Belastingrecht 2
College 1: IB en ondernemersfaciliteiten
Inkomstenbelasting (vanaf nu IB) wordt geheven op natuurlijke personen. Dit kunnen
binnenlandse belastingplichtigen zijn (wonend in Nederland) of buitenlandse belastingplichtigen.
Binnenlandse belastingplichtigen betalen IB over het gehele inkomen, waar dit wordt verdiend
maakt niet uit. Buitenlandse enkel over het Nederlandse deel (bronstaatbeginsel). Hierdoor kan
dubbele belastinghe ng ontstaan, welke wordt opgelost door belastingverdragen.
De woonplaats wordt bepaald door te kijken naar het sociaal en economisch middelpunt van de
belastingplichtige. In twee gevallen kan er sprake zijn van woonplaats ctie. Hierbij wordt
Nederland ook als de woonplaats gezien.
- Wanneer iemand naar het buitenland verhuist maar binnen een jaar weer terugkomt (tenzij
bewezen kan worden dat degene in het buitenland heeft gewoond)
- Nederlandse diplomaten die op een ambassade in het buitenland werken
De IB is opgebouwd uit drie boxen, welke samen het verzamelinkomen genoemd worden.
1. Box 1 -> inkomen uit werk en woning -> progressief schijvenstelsel
2. Box 2 -> inkomen uit aanmerkelijk belang (5%+) -> vast tarief
3. Box 3 -> inkomen uit vermogen -> forfaitair rendement van 4% met een progressief
schijvenstelsel
Voordat inkomen in Box 1 terecht komt, gelden er eerst he ngskortingen. Na bepaling van de te
betalen IB kunnen nog diverse correcties plaatsvinden middels aftrekposten en
ondernemersfaciliteiten. Bij inkomsten wordt eerst bepaald of er sprake is van winst uit
onderneming, vervolgens loon uit dienstbetrekking en tot slot resultaat uit overige
werkzaamheden.
Omdat in de wet LB de he ng over inkomen uit arbeid behandeld wordt, zal in de wet IB het
voornamelijk gaan over belastbare winst die de ondernemer geniet uit onderneming. Er staan
twee woorden centraal in deze bewoording:
- Onderneming -> (1) duurzame organisatie (in intentie), (2) van kapitaal en arbeid, (3) erop gericht
mee te doen aan het maatschappelijk verkeer, (4) met het oogmerk winst te behalen. Dit kan
ook een zelfstandig uitgeoefend beroep zijn.
Hierbij komt de opmerking dat een onderneming eerst een hobby kan zijn als in de eerste jaren
een winstoogmerk nog niet duidelijk is. Dit kan maximaal 5 jaar na start veranderen. In dat geval
kunnen de aanloopverliezen alsnog verrekend worden met de winst in dat vijfde jaar.
- Ondernemer -> de belastingplichtige voor wiens rekening een onderneming wordt gevoerd.
Naast de ondernemer zijn er nog twee categorieën winstgenieters: mede-gerechtigden en
schuldeisers met speci eke vorderingen.
De ondernemer moet rechtstreeks verbonden zijn aan de verbintenissen, in de praktijk zijn dit
personen in een eenmanszaak, vennootschap onder rma/maatschap of commanditaire
vennootschap. Bij een commanditaire vennootschap geldt enkel de beherende vennoot als
ondernemer, de stille vennoot is een medegerechtigde. Een speciale uitzondering is de open
commanditaire vennootschap (puur belastingtechnisch begrip) waarbij de aandelen verkocht
kunnen worden zonder toestemming van de andere vennoten. In dit geval valt de stille vennoot in
box 2 of 3, afhankelijk van het eigendomspercentage.
