Facework in gesproken interacties – Erwin Goffman
Dia 1: Waarover gaat het?
Context: Hoe sprekers zich in sociale interactie gedragen
Act out a line (zoals acteurs dat doen) ‘ Resulteert in patroon van verbale en non-verbale
acties, waardoor een deelnemer laat zien hoe hij de situatie ziet en vooral hoe hij zijn rol en
de rol van de andere bekijkt.’
dit resulteert in face: een soort positief zelfbeeld dat de persoon in kwestie opeist d.m.v.
zijn gedrag zoals dat door de anderen wordt gepercipieerd. ( ‘Als ik dit doe, kom ik zo over’)
Goffman beschrijft verschillende situaties:
o In face vs. out of face
In: zich thuisvoelen in een situatie en perfect weten hoe zich te gedragen
Out: in situatie waarmee je niet bekend bent tot je ofwel geholpen wordt
door de andere participanten ofwel leert hoe je te gedragen.
o Losing face vs. saving face
Losing: gezicht verliezen door je niet te gedragen zoals het hoort.
Saving: door je te verontschuldigen of je te dissociëren voor wat je verkeerd
hebt gezegd of gedaan.
Dia 2: Regels voor sociale interactie
Zelfrespect en respect voor de ander tonen door elkaars lezing van de interactie te
aanvaarden zelfs al loopt die niet helemaal paralel = mutual acceptance of lines
Het vrijwaarden van face is de voorwaarde voor een succesvolle interactie, niet het doel
Waarom je bepaalde acties stelt doet niet ter zake
Dia 3: facework
Facework= de specifieke acties die iemand verricht om ervoor te zorgen dat face gevrijwaard blijft.
Dia 4: types van facework
Vermijdingsstrategieën ( om problemen te voorkomen)
o Defensieve acties (om je eigen face te redden): vermijden van bepaalde
onderwerpen, zich neutraal opstellen, bescheidenheid tonen
o Beschermende acties (voorkomen dat anderen gezichtsverlies lijden): beleefdheid,
discretie, verbloeming, humor, doen alsof
Herstelstrategieën:
o Ritueel v.d. verontschuldiging: challenge (beschuldiging door de ander) offer
(aanbieden v. verontschuldiging) accept (aanvaarden van verontschuldiging)
gratitude (tonen van dankbaarheid door de overtreder)
Dia 5: strategisch gebruik van facework
‘scoren’ – de ander dwingen om de regels van facework te volgen
Dia 1: Waarover gaat het?
Context: Hoe sprekers zich in sociale interactie gedragen
Act out a line (zoals acteurs dat doen) ‘ Resulteert in patroon van verbale en non-verbale
acties, waardoor een deelnemer laat zien hoe hij de situatie ziet en vooral hoe hij zijn rol en
de rol van de andere bekijkt.’
dit resulteert in face: een soort positief zelfbeeld dat de persoon in kwestie opeist d.m.v.
zijn gedrag zoals dat door de anderen wordt gepercipieerd. ( ‘Als ik dit doe, kom ik zo over’)
Goffman beschrijft verschillende situaties:
o In face vs. out of face
In: zich thuisvoelen in een situatie en perfect weten hoe zich te gedragen
Out: in situatie waarmee je niet bekend bent tot je ofwel geholpen wordt
door de andere participanten ofwel leert hoe je te gedragen.
o Losing face vs. saving face
Losing: gezicht verliezen door je niet te gedragen zoals het hoort.
Saving: door je te verontschuldigen of je te dissociëren voor wat je verkeerd
hebt gezegd of gedaan.
Dia 2: Regels voor sociale interactie
Zelfrespect en respect voor de ander tonen door elkaars lezing van de interactie te
aanvaarden zelfs al loopt die niet helemaal paralel = mutual acceptance of lines
Het vrijwaarden van face is de voorwaarde voor een succesvolle interactie, niet het doel
Waarom je bepaalde acties stelt doet niet ter zake
Dia 3: facework
Facework= de specifieke acties die iemand verricht om ervoor te zorgen dat face gevrijwaard blijft.
Dia 4: types van facework
Vermijdingsstrategieën ( om problemen te voorkomen)
o Defensieve acties (om je eigen face te redden): vermijden van bepaalde
onderwerpen, zich neutraal opstellen, bescheidenheid tonen
o Beschermende acties (voorkomen dat anderen gezichtsverlies lijden): beleefdheid,
discretie, verbloeming, humor, doen alsof
Herstelstrategieën:
o Ritueel v.d. verontschuldiging: challenge (beschuldiging door de ander) offer
(aanbieden v. verontschuldiging) accept (aanvaarden van verontschuldiging)
gratitude (tonen van dankbaarheid door de overtreder)
Dia 5: strategisch gebruik van facework
‘scoren’ – de ander dwingen om de regels van facework te volgen
