HOORCOLLEGE 2: Eclectisme en neostijlen – inhoudstafel
< Eclectisme en neostijlen
• Battle of styles
- Style follows conviction
- Style follows function
- Style follows education
• Rationalistische architectuur
- Viollet Le Duc
- Henri Labrouste
- Louis Delancenserrie
- Alphonse Ballat
• Neostijlen
- Neoclassicisme
- Neogothiek – Pugin
- Neorenaissance
THEMA 3 : ‘interiority’ en ‘interiorization’
• Interiorisatie
• Betekenissen en lagen interieur
• Het ontstaan van interieur en huiselijkheid
- Materiële interieur
- Immateriële interieur
THEMA 4 : Salons – kunstenaarsstudio
,ECLECTICISME EN NEOSTIJLEN – ‘BATTLE OF STYLES’
Style follows conviction
à bepaalde stijlkenmerken worden gehanteerd en gekoppeld aan een bepaalde
filosofische of geloofsovertuiging, zo gaan de:
• Katholieken: die neo-gothiek als nationale stijl gebruiken en als hun
medium en hun manier van bepaalde ideeën duidelijk te maken.
Ø Staat model voor middeleeuws cororatisme: samenwerking tussen
patroons en arbeiders om onderlinge verschillen weg te werken
Ø Dit stimuleert tot herkerstening van de snel veranderende
samenleving
Ø Vb.: Augustinus W.N. Pugin (1812 – 1852)
• Liberalen (niet-conventionelen partij, die dus niet gelooft in een religie): die
neo-renaissance als nationale stijl hanteren
Ø Staat voor liberalisme en socialisme/kapitalisme en syndicalisme
Ø Stimuleert tot humanisme en modernisme
Ø Vb. Emile Janlet (1839 – 1918)
Wereldtentoonstelling Parijs in 1879
Style follows function en style follows education
• Ingenieurs: hanteren een radicaal constructieve en functionele
rationaliteit
Ø Opleiding in de bouwkunde
Ø Architectuur als toegepaste wetenschap
Ø Vorm is bijzaak
Ø Ze zien bouwen als een functioneel iets, functioneel bouwen voor
de industrie en vooruitgang
• Architecten: voorzetting en herinterpretatie van historische stijlen
Ø Opleiding in de bouwkunst
Ø Zien architectuur als de hoogst der schone kunsten
Ø Gaan verder op de tradities van de academies van classisisme en
neo-classisisme en daarvoor barok en renaissance enz.
Ø Stijl is hoofdzaak
Ø Ze gaan representatief bouwen voor de heersende machten
Resultaat – al die verschillende stijlen zorgen voor verwarring die weerklinkt
in: ‘in welchem style soller wir Bauen’ – Heinrich Hübisch 1828
,ECLECTICISME EN NEOSTIJLE – RATIONALISTISCHE ARCHITECTUUR
Vertegenwoordigers rationalistische architectuur:
Joseph Paxton: ontwerper van Chrystal Pallace London (1851)
Viollet Le Duc:
Gekend voor conservatiarchitectuur en herinterpretatie van oude
vormen en anders begrepen en toegepast heeft
Construtief rationalisme: architectuur moet oprecht zijn ten opzicht
van bouwprogramma en constructiemethoden
Auteur van het boek ‘Entretiens sur l’Architecture (1863 – 1872)
Henri Labrouste: Bibliothèques Nationale, Parijs (1860)
à wortels van de Art Nouveau liggen hier bij deze 3 vertegenwoordigers
JOSEPH PAXTON
à Chrystal Pallace van
Joseph Paxton
Wereldtentoonstelling
London 1851
Gigantische glas en staal constructie gebaseerd op de ervaringen met de
serres van de hertog, het is gebouwd door middel van een groot
demonteerbaar gietijzeren frame met glas. Het was een gebouw van 563m
lang, 138m breed en werd in amper 9 maanden voltooid
, VIOLLET LE DUC
à Viollet Le Duc,
°1814 - 1879
Viollet Le Duc was een frans architect en een architect historicus, hij was
vooral bekend geworden door restoratie van historische gebouwen die
vernield waren. Hij kon ook gezien worden als een voorloper van de
moderne architectuur, omdat hij als 1 vd eerste het materiaal staal toepaste.
Viollet Le Duc was ook een voorstander van het principe dat de vorm uit de
functie moest voorkomen – form follows function – en hiermee is hij één van
de grote grondleggers van het rationalisme.
Sommige van zijn restoratieprojecten werden gezien als controversioneel
omdat hij niet perse die gebouwen probeerde te herbouwen maar omdat hij
een historisch perfect gebouw wou creëren, tegenwoordig wordt zijn
restoratie methode gezien als te vrij, te fantasierijk en te persoonlijk maar veel
van zijn monumenten zouden verloren zijn geraakt als hij ze niet had
gerestaureerd.
à Viollet Le Duc, ontwerp concert hall 1864
Normale zuilen gaan van het plafond naar de
grond, maar Viollet plaatste ze dwars op de
muren en laat overlopen van een
muurgedeelte, naar draaggedeelte en naar
het plafond.
Dat komt omdat hij voor zijn zuilen staal
gebruikte en aan de en een vrije
vorminterpretatie gaf aan enerzijds het
architectiorisch bouwelement en anderzijds
aan het materiaal dat hij daarvoor gebruikte.
