Cardiologie en circulatiestelsel
Propedeutica 2021-2022
Anamnese en algemene indruk
Leeftijd is een grote factor voor cardiovasculair lijden. In je anamnese is het daarom belangrijk om de
juiste vragen te stellen en zoiets dus niet over het hoofd te zien. Bij hartfalen zijn typische klachten:
vermoeidheid of inspanningstolerantie, snellere AH, moeilijke AH en hoesten.
Hartinsufficiëntie
HI is de belangrijkste oorzaak van cardiovasculair lijden, zeker bij KHD.
Linker congestief hartfalen (li CHF)
- Longstuwing, longoedeem
- Hoesten en spumeus vocht
- Uitzondering KAT: ook pleurale effusies (normaal zien we dit alleen bij re CHF)
Rechter congestief hartfalen (re CHF)
- Systemische stuwing
- Ascites, pleurale effusie
- Perifeer oedeem
o Zelden bij KHD
o Rund: keelstreek, cossum
o Paard: thorax en abdomen, ascites
Hier zie je links een zwarte opklaring = het hart. Hieromheen ligt een witte massa = de
longen. De longen zijn ‘witter’ dan normaal. Dit is een linker hartfalen, er zit namelijk vocht
in de longen.
Dit is een dier waarbij er pleurale effusies aanwezig zijn. Dit is exsudaat tussen het viscerale
en pariëtale blad van de longen en borstwand. Eigenlijk kan je dit ook pleuraal oedeem
noemen. Dit heeft een enorm effect op de compliantie van de thorax en de longen = lastig
ademhalen. Dit is een rechter hartfalen (maar bij de kat kan dit dus ook bij een linker
hartfalen).
Typische symptomen, klachten uit anamnese
- Prestatievermindering
- Hoesten
o Met name bij Li CHF (samen met tachypnee)
o Slijmig vocht = mengsel met surfactant = zepig. Indien rozig/rood = spoed!
- Inspanningstolerantie
- Groeiachterstand (indien aangeboren)
o Denk aan ductus arteriosus persistens, open foramen ovale
- Oedemen
o Links: longoedeem, rechts: pleurale effusies en systemisch oedeem
o Hogere HD = extravasatie van vocht
1
, o Diarree = komt door stuwing in veneuze retour: ook in vena porta: meer druk in
darmen met lekkage als gevolg = diarree bij hartproblemen
- Kortademig en dyspnee
- Zwakte, syncope (flauwvallen of verzwakken = presyncope)
o Presyncope door daling van druk in vaten naar hersenen
o Typisch bij hartpatiënten die een inspanning doen
o Syncope: volledig verlies bewustzijn
- PUPD
o Link onduidelijk
- Angst, onrustig
o Wakker schieten en janken
o Kan komen door een extrasystole = beangstigend, evenals plots hoog hartritme
- Meer zweten, sneller moe, hoger HR
Andere mogelijke dingen die handig zijn om na te vragen: ontwormd? Denk aan hartwormen.
Specifiek klinisch onderzoek
Dit start je na het algemeen klinisch onderzoek. We gaan nu gericht onderzoek doen naar alles wat
met het hart en de circulatie te maken heeft.
De pols (arterieel)
Liefst voel je EERST naar de pols voor je naar het hart gaat luisteren. Je kan namelijk op die manier
direct controleren of er druk op de leidingen staat. De polskwaliteit is afhankelijk van:
- Slagvolume
- Ejectiesnelheid
- Compliantie van de slagaderen (elasticiteit)
- Plaats van meting (afstand tot het hart)
- Totale perifere weefstand
- Polsfrequentie
- Systolische en diastolische BD
- Grootte bloedvat
Het voelen van de pols is enorm subjectief en is gebaseerd op ervaring. De een zal zeggen dat het
een sterke pols is, de ander vindt hem matig.
Klinische beoordeling: KRUFS
1. Kwaliteit (gelijkmatigheid, amplitude en vorm)
2. Ritme (regelmatigheid)
3. Uitval (wel een HR maar geen pols bijvoorbeeld)
4. Frequentie (niet hetzelfde als ritme, dit is aantal slagen per minuut)
5. Symmetrie
Kwaliteit
Gelijkmatigheid:
- Pulsus aequalis: golven even sterk
- Pulsus inaequalis: sterkte verschilt per golf (door verschil in SV)
- Pulsus paradoxus = gekoppeld aan AH (sterke inademing = zwakkere pols)
- Pulsus alternans: afwisselend hele sterke en hele zwakke pols (bij ernstig linker hartfalen)
2
Propedeutica 2021-2022
Anamnese en algemene indruk
Leeftijd is een grote factor voor cardiovasculair lijden. In je anamnese is het daarom belangrijk om de
juiste vragen te stellen en zoiets dus niet over het hoofd te zien. Bij hartfalen zijn typische klachten:
vermoeidheid of inspanningstolerantie, snellere AH, moeilijke AH en hoesten.
