Algemene chemie
Inleiding
Objectief verschijnsel verklaren natuurwetenschappelijke methode
Natuurwetten: - Vastgestelde wetmatigheden in bepaalde verschijnselen
- Universeel en onveranderlijk
- Analytische stelling in wiskundige vgl (≠ hypothese/theorie)
theorie/model
! oefeningen p2 !
Structuurmodel van de materie
Materie als mengsel van zuivere stoffen
Materie = alles wat massa heeft
Stof: fysische constanten die de stofeigenschappen bepalen
meestal gemengd met andere stoffen = mengsel
Soorten mengsels
Obv grootte vd componenten:
- Homogene mengsels/oplossingen: componenten niet meer van elkaar te
onderscheiden; d < 10-9; oplosmiddel/solvent en opgeloste stof
- Colloïdale mengsels: overgang tss homo- en heterogene mengsels; 10 -7 > d > 10-9
- Heterogene mengsels: ten minste 1 component te onderscheiden; d > 10 -7
Obv aggregatietoestand:
o Grove mengsels: componenten = vast
o Suspensies: vaste stof in vloeistof
, o Emulsies: druppels in vloeistof
o Nevel: vloeistof in gas ↔ Schuim: gas in vloeistof
o Rook: vaste stof in gas
ontmengen spontaan
Scheiden van mengsels
Scheidingstechniek = fysisch proces
- Manueel scheiden
- Zeven
- Filtreren: residu = rest op filter, filtraat = rest in glaswerk
- Decanteren: niet mengbare stoffen scheiden obv
o Manueel decanteren bv. rode wijn decanteren
o Mbv scheitrechter: visuele scheidingslijn; grootste via kraantje, kleinste
langs boven scheitrechter
- Centrifugeren: middelpuntvliedende kracht; grootste aan buitenkant, kleinste
dichtst bij rotatie-as decantatie
- Extraheren: extractievloeistof toevoegen; onttrekt bestanddelen die goed oplossen
in extractievloeistof
filtratie of decantatie
- Adsorberen: vast adsorptiemiddel; onttrekt bestanddeel met grootste affiniteit
filtratie
- Destilleren: verhitten; destillaat = vloeistof met laagste T k, verdampt eerst & w
gecondenseerd; residu = rest met hogere Tk
Zuivere stoffen – moleculen – atomen
Zuivere stof = stof met 1 soort moleculen/roosterstructuren
- Samengestelde stof: ≠elementen/atoomsoorten
- Enkelvoudige stof: = element/atoomsoort < 200
92 natuurlijke elementen – overige elementen = kunstmatige elementen
Chemisch tekenschrift
! p8-9 !
Moleculen: afgebakende stofeenheden in elke aggregatietoestand vd stof
Roosterstructuur: ruimtelijke ordening, geen duidelijke begrensde combinaties
brutoformule = verhoudingsformule
Formules van enkelvoudige en samengestelde stoffen
! p11-12 !
! oefeningen p13-14 !
, Atoombouw
Historiek atoommodel
Samenstelling en symbolische voorstelling van een atoom
nucleonen
#p+ : hoeveelheid lading id atoomkern = atoomnummer Z
#n°: bepaalt stabiliteit atoomkern = A – Z
#nucleonen = massagetal A = #p+ + #n°
#e-: hoeveelheid lading vh element
Isotopen: chemisch niet van elkaar te onderscheiden
=Z
A
Atoom: #p+ = #e- neutraal element
Na e--uitwisseling:
- #e- > #p+ negatief ion/anion
- #e- < #p+ positief ion/kation
Lading ion = #p+ - #e-
Gemiddelde relatieve atoommassa
= werkelijke gemiddelde massa vh atoom; kg
Gemiddelde waarde door isotopen
m atoom (gemiddeld )
Ar = 1 u = 1,66.10-27 kg Dalton, Da
u
Gemiddelde relatieve molecuulmassa Mr: som vd Ar van alle atomen id molecule
Gemiddelde relatieve ionmassa Gemiddelde relatieve molecuulmassa
(relatieve massa e- = 0,00 ivm nucleonen)
Inleiding
Objectief verschijnsel verklaren natuurwetenschappelijke methode
Natuurwetten: - Vastgestelde wetmatigheden in bepaalde verschijnselen
- Universeel en onveranderlijk
- Analytische stelling in wiskundige vgl (≠ hypothese/theorie)
theorie/model
! oefeningen p2 !
