
meso
Standaardnederlands
= school &
7. Lid van een schoolteam
onderwijsgem
Afspraken maken met collega’s en tot samenwerking bereid zijn
eenschap
8. Partner van externen
Samenwerken met CLB, jongerenadviescentra, externe instanties
9. Lid van de onderwijsgemeenschap
Adhv discussies persoonlijke inzichten in maatschappelijke problemen
macro verruimen
= 10.Cultuurparticipant
maatschappi Culturele waarden
11.De leerkracht als beziel(en)de persoon
Met enthousiasme en dynamiek voor de klas staan
1.1.2 Basisattitudes
Beslissingsvermogen
Relationele gerichtheid
Kritische ingesteldheid
Leergierigheid
Organisatievermogen
Zin voor samenwerking
Verantwoordelijkheidszin
Flexibiliteit
1.1.3 Competentiemodel Vives
Wortels= elke student heeft zijn eigen talenten en idealen
Slingerpijl= de leraar als beziel(en)d persoon
Stam= het groeiproces van de student
Uitgaande pijlen= levenslang leren
Breedte competentiebanen= verdeling van de competenties
3 niveaus: elementair-, doorgroei- en integratieniveau
, 1.2 Belangrijke begrippen
Didactiek= bestudeert de vraag hoe kennis, vaardigheden en attitudes door een
leerkracht kunnen worden onderwezen aan leerlingen/studenten.
Vakdidactiek= geeft aan welke didactische methodes, welke onderwijs- en leermiddelen
aangewezen zijn voor een bepaald vak(onderdeel).
Opvoedkunde(pedagogiek)= de theorie van het opvoeden, dit is de wetenschap die het
fenomeen opvoeding bestudeert.
Psychologie= biedt belangrijke inzichten die een hulp kunnen zijn bij de didactiek.
Inzicht in de psychische functies van de mens, belangrijk bij het afstemmen van het
onderwijs op de ontwikkelingssituatie van het kind.
2 Didactische lesopbouw
Inleiding
Terugblik: aanwezige kennis wordt geactiveerd
Oriëntatie:
o verwoorden wat ze zullen leren en motiveren waarom de leerstof belangrijk
is
o lesdoelen geven aan de lln.
o Linken aan lesonderwerp van voorgaande lessen
o Aangeven waarom het belangrijk is
Motiverende instap: lesonderwerp aankondigen op een motiverende manier
Leskern
Instructie(uitleg): leerkracht brengt leerinhouden aan of verwerken zelf de
leerinhoud
o respecteer didactische principes
o illustraties etc gebruiken
o uitleg aanpassen aan beginsituatie vd lln
o werken vanuit concrete voorbeelden
o visuele ondersteuning
Begeleide inoefening: na de leerinhouden verworven te hebben is het belangrijk
om veel te oefenen
Zelfstandige verwerking: verwerking na de leerinhouden gebeurt op zelfstandige
basis
Evaluatie: controleren of het lesdoel is bereikt
Slot
Terug-en vooruitblik: terugblikken op de voorbije les en aangeven waarover de
volgende les zal gaan
Reflectie: laat de lln zeggen wat goed ging en wat ze de volgende keer anders
gaan doen
