Samenvatting micro-economie
,Inhoudsopgave
PART 2 SUPPLY AND DEMAND: HOW MARKETS WORK...................................................................................3
CHAPTER 6 BACKGROUND TO SUPPLY: FIRMS IN COMPETITIVE MARKETS...........................................................................3
Productiekost...................................................................................................................................................3
Productie en kosten.........................................................................................................................................3
Verschillende kostensoorten...........................................................................................................................6
Lange en korte termijnkosten..........................................................................................................................8
Schaalvoordelen..............................................................................................................................................8
Competitieve markt.......................................................................................................................................11
Winstmaximalisatie en de aanbodcurve van de competitieve marktimalisatie...........................................13
De aanbodcurve op de competitieve markt..................................................................................................19
PART 6 FIRM BEHAVIOUR AND MARKET STRUCTURES..................................................................................23
CHAPTER 13 FIRM’S PRODUCTION DECISIONS............................................................................................................23
Isokwanten en isokosten...............................................................................................................................24
Kostenminimaliserende inputcombinatie......................................................................................................27
Conclusie........................................................................................................................................................28
Herhaling.......................................................................................................................................................28
CHAPTER 14 MARKET STRUCTURES I: MONOPOLY......................................................................................................29
Imperfecte concurrentie................................................................................................................................29
Ontstaan monopolies....................................................................................................................................29
Productie- en prijsbeslissingen van monopolies............................................................................................31
Welvaartskost van een monopolie................................................................................................................35
Prijsdiscriminatie...........................................................................................................................................37
Publiek beleid t.o.v. monopolies....................................................................................................................41
Conclusie........................................................................................................................................................42
CHAPTER 15 MARKET STRUCTURES II: MONOPOLISTIC COMPETITION..............................................................................43
Competitie met productdifferentiatie...........................................................................................................43
Advertising and branding..............................................................................................................................46
Omstreden markten......................................................................................................................................48
Conclusie........................................................................................................................................................48
CHAPTER 16 MARKET STRUCTURES III: OLIGOPOLY.....................................................................................................49
Karakteristieken van een oligopolie..............................................................................................................50
Speltheorieën en de economie van samenwerking.......................................................................................56
Toegangsbelemmeringen..............................................................................................................................63
Openbaar beleid ten aanzien van oligopolies...............................................................................................64
Conclusie........................................................................................................................................................66
PART 5 INEFFICIENT MARKET ALLOCATIONS................................................................................................. 67
CHAPTER 12: INFORMATION AND BEHAVIOURAL ECONOMICS........................................................................................67
Principaal en agent........................................................................................................................................67
Assymetrische informatie..............................................................................................................................68
Afwijking van het standaardmodel...............................................................................................................75
Conclusie........................................................................................................................................................75
,Part 2 Supply and demand: how markets work
Chapter 6 Background to supply: firms in competitive markets
Competitieve markt = veel vragers en veel aanbieders (marktatomisme). Elke aanbieder is zo
klein in vgl met de markt dat deze een verwaarloosbare invloed heeft op de prijs
(prijsnemers).
Bakkers
Minder competitieve markt= weinig aanbieders en veel vragers. Elke aanbieder heeft een
sterke invloed op de prijs (prijzetters).
Vliegtuigbouwers
Productiekost
Productiekosten= opportuniteitskosten/ economische kosten
= som van expliciete en impliciete kosten
o Expliciete kosten: kosten die leiden tot een geldelijke uitgave
=boekhoudkundige kosten
o Impliciete kosten: kosten die niet te leiden zijn tot een geldelijke uitgave maar
beschouwd worden als verloren inkomsten. Vb: loon indien een zelfstandige
werknemer zou zijn -> verloren gegane opbrengst van de beste alternatieve keuze.
=economische kost
De wijze van financiering (eigen vs. vreemde middelen) heeft invloed op de
boekhoudkundige kost omdat financiering via eigen middelen niet, en financiering via
banklening wel wordt opgenomen in de boekhouding.
Productie en kosten
Belang van korte en lange termijn:
o Korte termijn: de producent is gebonden door lopende engagementen
(huurcontracten, lonen,..) Op korte termij kan de producent zihn productie-omgving
niet wijzigen.
o Lange termijn: de termijn waarop alle lopende engagementen afgelopen zijn. Op
lange termijn kunnen alle inputs, inputprijzen en productiecapaciteit van de
onderneming aangepast worden en is er volledige flexibiliteit.
