samenvatting zelfreligie en een participatieve basishouding

3. ZELFRELIGIE EN EEN
PERTICIPATIEVE BASISHOUDING
ZELFRELIGIE
Wat?

o Zelfreligie hebben is iemand zelf de leiding geven.
o Zelfreligie gaat over richting geven aan je leven. Ook als je beroep doet op anderen
voor steun bij je zelfredzaamheid of participatie.
o Zelfbepalen = zelf doen

 Zorg op maat: ondersteuning die word afgestemd op de situatie en wensen van
de cliënt, het uniek persoon in zijn persoonlijke context.
 Op zoek gaan naar wat voor de cliënt noodzakelijk en wenselijk is.
 Cliënten worden bij verschillende problemen geconfronteerd met onzekerheid en
verdriet.
 Nieuwe beslissingen moeten nemen en nieuwe vaardigheden aanleren.
 Zoeken naar een nieuwe werkelijkheid voor de persoon = soort ‘reis’.
 Hulpverlener is er als ondersteuning doorheen de lange reis.
 Een ‘reis’ word bedoeld dat men dit proces samen doet met behulp van de
omgeving.
 Eigen religie hebben over alle levensdomeinen, maatschappelijk rollen en relaties.
 Doel: kansrijk leven lijden.
 Belangrijk: om zorgzaam en doelbewust met de zelfreligie van de cliënt om te
gaan. -> geeft erkenning aan de cliënt als mens.




EERSTE ELEMENT: EIGENAARSSCHAP

-> Een mens is eigenaar over zijn eigen leven en de keuzes daarbinnen in.

o De kern van zelfreligie
o Zelf kiezen en zelf bepalen = zelf doen
o Wanneer zelfregie word afgenomen word de mens geraak in:
- Autonomie: zelfbeschikkingsrecht
- Identiteit: wat uniek en eigen is aan ieder van ons.


WAT BETEKENT EIGENAARSCHAP NU IN HET CONTACT TUSSEN EEN CLIËNT EN
DE OB?

, o De houding, non-verbaal gedrag, woordkeuze, … heeft invloed op het zelfvertrouwen
van de cliënt.
o Vertrouwen in de ander uitstralen en tonen geeft zelfvertrouwen.
o Zelfvertrouwen doet vertrouwen.


TIPS OM BEWUST OM TE GAAN MET EIGENAARSSCHAP
o Geef de cliënt tijd: vele cliënten kunnen niet snel beslissen over hun doelen.
o Maak hen duidelijk dat ze ook zelf mogen beslissen.
o Verdeel het proces in kleine stappen: zo vergroot je het vertrouwen, motivatie en
slaagkansen.
o Zoek samen naar de keuze mogelijkheden en de consequenties.
o Toon geen eigen oordeel en toon oprecht vertrouwen in de besliskracht van de
cliënt.


DEZE TIPS ROEPEN VRAGEN/DILEMMA’S OP
o 80% is in staat alleen, met familiale ondersteuning het leven te leiden.
o 20% niet.
o Wat als de cliënt zijn omgeving gevaar loopt door de keuze die hij wil maken?
-> Dan dient er mogelijks ingegrepen te worden: idealiter beperken we het
eigenaarschap van dat levensdomein waar het gevaar zich voor doet.
o Bv. een alleenstaande moeder met een drugprobleem dat hulp weigert. Haar
beslissingsrecht kan worden afgenomen op vlak van de kinderen.
o Bv. zie thema 3, p6




TWEEDE ELEMENT: EIGEN KRACHT, HET ZELF
KUNNEN

-> Het vermogen om zelf te beslissen, bepaald door kennis, vaardigheden, vertrouwen en
zelfreligie.

Wat?

o De kracht, macht en competenties om over het eigen leven te beschikken. Dat
vermogen wordt bepaald door bijvoorbeeld kennis, vaardigheden en zelfvertrouwen
maar ook door de ruimte die je van je omgeving krijgt.
o Elk mens heeft dit vermogen.
o Eigen krachtbronnen opnieuw (her)ontdekken. -> empowerment.
o Empowerment: een proces van versterking waarbij individuen, organisaties en
gemeenschappen greep krijgen op de eigen situatie en hun omgeving en dit
bereiken via het verwerven van controle, het aanscherpen van kritisch
bewustzijn en het stimuleren van participatie.
o Krachtbronnen zijn dynamisch: mensen leren voortdurend.
o Het mag eens misgaan binnen de grenzen van eigen veiligheid en die van
anderen.