HOOFDSTUK 20: ONTWIKKELING EN ERFELIJKHEID
Terminologie: duidelijk kunnen omschrijven, een definitie of een synoniem kunnen geven:
Maak voor jezelf een lijst van woorden op die je moeilijk vindt en die je nodig hebt om een keypoint uit te
werken.
KEYPOINTS VAN DIT HOOFDSTUK
Kunnen opsommen en/of uitleggen in de juiste terminologie + ook de terminologie zelf kunnen
omschrijven of er een duidelijke definitie van kunnen geven:
20.1
- Wat versta je onder volgende begrippen?
- ONTWIKKELING
= De geleidelijke verandering van lichaamsdelen en fysiologische kenmerken tijdens de periode
vanaf de bevruchting tot de volwassenheid.
- DIFFERENTIATIE
= het proces waarbij een homogeen geheel wordt verdeeld in delen met verschillende
eigenschappen.
- EMBRYONALE ONTWIKKELING
= De processen die plaatsvinden tijdens de eerste 2maanden na de bevruchting.
- FOETALE ONTWIKKELING
= Begint bij het begin van de negende week en gaat door tot aan de geboorte.
- PRENATALE ONTWIKKELING
= Geboorte, combinatie van embryonale en foetale ontwikkeling.
- POSTNATALE ONTWIKKELING
= Begint bij de geboorte en gaat door tot de volwassenheid, het stadium van volledige
ontwikkeling of voltooide groei.
- ERFELIJKHEID
= De overdracht van genetisch bepaalde kenmerken van generatie op generatie.
- ERFELIJKHEID
= Bestuderen van de mechanismen die verantwoordelijk zijn voor de overerving.
20.2
- Bespreek kort.
- De bevruchting waar & wanneer
Een eicel leeft gemiddeld nog 24u na ovulatie/eisprong. Dat betekent dat de bevruchting in
ieder geval moet plaatsvinden binnen de dag na de ovulatie. Een zaadceel leeft zo’n 72u na de
ejaculatie en heeft het meest bevruchtend vermogen in de 1 ste 48u na de ejaculatie. De
bevruchting vindt plaats in de tuba uterina.
- De activering van de oocyt (zie figuur 20-1)
o Ovulatie vindt plaats voordat eicel volledig gerijpt is. De eicel is dan in een latente
periode waarbij de stofwisseling in de eicel is gestopt. Als er geen bevruchting komt,
sterft de eicel zonder de meiotische deling volledig af te maken.
o Wanneer er wel bevruchting is, versmelten de membranen van eicel & zaadcel.
Hierdoor wordt de eicel geactiveerd om de meiose volledig af te maken en aldus een
volledig rijpe eicel te worden. De stofwisseling in de nieuw gevormde cel neemt sterk
toe.
o Kern van de eicel vormt een vrouwelijke pronucleus. De kern van de zaadcel vormt een
mannelijke pronucleus. Beide pronuclei versmelten met elkaar.
o Bevruchting is nu voltooid, en een bevruchte eicel/zygote is gevormd.
Terminologie: duidelijk kunnen omschrijven, een definitie of een synoniem kunnen geven:
Maak voor jezelf een lijst van woorden op die je moeilijk vindt en die je nodig hebt om een keypoint uit te
werken.
KEYPOINTS VAN DIT HOOFDSTUK
Kunnen opsommen en/of uitleggen in de juiste terminologie + ook de terminologie zelf kunnen
omschrijven of er een duidelijke definitie van kunnen geven:
20.1
- Wat versta je onder volgende begrippen?
- ONTWIKKELING
= De geleidelijke verandering van lichaamsdelen en fysiologische kenmerken tijdens de periode
vanaf de bevruchting tot de volwassenheid.
- DIFFERENTIATIE
= het proces waarbij een homogeen geheel wordt verdeeld in delen met verschillende
eigenschappen.
- EMBRYONALE ONTWIKKELING
= De processen die plaatsvinden tijdens de eerste 2maanden na de bevruchting.
- FOETALE ONTWIKKELING
= Begint bij het begin van de negende week en gaat door tot aan de geboorte.
- PRENATALE ONTWIKKELING
= Geboorte, combinatie van embryonale en foetale ontwikkeling.
- POSTNATALE ONTWIKKELING
= Begint bij de geboorte en gaat door tot de volwassenheid, het stadium van volledige
ontwikkeling of voltooide groei.
- ERFELIJKHEID
= De overdracht van genetisch bepaalde kenmerken van generatie op generatie.
- ERFELIJKHEID
= Bestuderen van de mechanismen die verantwoordelijk zijn voor de overerving.
20.2
- Bespreek kort.
- De bevruchting waar & wanneer
Een eicel leeft gemiddeld nog 24u na ovulatie/eisprong. Dat betekent dat de bevruchting in
ieder geval moet plaatsvinden binnen de dag na de ovulatie. Een zaadceel leeft zo’n 72u na de
ejaculatie en heeft het meest bevruchtend vermogen in de 1 ste 48u na de ejaculatie. De
bevruchting vindt plaats in de tuba uterina.
- De activering van de oocyt (zie figuur 20-1)
o Ovulatie vindt plaats voordat eicel volledig gerijpt is. De eicel is dan in een latente
periode waarbij de stofwisseling in de eicel is gestopt. Als er geen bevruchting komt,
sterft de eicel zonder de meiotische deling volledig af te maken.
o Wanneer er wel bevruchting is, versmelten de membranen van eicel & zaadcel.
Hierdoor wordt de eicel geactiveerd om de meiose volledig af te maken en aldus een
volledig rijpe eicel te worden. De stofwisseling in de nieuw gevormde cel neemt sterk
toe.
o Kern van de eicel vormt een vrouwelijke pronucleus. De kern van de zaadcel vormt een
mannelijke pronucleus. Beide pronuclei versmelten met elkaar.
o Bevruchting is nu voltooid, en een bevruchte eicel/zygote is gevormd.