Voor de de nitie van een ondernemer is het aantal gewerkte uren niet relevant. Voor de aanspraak
op scale ondernemersfaciliteiten wel. Dit speelt een rol bij; oudedagsreserve; zelfstandigenaftrek;
aftrek speur- en ontwikkelingswerk en meewerkaftrek. In principe geldt dat minstens 1225 uur per
jaar aan de onderneming moet worden gewerkt en dat 50% of meer van het aantal gewerkte uren
voor de onderneming moet zijn. Hierop zijn de volgende uitzonderingen:
- Voor een startende onderneming (eerste 5 jaar) geldt de 50% niet
fi fi ffi fi ffi fi ffi fi
, - Tijdens zwangerschapsverlof wordt geacht het normale aantal uren gemaakt te zijn
- Bij ongebruikelijke dienstverbanden waarbij verbonden personen (familie, huishouden)
betrokken zijn wordt het urencriterium niet gehaald, ongeacht het aantal gewerkte uren
Schuldeisers met speci eke vorderingen hebben een lening verstrekt welke eigenlijk als eigen
vermogen fungeert doordat de a ossingsvoorwaarden dit impliceren. Daarnaast is een lening met
winstafhankelijke rente ook een speci eke vordering.
Vermogensetikettering is betreft het onderbrengen van een activum in het privévermogen of het
ondernemingsvermogen. Er zijn drie soorten categorieën:
- Verplicht onderneming -> nagenoeg of uitsluitend voor onderneming (90%)
- Verplicht privé -> nagenoeg of uitsluitend voor privé (90%)
- Keuze vermogen -> al het overige
Daarnaast kan bij een keuze soms ook sprake zijn van de splitsing van vermogensbestanddelen
(met name panden). Bij technisch splitsbare panden (dwz, de delen zijn afzonderlijk te verkopen)
is de splitsing eenvoudig. Bij technisch niet-splitsbare panden zijn de onderstaande drie
mogelijkheden:
- Geheel ondernemingsvermogen -> alles aftrekbaar behalve huurderslasten + boekwinst en
eigen woningsforfait aan de winst toevoegen
- Geheel privévermogen -> alleen aftrekbare kosten voor het deel dat voldoet aan de eisen voor
een werkplek volgens wet IB + geen boekwinst
- Administratieve splitsing overeenkomstig gebruik -> alleen aftrekbare kosten voor het aandeel
van de werkplek + eigen woning forfait mag vermenigvuldig worden met rato prive/totaal en
voor de boekwinst geldt hetzelfde.
De keuze van etikettering kan herzien worden totdat de aanslag IB de nitief is. Bij een bijzondere
omstandigheid kan dit naderhand nog wel veranderen (feitelijk gebruik van het activum verandert,
in dit geval is het zelfs verplicht).
Bij vermogensvergelijking (= het bepalen van de winst in een jaar) dient rekening gehouden te
worden met stortingen en onttrekkingen. Bijzondere onttrekkingen zijn:
- Normale activa -> ter waarde van de verkoopprijs
- Woning op ondernemingsbalans -> eigen woning forfait: 1,55% van de WOZ waarde van het
woningdeel optellen bij de winst
- Auto op ondernemingsbalans -> Zonder rittenadministratie geldt de bijtelling, met sluitende
rittenadministratie en >500 Km geen ontdekking. Voor bestelbussen geldt daarnaast een
verklaring uitsluitend zakelijk gebruik, hierbij wordt woon-werkverkeer niet als privé gezien.
- Fiets op ondernemingsbalans -> 7% van de cataloguswaarde
Sommige kosten kennen een privé element, dit worden ook wel gemengde kosten genoemd. Niet
aftrekbaar zijn; standsuitgaven; vaartuigen ter representatie; boetes; criminele kosten; wapens en
munitie; agressieve dieren; steekpenningen en dwangsommen.
Eten, representatiekosten en activiteiten zoals excursies e.d. zijn beperkt aftrekbaar. Er kunnen
twee keuzes gemaakt worden:
- 80% van de totale kosten aftrekbaar (aftrekbeperking)
- Eerste 4.700 EUR niet aftrekbaar (hoofdregel)
Persoonlijke kosten voor de onderneming kunnen in principe niet aftrekbaar zijn, op een paar
uitzonderingen na:
- Verhuiskosten -> 7.750 EUR + bedrag voor verplaatsen inboedel (moet eerst op meer dan 25
km wonen en door verhuizen op minder dan 10 km).
