DOELGROEPEN 1
Stefia Vandenhoven
,
, Personen met een verstandelijke beperking
1.1 Voorbeeld
Het verhaal van Ismael (zie de cursus)
Ø = verhaal over een jongeman van 26 jaar
Ø Pagina 14-15 in de cursus
Het verhaal van Miguel (zie de PowerPoint)
Thuissituatie
De 21-jarige Miguel komt uit een sociaal arm gezin.
Schoolsituatie
Heeft zijn onderwijscarrière in buitengewoon onderwijs stopgezet.
è Leeft wisselend op straat en thuis
Sociale omgang
Miguel vertoeft zich vaak tussen jongeren van een bende. Hij is al meermaals opgepakt voor winkeldiefstallen.
Nu is hij opgepakt voor een overval waarbij het slachtoffer ernstig verwond is geraakt.
In de rechtbank
Door zijn gedrag moet hij voor de rechter verschijnen en ziet hij er onverzorgd uit. Als de rechter een vraag stelt,
kan hij er nauwelijks op antwoorden. Omwille van zijn verstandelijke beperking, pleit zijn advocaat
ontoerekeningsvatbaarheid.
Interneringswet sinds 2016
Mensen met een verstandelijke of een psychiatrische problematiek voor een bepaalde
misdrijven niet verantwoordelijk kunnen gesteld worden omdat ze ontoerekeningsvatbaar zijn
→ recht op een behandeling ipv straf
1.2 Terminologie
1.2.1 Verstandelijke beperking als een beperkt IQ?
Binet & Simon ontwikkelden in het begin van vorige eeuw een intelligentietest en beschreven een normaal en
afwijkend intelligentiequotiënt à wetenschappelijke basis om mensen met VB te definiëren als mensen met een
beperkt intelligentiequotiënt.
Stoornisdenken Men ging ervan uit dat een VB het gevolg was van een tekort dat geheel in de persoon
ligt, en dat in cijfers uit te drukken is
Een VB werd aanzien als een persoonskenmerk dat de persoon ten volle typeert à men vond het evident om
personen zo te etiketteren
omdat men hen ‘afwijkend’ vond, vond men het ook normaal om hen af te zonderen in apart onderwijs (het
begin van ons buitengewoon onderwijs) en in ‘instituten’.
1.2.2 Verstandelijke beperking als sociaal probleem?
Eind vorige eeuw kwam er een paradigmaverschuiving à zowel de beeldvorming over, als de benadering van
personen met VB veranderde.
Mensen met VB in ‘instituten’ minder goed kunnen ontwikkelen. de ernst van een verstandelijke beperking pas
duidelijk wordt in ‘interactie’ met de omgeving’. Van stoornisdenken naar een sociaal-ecologische visie.
Een verstandelijke beperking ontstaat niet als een persoonskenmerk, maar als een wisselwerking tussen de
kenmerken van een persoon en de verwachtingen en inspanningen van de omgeving waarin die persoon leeft.
Stefia Vandenhoven
,
, Personen met een verstandelijke beperking
1.1 Voorbeeld
Het verhaal van Ismael (zie de cursus)
Ø = verhaal over een jongeman van 26 jaar
Ø Pagina 14-15 in de cursus
Het verhaal van Miguel (zie de PowerPoint)
Thuissituatie
De 21-jarige Miguel komt uit een sociaal arm gezin.
Schoolsituatie
Heeft zijn onderwijscarrière in buitengewoon onderwijs stopgezet.
è Leeft wisselend op straat en thuis
Sociale omgang
Miguel vertoeft zich vaak tussen jongeren van een bende. Hij is al meermaals opgepakt voor winkeldiefstallen.
Nu is hij opgepakt voor een overval waarbij het slachtoffer ernstig verwond is geraakt.
In de rechtbank
Door zijn gedrag moet hij voor de rechter verschijnen en ziet hij er onverzorgd uit. Als de rechter een vraag stelt,
kan hij er nauwelijks op antwoorden. Omwille van zijn verstandelijke beperking, pleit zijn advocaat
ontoerekeningsvatbaarheid.
Interneringswet sinds 2016
Mensen met een verstandelijke of een psychiatrische problematiek voor een bepaalde
misdrijven niet verantwoordelijk kunnen gesteld worden omdat ze ontoerekeningsvatbaar zijn
→ recht op een behandeling ipv straf
1.2 Terminologie
1.2.1 Verstandelijke beperking als een beperkt IQ?
Binet & Simon ontwikkelden in het begin van vorige eeuw een intelligentietest en beschreven een normaal en
afwijkend intelligentiequotiënt à wetenschappelijke basis om mensen met VB te definiëren als mensen met een
beperkt intelligentiequotiënt.
Stoornisdenken Men ging ervan uit dat een VB het gevolg was van een tekort dat geheel in de persoon
ligt, en dat in cijfers uit te drukken is
Een VB werd aanzien als een persoonskenmerk dat de persoon ten volle typeert à men vond het evident om
personen zo te etiketteren
omdat men hen ‘afwijkend’ vond, vond men het ook normaal om hen af te zonderen in apart onderwijs (het
begin van ons buitengewoon onderwijs) en in ‘instituten’.
1.2.2 Verstandelijke beperking als sociaal probleem?
Eind vorige eeuw kwam er een paradigmaverschuiving à zowel de beeldvorming over, als de benadering van
personen met VB veranderde.
Mensen met VB in ‘instituten’ minder goed kunnen ontwikkelen. de ernst van een verstandelijke beperking pas
duidelijk wordt in ‘interactie’ met de omgeving’. Van stoornisdenken naar een sociaal-ecologische visie.
Een verstandelijke beperking ontstaat niet als een persoonskenmerk, maar als een wisselwerking tussen de
kenmerken van een persoon en de verwachtingen en inspanningen van de omgeving waarin die persoon leeft.
