Samenvatting Muzo Algemeen 1.1 (OAK77z)

Amylissa Van Buggenhout 1 EBAKOC2 2021 - 2022


Muzo algemeen 1.1
Deel 1: INCHECKEN
Hoofdstuk 1: Muzisch werken met kleuters

LEERDOELEN
- Verwoorden dat muzische vorming een samenspel is tussen zich expressief
uiten en het beleven van de kunsten
- De verschillende muzische domeinen benoemen
- Verschillende voorbeelden geven van muzisch werken in het verloop van een
dag
- De 4 verschillende vormen van muzisch werken met jonge kinderen
benoemen en die illustreren aan de hand van concrete situaties
- Een aantal kernbegrippen in een context hanteren zoals creativiteit,
werkvormen,…
1. Situering – de kern van het muzisch werken
1.1 Een dubbel doel
- Kinderen expressief zich laten uitdrukken in de verschillende kunstzinnige
talen (domeinen)
- Kinderen laten kennismaken met de wereld van de kunsten
 Muzische vorming gaat over expressie en kunst
 Muzische vorming is 1 van de 5 leergebieden in het basisonderwijs
o Taal
o Lichamelijke opvoeding
o Muzische vorming
o Wiskunde
o Wereldoriëntatie
 Essentie van muzische vorming:
o Beleving
o Zich uitdrukken op een bijzondere manier gaan leren
 Niet theoretisch leren, maar ervaringsgericht
 Door actief bezig te zijn, leer je de muzische wereld
kennen
o Leren is: beleven, ervaren, genieten, open staan voor, spelen met,
…
De taal van de kunsten: zie P 18
1.2 Aandacht voor de kunsten (= taal van de kunsten)
- Kinderen onderzoeken op een speelse en onderzoekende manier de wereld
van de muziek, beeldende kunst, theater, media en dans; door ernaar te
kijken en erover te praten
o = beschouwen (van kunst)
- Jonge kinderen experimenteren ook zelf met kunst
o Op eigen manier aan artistiek onderzoek doen
o Technieken hanteren die kunstenaars ook gebruiken
o Onderzoeken kunstzinnige begrippen
 = creëren
 Voorbeelden: met allerlei attributen een personage vormgeven, zelf
experimenteren met kleuren, onderzoeken hoe je een ritme kan spelen,

1

,Amylissa Van Buggenhout 1 EBAKOC2 2021 - 2022


Janne speelt een toneeltje waarin ze poesje krijgt, een muziekstuk met
plastic bekertjes of flessen maken
 Kunstzinnige wereld ontsluiten voor jonge kinderen


1.3 Aandacht voor expressie (= zich uitdrukken)
- Kerndoel = kunst als middel
- Kunsten: we drukken ons uit met muziek, woorden, materialen,
bewegingen …
- Kleuters leren zich uitdrukken met materialen en instrumenten, hun
lichaam en stem
- Betekenis geven aan wat hen bezighoudt en zoeken naar een vormgeving
zoals een kunstenaar
o Door middel van kunstzinnige domeinen: drama, media, beeld,
muziek en dans
 Eigen ideeën, ervaringen en gevoelens uiten
o Eigen werk bekijken en reflecteren
 Allerjongste: explorerend beleven van materialen
 Voorbeelden: Wat doet een dirigent allemaal tijdens een uitvoering van
een muziekstuk?, Wat zegt een rechte of kromme lijn ons?, Kan jij ritme
maken met materiaal dat je in je handtas/zak vindt
 Zowel creëren als beschouwen
1.4 De wisselwerking
- Samenspel tussen expressie en het kunstzinnige = BELANGRIJK
- Doel: Aandacht besteden aan het kennismaken met kunstzinnige wereld
(inspiratie opdoen, taal van de kunsten leren kennen) en aan het
expressief uiten
 Geen expressie zonder kunsten en geen kunsten zonder expressie
 Kunst als middel om zichzelf uit de drukken en kunst als doel, het leren
kennen van de kunsten

Kunstzinnig aspect Expressief aspect

Kunst als doel gebruiken Kunst als middel

Technieken en methodes die ook in de muzische Aandacht hebben voor creatieve en
vorming aan bod komen uitingen van kls
Andere doelen worden bereikt

vb. Sanne volgt balletles en leert daar posities goed vb. vandaag gaan we dansen zoals v
uit te voeren. heel hoog of juist heel laag door de lu

DUS beide aspecten komen samen voor,
Aandacht besteden aan de taal van de kunsten en aan de persoonlijke uiting van het kin



1.5 Verbeelding
- Kunstenaars zetten hun verbeelding in om zich uit te drukken

2

, Amylissa Van Buggenhout 1 EBAKOC2 2021 - 2022


- Kinderen verbeelden hun beleving van de werkelijkheid (al dan niet
bewust)
 Muzische vorming wil zowel in het beschouwen als in het creatief werken
verbeelding aan bod laten komen
Verbeelding en waarnemen (= beschouwen)
- Kinderen kunnen zelf interpretaties geven aan een beeldend werk
o Maken associaties die bij iedereen anders kunnen zijn
- Kunst nodigt uit om erover te denken, zet verbeelding in gang
- Lege plekken in kunst is interessant  eigen interpretatie aan geven
Verbeelding en creatief werken (= creëren)
- Kinderen kunnen zelf een betekenis geven aan hun werk
- Interpreteren opdracht of prikkel en geven er op hun eigen manier vorm
aan
- Creatieve opdrachten nodigen uit om op eigen manier vorm te geven
o Opdrachten mogen meerduidig zijn
o Open opdrachten nodigen uit om creatieve omgang
1.6 De domeinen
Muzisch werken doe je in 5 domeinen:
- Beeld
o Zich uitdrukken met materialen
 Plat vlak – in de ruimte
 Mogelijkheden van papier, klei, krijt, verf verkennen
 Om eigen ideeën vorm te geven (expressie)
 Schilderen, boetseren, tekenen, constructies maken…
 Kennis maken met beeldende kunst
 Schilderkunst, beeldhouwkunst, architectuur en
installaties
 Beeldbouwstenen verkennen waarmee kunstenaars zich
uitdrukken (de kunsten)
- Muziek
o Klankenwereld verkennen/ geluiden ontdekken
 Zingen, spelen met instrumenten, luisteren naar allerlei
geluiden,
 Onderzoeken wat je met klanken kan doen en hoe je je met
klank kan uitdrukken (expressie)
 Het werk van componisten beluisteren en hierop reageren (de
kunsten)
- Drama
o Ontdekken hoe ze met lichaam en stem hun verbeelding kunnen
weergeven
 Via poppenspel, fantasiespel, improvisatie, rollenspel, mime,
… doen alsof ze iemand anders zijn, ergens anders zijn of iets
anders beleven (expressie)
 Theater beleven; ontdekken hoe acteurs, toneelschrijvers,
scenografen en regisseurs een nieuwe wereld creëren (de
kunsten)
- Dans

3