Aardrijkskunde: Systeem aarde
1.1: Ontstaan en opbouw van de aarde
De aarde is 4,6 miljard jaar oud. Om de processen in die tijd te
achterhalen gebruiken we het actualiteitsbeginsel (processen van
nu werkten vroeger ook zo).
De planeten vormden zich toen rondom de zon steeds kleine
planeetachtige lichamen botsten en combineerden, waaronder onze
aarde.
De aarde heeft twee belangrijke eigenschappen die belangrijk zijn
voor de vorming van het aardoppervlak:
inwendige gelaagdheid
Bij het bestuderen van de aardschillen kijk je naar:
fysische eigenschappen
Een van deze eigenschappen is de hardheid.
De buitenste laag is de lithosfeer, een harde, vaste laag.
Daaronder ligt de asthenosfeer, een plastische, stroperige laag.
Daaronder ligt het binnenste deel van de mantel, met hard
gesteente.
Daaronder ligt de buitenkern, die vloeibaar is.
Tenslotte ligt daaronder de binnenkern, die hard is.
chemische samenstelling
In het begin was de aarde zo warm dat zware elementen zakten en
er een kern (ijzer en nikkel) en een mantel (dunner en lichter
gesteente zoals magnesium en ijzer) ontstond. Door het inslaan
van een enorm hemellichaam (die de maan werd) smolt de aarde
opnieuw en gebeurde dit proces weer.
De buitenste laag van de aarde heet de aardkorst, bestaand uit de
continentale korst (dik, veel licht graniet) en de oceanische
korst (dun, veel zwaar basalt).
Inwendige warmtebronnen:
de radioactiviteit van bepaalde gesteenten
Uitwendige warmtebronnen:
Stollingsgesteenten, die zijn ontstaan door afkoeling
en stolling van magma. Er zijn twee soorten:
uitvloeiingsgesteente (gestolde lava, vooral basalt) en
dieptegesteente (langzaam gestold gesteente onder de grond,
kristalvorming, vooral graniet).
Metamorfe gesteenten, die ontstaan als gesteente lang
hoge druk en hoge temperatuur ondervinden, er vindt nieuwe
kristalvorming plaats. Kalksteen wordt bijvoorbeeld marmer, en
1.1: Ontstaan en opbouw van de aarde
De aarde is 4,6 miljard jaar oud. Om de processen in die tijd te
achterhalen gebruiken we het actualiteitsbeginsel (processen van
nu werkten vroeger ook zo).
De planeten vormden zich toen rondom de zon steeds kleine
planeetachtige lichamen botsten en combineerden, waaronder onze
aarde.
De aarde heeft twee belangrijke eigenschappen die belangrijk zijn
voor de vorming van het aardoppervlak:
inwendige gelaagdheid
Bij het bestuderen van de aardschillen kijk je naar:
fysische eigenschappen
Een van deze eigenschappen is de hardheid.
De buitenste laag is de lithosfeer, een harde, vaste laag.
Daaronder ligt de asthenosfeer, een plastische, stroperige laag.
Daaronder ligt het binnenste deel van de mantel, met hard
gesteente.
Daaronder ligt de buitenkern, die vloeibaar is.
Tenslotte ligt daaronder de binnenkern, die hard is.
chemische samenstelling
In het begin was de aarde zo warm dat zware elementen zakten en
er een kern (ijzer en nikkel) en een mantel (dunner en lichter
gesteente zoals magnesium en ijzer) ontstond. Door het inslaan
van een enorm hemellichaam (die de maan werd) smolt de aarde
opnieuw en gebeurde dit proces weer.
De buitenste laag van de aarde heet de aardkorst, bestaand uit de
continentale korst (dik, veel licht graniet) en de oceanische
korst (dun, veel zwaar basalt).
Inwendige warmtebronnen:
de radioactiviteit van bepaalde gesteenten
Uitwendige warmtebronnen:
Stollingsgesteenten, die zijn ontstaan door afkoeling
en stolling van magma. Er zijn twee soorten:
uitvloeiingsgesteente (gestolde lava, vooral basalt) en
dieptegesteente (langzaam gestold gesteente onder de grond,
kristalvorming, vooral graniet).
Metamorfe gesteenten, die ontstaan als gesteente lang
hoge druk en hoge temperatuur ondervinden, er vindt nieuwe
kristalvorming plaats. Kalksteen wordt bijvoorbeeld marmer, en