De precieze duur van de korte en lange termijn is verschillend naargelang de sector.
VB: grootautomaat = lange termijn is vrij kort
, Productiemogelijkhedenverzameling: gearceerde oppervlakte inclusief de rand. Groepeert
alle combinaties van inputs en outputs die technisch mogelijk zijn.
9000
q
8000
7000
C A
6000
5000
4000
3000
2000
B
1000
q
0
0 100 200 300 400 500 600 700 800
!! technologische vooruitgang verruimt de productiemogelijkhedenverzameling: met
dezelfde input kan meer output gerealiseerd worden!! A
Productie-efficiëntie: efficiënte input en output combinaties liggen op de rand van de
productiemogelijkhedenverzameling.
o Niet output-efficiënt= met aantal input, weinig output (moet naar boven)
o Niet input-efficiët= met aantal output, teveel input (moet naar links)
Efficiëntieanalyse: prodcutie-efficiëntie kan gebruikt worden om verschillende vestigingen
van een bedrijf met elkaar te vergelijken via de efficiëntiescore.
werkelijke output punt
o Output-efficiënt ¿ =%
maximale output voor input
Men produceert slechts X % van wat er technisch mogelijk is
minimale input voor output
o Input-efficiëntie¿ =%
werkelijke input punt
Men kan dezelfde output produceren met slechts x % input van de gezette input
Productiefunctie= de rand van de productiemogelijkhedenverzameling. Hier veronderstellen
we technische efficiëntie. (=goedkoopst mogelijke manier van produceren)
Productiviteit: meet de bijdrage van een bepaalde input aan de output
o Productiviteit van een arbider/ machine
Dit kan op 2 manieren gemeten worden:
o Gemiddelde productiviteit: per eenheid input
Q Q
GPa = EN GPk ¿
Qa Qk
Globaal: houdt rekening met alle geproduceerde eenheden en de volledige
arbeidsinput.
o Marginale productiviteit: per extra eenheid input (lokaal)
∆Q ∆Q
MPa = EN MPk ¿
∆ Qa ∆ Qk
,Inhoudsopgave
PART 2 SUPPLY AND DEMAND: HOW MARKETS WORK...................................................................................3
CHAPTER 6 BACKGROUND TO SUPPLY: FIRMS IN COMPETITIVE MARKETS...........................................................................3
Productiekost...................................................................................................................................................3
Productie en kosten.........................................................................................................................................3
Verschillende kostensoorten...........................................................................................................................6
Lange en korte termijnkosten..........................................................................................................................8
Schaalvoordelen..............................................................................................................................................8
Competitieve markt.......................................................................................................................................11
Winstmaximalisatie en de aanbodcurve van de competitieve marktimalisatie...........................................13
De aanbodcurve op de competitieve markt..................................................................................................19
PART 6 FIRM BEHAVIOUR AND MARKET STRUCTURES..................................................................................23
CHAPTER 13 FIRM’S PRODUCTION DECISIONS............................................................................................................23
Isokwanten en isokosten...............................................................................................................................24
Kostenminimaliserende inputcombinatie......................................................................................................27
Conclusie........................................................................................................................................................28
Herhaling.......................................................................................................................................................28
CHAPTER 14 MARKET STRUCTURES I: MONOPOLY......................................................................................................29
Imperfecte concurrentie................................................................................................................................29
Ontstaan monopolies....................................................................................................................................29
Productie- en prijsbeslissingen van monopolies............................................................................................31
Welvaartskost van een monopolie................................................................................................................35
Prijsdiscriminatie...........................................................................................................................................37
Publiek beleid t.o.v. monopolies....................................................................................................................41
Conclusie........................................................................................................................................................42
CHAPTER 15 MARKET STRUCTURES II: MONOPOLISTIC COMPETITION..............................................................................43
Competitie met productdifferentiatie...........................................................................................................43
Advertising and branding..............................................................................................................................46
Omstreden markten......................................................................................................................................48
Conclusie........................................................................................................................................................48
CHAPTER 16 MARKET STRUCTURES III: OLIGOPOLY.....................................................................................................49
Karakteristieken van een oligopolie..............................................................................................................50
Speltheorieën en de economie van samenwerking.......................................................................................56
Toegangsbelemmeringen..............................................................................................................................63
Openbaar beleid ten aanzien van oligopolies...............................................................................................64
Conclusie........................................................................................................................................................66
PART 5 INEFFICIENT MARKET ALLOCATIONS................................................................................................. 67
CHAPTER 12: INFORMATION AND BEHAVIOURAL ECONOMICS........................................................................................67
Principaal en agent........................................................................................................................................67
Assymetrische informatie..............................................................................................................................68
Afwijking van het standaardmodel...............................................................................................................75
Conclusie........................................................................................................................................................75
,Part 2 Supply and demand: how markets work
Chapter 6 Background to supply: firms in competitive markets
Competitieve markt = veel vragers en veel aanbieders (marktatomisme). Elke aanbieder is zo
klein in vgl met de markt dat deze een verwaarloosbare invloed heeft op de prijs
(prijsnemers).