- Extra huisvestingskosten (voor maximaal 2 jaar)
- Kosten gebruik privé auto (0,19 EUR per km)
- Kosten gebruik privé bezittingen (box 3 rendement mag in aftrek worden genomen)
fi fl fi fi
College 1: IB en ondernemersfaciliteiten
Inkomstenbelasting (vanaf nu IB) wordt geheven op natuurlijke personen. Dit kunnen
binnenlandse belastingplichtigen zijn (wonend in Nederland) of buitenlandse belastingplichtigen.
Binnenlandse belastingplichtigen betalen IB over het gehele inkomen, waar dit wordt verdiend
maakt niet uit. Buitenlandse enkel over het Nederlandse deel (bronstaatbeginsel). Hierdoor kan
dubbele belastinghe ng ontstaan, welke wordt opgelost door belastingverdragen.
De woonplaats wordt bepaald door te kijken naar het sociaal en economisch middelpunt van de
belastingplichtige. In twee gevallen kan er sprake zijn van woonplaats ctie. Hierbij wordt
Nederland ook als de woonplaats gezien.
- Wanneer iemand naar het buitenland verhuist maar binnen een jaar weer terugkomt (tenzij
bewezen kan worden dat degene in het buitenland heeft gewoond)
- Nederlandse diplomaten die op een ambassade in het buitenland werken
De IB is opgebouwd uit drie boxen, welke samen het verzamelinkomen genoemd worden.
1. Box 1 -> inkomen uit werk en woning -> progressief schijvenstelsel
2. Box 2 -> inkomen uit aanmerkelijk belang (5%+) -> vast tarief
3. Box 3 -> inkomen uit vermogen -> forfaitair rendement van 4% met een progressief
schijvenstelsel
Voordat inkomen in Box 1 terecht komt, gelden er eerst he ngskortingen. Na bepaling van de te
betalen IB kunnen nog diverse correcties plaatsvinden middels aftrekposten en
ondernemersfaciliteiten. Bij inkomsten wordt eerst bepaald of er sprake is van winst uit
onderneming, vervolgens loon uit dienstbetrekking en tot slot resultaat uit overige
werkzaamheden.
Omdat in de wet LB de he ng over inkomen uit arbeid behandeld wordt, zal in de wet IB het
voornamelijk gaan over belastbare winst die de ondernemer geniet uit onderneming. Er staan
twee woorden centraal in deze bewoording:
- Onderneming -> (1) duurzame organisatie (in intentie), (2) van kapitaal en arbeid, (3) erop gericht
mee te doen aan het maatschappelijk verkeer, (4) met het oogmerk winst te behalen. Dit kan
ook een zelfstandig uitgeoefend beroep zijn.
Hierbij komt de opmerking dat een onderneming eerst een hobby kan zijn als in de eerste jaren
een winstoogmerk nog niet duidelijk is. Dit kan maximaal 5 jaar na start veranderen. In dat geval
kunnen de aanloopverliezen alsnog verrekend worden met de winst in dat vijfde jaar.
- Ondernemer -> de belastingplichtige voor wiens rekening een onderneming wordt gevoerd.
Naast de ondernemer zijn er nog twee categorieën winstgenieters: mede-gerechtigden en
schuldeisers met speci eke vorderingen.
De ondernemer moet rechtstreeks verbonden zijn aan de verbintenissen, in de praktijk zijn dit
personen in een eenmanszaak, vennootschap onder rma/maatschap of commanditaire
vennootschap. Bij een commanditaire vennootschap geldt enkel de beherende vennoot als
ondernemer, de stille vennoot is een medegerechtigde. Een speciale uitzondering is de open
commanditaire vennootschap (puur belastingtechnisch begrip) waarbij de aandelen verkocht
kunnen worden zonder toestemming van de andere vennoten. In dit geval valt de stille vennoot in
box 2 of 3, afhankelijk van het eigendomspercentage.
