Geschiedenis hoofdstuk 10 + 14
10 Politieke strijd en emancipatie
10.1 Conservatisme en Liberalisme
Casus
1822- bijeenkomst door Europese diplomaten over opkomst liberalen in koninkrijk Spanje
Document door 4 machtigste staten van Europa: Oostenrijk, Frankrijk, Pruisen en Rusland
Maatregelen in Spanje volgens document: (geheime verdrag van Verona)
- Door burgers gekozen bestuur onverenigbaar met beginselen van monarchie
- Wilden persvrijheid onderdrukken
- Religieuze middelen het best om volken in passieve gehoorzaamheid te houden
- Diplomaten hielden afspraken geheim, later kwam alles uit
- Frankrijk kreeg hoog geldbedrag als ze liberalisme onderdrukten
Restauratie en liberale revoluties
1814/1830- periode van restauratie (herstel)
- Franse revolutie schokte Europa
- 1972- Frankrijk in oorlog met omringende staten + in jaren erna gebieden veroverd
Komst Napoleon Bonaparte in Frankrijk
- Onderwierp vrijwel heel Europa
- 1814- Napoleon werd veroverd
Oude koningen, keizers en prinsen wouden dat alles terug werd hoe het was -> restauratie
- Probeerden nieuwe revoluties te voorkomen
Afspraken tussen Europese landen tijdens Congres van Wenen
- Vorsten die door Napoleon waren verdreven moesten in oude rechten worden hersteld
- Er moest machtsevenwicht komen tussen grote staten
Ging niet lang goed: spoedig herstel van Ancien Régime niet mogelijk door verschillende
richtingen
Conservatisme
- Waren blij met restauratie
Waren van mening dat
- Een volk zichzelf niet kon besturen
- Traditioneel bestuur door koning en mensen van adel of keizer de beste garantie was voor
stabiliteit en veiligheid
Liberalisme
- Waren tegen restauratie
Waren van mening dat
- Alle burgers bij het bestuur betrokken moesten worden
- Bestuur van burgers moest iets te zeggen hebben over geld
- Geloofden in fundamentele rechten: vrijheid van meningsuiting, drukpers en vergadering
, Restauratie duurde nergens in Europa lang door liberalen
1830- opnieuw revolutie in Frankrijk
- Koning vluchtte + vervangen door een Monarch die meer rechten aan burgers schonk
1848- tweede golf van liberale revoluties in Europa
- Koning moest aftreden + meer rechten voor burgers
- In Frankrijk algemeen stemrecht voor mannen
- Adel moest macht afgeven aan burgerij
Het koninkrijk der Nederlanden
1795- oude Nederlandse republiek verslagen -> vervangen door een revolutionaire staat met Franse
steun: de Bataafse Republiek
1806- Bataafse Republiek werd het Koninkrijk Holland met koning Lodewijk (door Napoleon)
1810- Koninkrijk Holland werd opgeheven -> Nederland deel van Franse keizerrijk
Nederlanders wouden niet langer onder Fransen staan en een Oranje aan het hoofd
1815- Koninkrijk der Nederlanden, Frederik van Oranje-Nassau koning Willem 1
Koninkrijk was anders dan republiek:
- Groter door toevoegen Oostenrijkse Nederlanden (België)
- Republiek was samenwerkingsverband van zelfstandige gewesten met eigen regels,
Koninkrijk was centraal bestuur met overal dezelfde regels en wetten
- Grondwet van het Koninkrijk
Grondwet
Parlement- controleerde koning en ministers
- 2e kamer: er werd gestemd door rijke mannen voor leden van de provinciale staten, de
provinciale politici koos dan de leden.
- 1e kamer: koning koos leden zelf
Koning mocht koninklijke besluiten nemen
1830- regionale opstand: burgers kwamen in opstand tegen autoritaire koning + België werd een
apart land (pas in 1839 door Willem erkend)
Liberalen onder Johan Rudolf Thorbecke wouden liberalere grondwet
1848- Willem 2 stemde er mee in (was band voor revolutie)
- Er kwam ministeriële verantwoordelijkheid- ministers verantwoordelijk voor regeringsbeleid,
koning niet.