Bakkers
Minder competitieve markt= weinig aanbieders en veel vragers. Elke aanbieder heeft een
sterke invloed op de prijs (prijzetters).
Vliegtuigbouwers
Productiekost
Productiekosten= opportuniteitskosten/ economische kosten
= som van expliciete en impliciete kosten
o Expliciete kosten: kosten die leiden tot een geldelijke uitgave
=boekhoudkundige kosten
o Impliciete kosten: kosten die niet te leiden zijn tot een geldelijke uitgave maar
beschouwd worden als verloren inkomsten. Vb: loon indien een zelfstandige
werknemer zou zijn -> verloren gegane opbrengst van de beste alternatieve keuze.
=economische kost
De wijze van financiering (eigen vs. vreemde middelen) heeft invloed op de
boekhoudkundige kost omdat financiering via eigen middelen niet, en financiering via
banklening wel wordt opgenomen in de boekhouding.
Productie en kosten
Belang van korte en lange termijn:
o Korte termijn: de producent is gebonden door lopende engagementen
(huurcontracten, lonen,..) Op korte termij kan de producent zihn productie-omgving
niet wijzigen.
o Lange termijn: de termijn waarop alle lopende engagementen afgelopen zijn. Op
lange termijn kunnen alle inputs, inputprijzen en productiecapaciteit van de
onderneming aangepast worden en is er volledige flexibiliteit.
De precieze duur van de korte en lange termijn is verschillend naargelang de sector.
VB: grootautomaat = lange termijn is vrij kort
, Productiemogelijkhedenverzameling: gearceerde oppervlakte inclusief de rand. Groepeert
alle combinaties van inputs en outputs die technisch mogelijk zijn.
9000
q
8000
7000
C A
6000
5000
4000
3000
2000
B
1000
q
0
0 100 200 300 400 500 600 700 800
!! technologische vooruitgang verruimt de productiemogelijkhedenverzameling: met
dezelfde input kan meer output gerealiseerd worden!! A
Productie-efficiëntie: efficiënte input en output combinaties liggen op de rand van de
productiemogelijkhedenverzameling.
o Niet output-efficiënt= met aantal input, weinig output (moet naar boven)
o Niet input-efficiët= met aantal output, teveel input (moet naar links)
Efficiëntieanalyse: prodcutie-efficiëntie kan gebruikt worden om verschillende vestigingen
van een bedrijf met elkaar te vergelijken via de efficiëntiescore.
werkelijke output punt
o Output-efficiënt ¿ =%
maximale output voor input
Men produceert slechts X % van wat er technisch mogelijk is
minimale input voor output
o Input-efficiëntie¿ =%
werkelijke input punt
Men kan dezelfde output produceren met slechts x % input van de gezette input
Productiefunctie= de rand van de productiemogelijkhedenverzameling. Hier veronderstellen
we technische efficiëntie. (=goedkoopst mogelijke manier van produceren)
Productiviteit: meet de bijdrage van een bepaalde input aan de output
o Productiviteit van een arbider/ machine
Dit kan op 2 manieren gemeten worden:
o Gemiddelde productiviteit: per eenheid input
Q Q
GPa = EN GPk ¿
Qa Qk
Globaal: houdt rekening met alle geproduceerde eenheden en de volledige
arbeidsinput.
o Marginale productiviteit: per extra eenheid input (lokaal)
∆Q ∆Q
MPa = EN MPk ¿
∆ Qa ∆ Qk