Voor de de nitie van een ondernemer is het aantal gewerkte uren niet relevant. Voor de aanspraak
op scale ondernemersfaciliteiten wel. Dit speelt een rol bij; oudedagsreserve; zelfstandigenaftrek;
aftrek speur- en ontwikkelingswerk en meewerkaftrek. In principe geldt dat minstens 1225 uur per
jaar aan de onderneming moet worden gewerkt en dat 50% of meer van het aantal gewerkte uren
voor de onderneming moet zijn. Hierop zijn de volgende uitzonderingen:
- Voor een startende onderneming (eerste 5 jaar) geldt de 50% niet
fi fi ffi fi ffi fi ffi fi
, - Tijdens zwangerschapsverlof wordt geacht het normale aantal uren gemaakt te zijn
- Bij ongebruikelijke dienstverbanden waarbij verbonden personen (familie, huishouden)
betrokken zijn wordt het urencriterium niet gehaald, ongeacht het aantal gewerkte uren
Schuldeisers met speci eke vorderingen hebben een lening verstrekt welke eigenlijk als eigen
vermogen fungeert doordat de a ossingsvoorwaarden dit impliceren. Daarnaast is een lening met
winstafhankelijke rente ook een speci eke vordering.
Vermogensetikettering is betreft het onderbrengen van een activum in het privévermogen of het
ondernemingsvermogen. Er zijn drie soorten categorieën:
- Verplicht onderneming -> nagenoeg of uitsluitend voor onderneming (90%)
- Verplicht privé -> nagenoeg of uitsluitend voor privé (90%)
- Keuze vermogen -> al het overige
Daarnaast kan bij een keuze soms ook sprake zijn van de splitsing van vermogensbestanddelen
(met name panden). Bij technisch splitsbare panden (dwz, de delen zijn afzonderlijk te verkopen)
is de splitsing eenvoudig. Bij technisch niet-splitsbare panden zijn de onderstaande drie
mogelijkheden:
- Geheel ondernemingsvermogen -> alles aftrekbaar behalve huurderslasten + boekwinst en
eigen woningsforfait aan de winst toevoegen
- Geheel privévermogen -> alleen aftrekbare kosten voor het deel dat voldoet aan de eisen voor
een werkplek volgens wet IB + geen boekwinst
- Administratieve splitsing overeenkomstig gebruik -> alleen aftrekbare kosten voor het aandeel
van de werkplek + eigen woning forfait mag vermenigvuldig worden met rato prive/totaal en
voor de boekwinst geldt hetzelfde.
De keuze van etikettering kan herzien worden totdat de aanslag IB de nitief is. Bij een bijzondere
omstandigheid kan dit naderhand nog wel veranderen (feitelijk gebruik van het activum verandert,
in dit geval is het zelfs verplicht).
Bij vermogensvergelijking (= het bepalen van de winst in een jaar) dient rekening gehouden te
worden met stortingen en onttrekkingen. Bijzondere onttrekkingen zijn:
- Normale activa -> ter waarde van de verkoopprijs
- Woning op ondernemingsbalans -> eigen woning forfait: 1,55% van de WOZ waarde van het
woningdeel optellen bij de winst
- Auto op ondernemingsbalans -> Zonder rittenadministratie geldt de bijtelling, met sluitende
rittenadministratie en >500 Km geen ontdekking. Voor bestelbussen geldt daarnaast een
verklaring uitsluitend zakelijk gebruik, hierbij wordt woon-werkverkeer niet als privé gezien.
- Fiets op ondernemingsbalans -> 7% van de cataloguswaarde
Sommige kosten kennen een privé element, dit worden ook wel gemengde kosten genoemd. Niet
aftrekbaar zijn; standsuitgaven; vaartuigen ter representatie; boetes; criminele kosten; wapens en
munitie; agressieve dieren; steekpenningen en dwangsommen.
Eten, representatiekosten en activiteiten zoals excursies e.d. zijn beperkt aftrekbaar. Er kunnen
twee keuzes gemaakt worden:
- 80% van de totale kosten aftrekbaar (aftrekbeperking)
- Eerste 4.700 EUR niet aftrekbaar (hoofdregel)
Persoonlijke kosten voor de onderneming kunnen in principe niet aftrekbaar zijn, op een paar
uitzonderingen na:
- Verhuiskosten -> 7.750 EUR + bedrag voor verplaatsen inboedel (moet eerst op meer dan 25
km wonen en door verhuizen op minder dan 10 km).
- Extra huisvestingskosten (voor maximaal 2 jaar)
- Kosten gebruik privé auto (0,19 EUR per km)
- Kosten gebruik privé bezittingen (box 3 rendement mag in aftrek worden genomen)
fi fl fi fi