En in die zin kon hij gezien worden als heel
innoverend.
< Eclectisme en neostijlen
• Battle of styles
- Style follows conviction
- Style follows function
- Style follows education
• Rationalistische architectuur
- Viollet Le Duc
- Henri Labrouste
- Louis Delancenserrie
- Alphonse Ballat
• Neostijlen
- Neoclassicisme
- Neogothiek – Pugin
- Neorenaissance
THEMA 3 : ‘interiority’ en ‘interiorization’
• Interiorisatie
• Betekenissen en lagen interieur
• Het ontstaan van interieur en huiselijkheid
- Materiële interieur
- Immateriële interieur
THEMA 4 : Salons – kunstenaarsstudio
,ECLECTICISME EN NEOSTIJLEN – ‘BATTLE OF STYLES’
Style follows conviction
à bepaalde stijlkenmerken worden gehanteerd en gekoppeld aan een bepaalde
filosofische of geloofsovertuiging, zo gaan de:
• Katholieken: die neo-gothiek als nationale stijl gebruiken en als hun
medium en hun manier van bepaalde ideeën duidelijk te maken.
Ø Staat model voor middeleeuws cororatisme: samenwerking tussen
patroons en arbeiders om onderlinge verschillen weg te werken
Ø Dit stimuleert tot herkerstening van de snel veranderende
samenleving
Ø Vb.: Augustinus W.N. Pugin (1812 – 1852)
• Liberalen (niet-conventionelen partij, die dus niet gelooft in een religie): die
neo-renaissance als nationale stijl hanteren
Ø Staat voor liberalisme en socialisme/kapitalisme en syndicalisme
Ø Stimuleert tot humanisme en modernisme
Ø Vb. Emile Janlet (1839 – 1918)
Wereldtentoonstelling Parijs in 1879
Style follows function en style follows education
• Ingenieurs: hanteren een radicaal constructieve en functionele
rationaliteit
Ø Opleiding in de bouwkunde
Ø Architectuur als toegepaste wetenschap
Ø Vorm is bijzaak
Ø Ze zien bouwen als een functioneel iets, functioneel bouwen voor
de industrie en vooruitgang
• Architecten: voorzetting en herinterpretatie van historische stijlen
Ø Opleiding in de bouwkunst
Ø Zien architectuur als de hoogst der schone kunsten
Ø Gaan verder op de tradities van de academies van classisisme en
neo-classisisme en daarvoor barok en renaissance enz.
Ø Stijl is hoofdzaak
Ø Ze gaan representatief bouwen voor de heersende machten
Resultaat – al die verschillende stijlen zorgen voor verwarring die weerklinkt
in: ‘in welchem style soller wir Bauen’ – Heinrich Hübisch 1828
,ECLECTICISME EN NEOSTIJLE – RATIONALISTISCHE ARCHITECTUUR
Vertegenwoordigers rationalistische architectuur:
Joseph Paxton: ontwerper van Chrystal Pallace London (1851)
Viollet Le Duc:
Gekend voor conservatiarchitectuur en herinterpretatie van oude
vormen en anders begrepen en toegepast heeft
Construtief rationalisme: architectuur moet oprecht zijn ten opzicht
van bouwprogramma en constructiemethoden
Auteur van het boek ‘Entretiens sur l’Architecture (1863 – 1872)
Henri Labrouste: Bibliothèques Nationale, Parijs (1860)
à wortels van de Art Nouveau liggen hier bij deze 3 vertegenwoordigers
JOSEPH PAXTON
à Chrystal Pallace van
Joseph Paxton
Wereldtentoonstelling
London 1851
Gigantische glas en staal constructie gebaseerd op de ervaringen met de
serres van de hertog, het is gebouwd door middel van een groot
demonteerbaar gietijzeren frame met glas. Het was een gebouw van 563m
lang, 138m breed en werd in amper 9 maanden voltooid
, VIOLLET LE DUC
à Viollet Le Duc,
°1814 - 1879
Viollet Le Duc was een frans architect en een architect historicus, hij was
vooral bekend geworden door restoratie van historische gebouwen die
vernield waren. Hij kon ook gezien worden als een voorloper van de
moderne architectuur, omdat hij als 1 vd eerste het materiaal staal toepaste.
Viollet Le Duc was ook een voorstander van het principe dat de vorm uit de
functie moest voorkomen – form follows function – en hiermee is hij één van
de grote grondleggers van het rationalisme.
Sommige van zijn restoratieprojecten werden gezien als controversioneel
omdat hij niet perse die gebouwen probeerde te herbouwen maar omdat hij
een historisch perfect gebouw wou creëren, tegenwoordig wordt zijn
restoratie methode gezien als te vrij, te fantasierijk en te persoonlijk maar veel
van zijn monumenten zouden verloren zijn geraakt als hij ze niet had
gerestaureerd.
à Viollet Le Duc, ontwerp concert hall 1864
Normale zuilen gaan van het plafond naar de
grond, maar Viollet plaatste ze dwars op de
muren en laat overlopen van een
muurgedeelte, naar draaggedeelte en naar
het plafond.
Dat komt omdat hij voor zijn zuilen staal
gebruikte en aan de en een vrije
vorminterpretatie gaf aan enerzijds het
architectiorisch bouwelement en anderzijds
aan het materiaal dat hij daarvoor gebruikte.
En in die zin kon hij gezien worden als heel
innoverend.