Structuurmodel van de materie
Materie als mengsel van zuivere stoffen
Materie = alles wat massa heeft
Stof: fysische constanten die de stofeigenschappen bepalen
meestal gemengd met andere stoffen = mengsel
Soorten mengsels
Obv grootte vd componenten:
- Homogene mengsels/oplossingen: componenten niet meer van elkaar te
onderscheiden; d < 10-9; oplosmiddel/solvent en opgeloste stof
- Colloïdale mengsels: overgang tss homo- en heterogene mengsels; 10 -7 > d > 10-9
- Heterogene mengsels: ten minste 1 component te onderscheiden; d > 10 -7
Obv aggregatietoestand:
o Grove mengsels: componenten = vast
o Suspensies: vaste stof in vloeistof
, o Emulsies: druppels in vloeistof
o Nevel: vloeistof in gas ↔ Schuim: gas in vloeistof
o Rook: vaste stof in gas
ontmengen spontaan
Scheiden van mengsels
Scheidingstechniek = fysisch proces
- Manueel scheiden
- Zeven
- Filtreren: residu = rest op filter, filtraat = rest in glaswerk
- Decanteren: niet mengbare stoffen scheiden obv
o Manueel decanteren bv. rode wijn decanteren
o Mbv scheitrechter: visuele scheidingslijn; grootste via kraantje, kleinste
langs boven scheitrechter
- Centrifugeren: middelpuntvliedende kracht; grootste aan buitenkant, kleinste
dichtst bij rotatie-as decantatie
- Extraheren: extractievloeistof toevoegen; onttrekt bestanddelen die goed oplossen
in extractievloeistof
filtratie of decantatie
- Adsorberen: vast adsorptiemiddel; onttrekt bestanddeel met grootste affiniteit
filtratie
- Destilleren: verhitten; destillaat = vloeistof met laagste T k, verdampt eerst & w
gecondenseerd; residu = rest met hogere Tk
Zuivere stoffen – moleculen – atomen
Zuivere stof = stof met 1 soort moleculen/roosterstructuren
- Samengestelde stof: ≠elementen/atoomsoorten
- Enkelvoudige stof: = element/atoomsoort < 200
92 natuurlijke elementen – overige elementen = kunstmatige elementen
Chemisch tekenschrift
! p8-9 !
Moleculen: afgebakende stofeenheden in elke aggregatietoestand vd stof
Roosterstructuur: ruimtelijke ordening, geen duidelijke begrensde combinaties
brutoformule = verhoudingsformule
Formules van enkelvoudige en samengestelde stoffen
! p11-12 !
! oefeningen p13-14 !
, Atoombouw
Historiek atoommodel
Samenstelling en symbolische voorstelling van een atoom
nucleonen
#p+ : hoeveelheid lading id atoomkern = atoomnummer Z
#n°: bepaalt stabiliteit atoomkern = A – Z
#nucleonen = massagetal A = #p+ + #n°
#e-: hoeveelheid lading vh element
Isotopen: chemisch niet van elkaar te onderscheiden
=Z
A
Atoom: #p+ = #e- neutraal element
Na e--uitwisseling:
- #e- > #p+ negatief ion/anion
- #e- < #p+ positief ion/kation
Lading ion = #p+ - #e-
Gemiddelde relatieve atoommassa
= werkelijke gemiddelde massa vh atoom; kg
Gemiddelde waarde door isotopen
m atoom (gemiddeld )
Ar = 1 u = 1,66.10-27 kg Dalton, Da
u
Gemiddelde relatieve molecuulmassa Mr: som vd Ar van alle atomen id molecule
Gemiddelde relatieve ionmassa Gemiddelde relatieve molecuulmassa
(relatieve massa e- = 0,00 ivm nucleonen)