- Parlement bepaalde of minister moest worden ontslagen
- Vrijheid van onderwijs + vrijheid van vereniging en vergadering
- Kiesrecht bleef beperkt
10.2 Emancipatie
Casus
1827- slavernij werd in New York afgeschaft
1843- voormalig slavin Baumfree besloot onder naam Sojourner Truth te pleiten voor afschaffing van
slavernij in andere staten + vocht tegen alle vormen van onderdrukking
De strijd van slaven en vrouwen
Amerikaanse democratische revolutie streefde naar rechtvaardige samenleving voor alle burgers,
maar gold niet voor vrouwen en (ex-)slaven
10 Politieke strijd en emancipatie
10.1 Conservatisme en Liberalisme
Casus
1822- bijeenkomst door Europese diplomaten over opkomst liberalen in koninkrijk Spanje
Document door 4 machtigste staten van Europa: Oostenrijk, Frankrijk, Pruisen en Rusland
Maatregelen in Spanje volgens document: (geheime verdrag van Verona)
- Door burgers gekozen bestuur onverenigbaar met beginselen van monarchie
- Wilden persvrijheid onderdrukken
- Religieuze middelen het best om volken in passieve gehoorzaamheid te houden
- Diplomaten hielden afspraken geheim, later kwam alles uit
- Frankrijk kreeg hoog geldbedrag als ze liberalisme onderdrukten
Restauratie en liberale revoluties
1814/1830- periode van restauratie (herstel)
- Franse revolutie schokte Europa
- 1972- Frankrijk in oorlog met omringende staten + in jaren erna gebieden veroverd
Komst Napoleon Bonaparte in Frankrijk
- Onderwierp vrijwel heel Europa
- 1814- Napoleon werd veroverd
Oude koningen, keizers en prinsen wouden dat alles terug werd hoe het was -> restauratie
- Probeerden nieuwe revoluties te voorkomen
Afspraken tussen Europese landen tijdens Congres van Wenen
- Vorsten die door Napoleon waren verdreven moesten in oude rechten worden hersteld
- Er moest machtsevenwicht komen tussen grote staten
Ging niet lang goed: spoedig herstel van Ancien Régime niet mogelijk door verschillende
richtingen
Conservatisme
- Waren blij met restauratie
Waren van mening dat
- Een volk zichzelf niet kon besturen
- Traditioneel bestuur door koning en mensen van adel of keizer de beste garantie was voor
stabiliteit en veiligheid
Liberalisme
- Waren tegen restauratie
Waren van mening dat
- Alle burgers bij het bestuur betrokken moesten worden
- Bestuur van burgers moest iets te zeggen hebben over geld
- Geloofden in fundamentele rechten: vrijheid van meningsuiting, drukpers en vergadering
, Restauratie duurde nergens in Europa lang door liberalen
1830- opnieuw revolutie in Frankrijk
- Koning vluchtte + vervangen door een Monarch die meer rechten aan burgers schonk
1848- tweede golf van liberale revoluties in Europa
- Koning moest aftreden + meer rechten voor burgers
- In Frankrijk algemeen stemrecht voor mannen
- Adel moest macht afgeven aan burgerij
Het koninkrijk der Nederlanden
1795- oude Nederlandse republiek verslagen -> vervangen door een revolutionaire staat met Franse
steun: de Bataafse Republiek
1806- Bataafse Republiek werd het Koninkrijk Holland met koning Lodewijk (door Napoleon)
1810- Koninkrijk Holland werd opgeheven -> Nederland deel van Franse keizerrijk
Nederlanders wouden niet langer onder Fransen staan en een Oranje aan het hoofd
1815- Koninkrijk der Nederlanden, Frederik van Oranje-Nassau koning Willem 1
Koninkrijk was anders dan republiek:
- Groter door toevoegen Oostenrijkse Nederlanden (België)
- Republiek was samenwerkingsverband van zelfstandige gewesten met eigen regels,
Koninkrijk was centraal bestuur met overal dezelfde regels en wetten
- Grondwet van het Koninkrijk
Grondwet
Parlement- controleerde koning en ministers
- 2e kamer: er werd gestemd door rijke mannen voor leden van de provinciale staten, de
provinciale politici koos dan de leden.
- 1e kamer: koning koos leden zelf
Koning mocht koninklijke besluiten nemen
1830- regionale opstand: burgers kwamen in opstand tegen autoritaire koning + België werd een
apart land (pas in 1839 door Willem erkend)
Liberalen onder Johan Rudolf Thorbecke wouden liberalere grondwet
1848- Willem 2 stemde er mee in (was band voor revolutie)
- Er kwam ministeriële verantwoordelijkheid- ministers verantwoordelijk voor regeringsbeleid,
koning niet.
- Parlement bepaalde of minister moest worden ontslagen
- Vrijheid van onderwijs + vrijheid van vereniging en vergadering
- Kiesrecht bleef beperkt
10.2 Emancipatie
Casus
1827- slavernij werd in New York afgeschaft
1843- voormalig slavin Baumfree besloot onder naam Sojourner Truth te pleiten voor afschaffing van
slavernij in andere staten + vocht tegen alle vormen van onderdrukking
De strijd van slaven en vrouwen
Amerikaanse democratische revolutie streefde naar rechtvaardige samenleving voor alle burgers,
maar gold niet voor vrouwen en (ex-)slaven