Hartinsufficiëntie
HI is de belangrijkste oorzaak van cardiovasculair lijden, zeker bij KHD.
Linker congestief hartfalen (li CHF)
- Longstuwing, longoedeem
- Hoesten en spumeus vocht
- Uitzondering KAT: ook pleurale effusies (normaal zien we dit alleen bij re CHF)
Rechter congestief hartfalen (re CHF)
- Systemische stuwing
- Ascites, pleurale effusie
- Perifeer oedeem
o Zelden bij KHD
o Rund: keelstreek, cossum
o Paard: thorax en abdomen, ascites
Hier zie je links een zwarte opklaring = het hart. Hieromheen ligt een witte massa = de
longen. De longen zijn ‘witter’ dan normaal. Dit is een linker hartfalen, er zit namelijk vocht
in de longen.
Dit is een dier waarbij er pleurale effusies aanwezig zijn. Dit is exsudaat tussen het viscerale
en pariëtale blad van de longen en borstwand. Eigenlijk kan je dit ook pleuraal oedeem
noemen. Dit heeft een enorm effect op de compliantie van de thorax en de longen = lastig
ademhalen. Dit is een rechter hartfalen (maar bij de kat kan dit dus ook bij een linker
hartfalen).
Typische symptomen, klachten uit anamnese
- Prestatievermindering
- Hoesten
o Met name bij Li CHF (samen met tachypnee)
o Slijmig vocht = mengsel met surfactant = zepig. Indien rozig/rood = spoed!
- Inspanningstolerantie
- Groeiachterstand (indien aangeboren)
o Denk aan ductus arteriosus persistens, open foramen ovale
- Oedemen
o Links: longoedeem, rechts: pleurale effusies en systemisch oedeem
o Hogere HD = extravasatie van vocht
1
, o Diarree = komt door stuwing in veneuze retour: ook in vena porta: meer druk in
darmen met lekkage als gevolg = diarree bij hartproblemen
- Kortademig en dyspnee
- Zwakte, syncope (flauwvallen of verzwakken = presyncope)
o Presyncope door daling van druk in vaten naar hersenen
o Typisch bij hartpatiënten die een inspanning doen
o Syncope: volledig verlies bewustzijn
- PUPD
o Link onduidelijk
- Angst, onrustig
o Wakker schieten en janken
o Kan komen door een extrasystole = beangstigend, evenals plots hoog hartritme
- Meer zweten, sneller moe, hoger HR
Andere mogelijke dingen die handig zijn om na te vragen: ontwormd? Denk aan hartwormen.
Specifiek klinisch onderzoek
Dit start je na het algemeen klinisch onderzoek. We gaan nu gericht onderzoek doen naar alles wat
met het hart en de circulatie te maken heeft.
De pols (arterieel)
Liefst voel je EERST naar de pols voor je naar het hart gaat luisteren. Je kan namelijk op die manier
direct controleren of er druk op de leidingen staat. De polskwaliteit is afhankelijk van:
- Slagvolume
- Ejectiesnelheid
- Compliantie van de slagaderen (elasticiteit)
- Plaats van meting (afstand tot het hart)
- Totale perifere weefstand
- Polsfrequentie
- Systolische en diastolische BD
- Grootte bloedvat
Het voelen van de pols is enorm subjectief en is gebaseerd op ervaring. De een zal zeggen dat het
een sterke pols is, de ander vindt hem matig.
Klinische beoordeling: KRUFS
1. Kwaliteit (gelijkmatigheid, amplitude en vorm)
2. Ritme (regelmatigheid)
3. Uitval (wel een HR maar geen pols bijvoorbeeld)
4. Frequentie (niet hetzelfde als ritme, dit is aantal slagen per minuut)
5. Symmetrie
Kwaliteit
Gelijkmatigheid:
- Pulsus aequalis: golven even sterk
- Pulsus inaequalis: sterkte verschilt per golf (door verschil in SV)
- Pulsus paradoxus = gekoppeld aan AH (sterke inademing = zwakkere pols)
- Pulsus alternans: afwisselend hele sterke en hele zwakke pols (bij ernstig linker hartfalen)
2
