Samenvatting Cultuur en levensbeschouwing (geslaagd 1e zit)

Cultuur en levensbeschouwing
DEEL 1: Geloof versus cultuur?
1.Onwetendheid over andere levensbeschouwingen is misschien wel het
grootste gevaar voor onze maatschappij
- Martha Nussbaum:
o Opdrachten in tijden van angst:
1. Informatie
2. Principiële transparantie = anderen behandelen hoe je zelf behandeld wilt worden.
3. Verbeelding
4. Hoop
- Bush:
o ‘As van het kwaad’
o Het slechte bestrijden door goed op te treden
- Aardappel:
o Werd niet gegeten omdat die van onder de grond kwam = thuishaven Duivel
- Varken:
o Onrein: speelt in de modder, eet eigen uitwerpselen
- Adam en Eva:
o Naaktheid bedekken
- Rusdie:
o Misdaad gepleegd → boeken verbranden
o Harry Potter:
1. Satanische boeken → boeken verband
- Disney:
o Disneyficatie = incest, kindermoord, overspel, schizofrenie wegwerken.
(vb. Sneeuwwitje, Leeuwenkoning, Aladdin,…)



2.Cultuur, levensbeschouwing, religie en godsdienst
1.Cultuur
- Cultuur =
o Een systeem van aangeleerde gedragingen van een groep.
o Als traditie van deze gemeenschap
o Overgedragen van generatie op generatie. (door communicatie en imitatie)
o Als een wereld van betekenis door verschil
o Maatschappelijke gelijkheid gaan wij niet krijgen, want wij zijn anders
o 6 aspecten = anders zijn dan anderen (Van Oudenhoven):
1. Individuele verschillen (vb. studentencultuur KdG = studentencultuur AP)
2. Wederzijdse beïnvloeding
3. Cultuur = veranderbaar
4. Enculturatie = aanleren cultuur breed vlak
Socialisering = aanleren cultuur 1 vlak
5. Cultuur = ras (= verschillende kenmerken)
6. Cultuur = nationaliteit (vb. Belgische cultuur stopt niet aan de grens van België)
- → natuur

, 2.Levensbeschouwing
- Levensbeschouwing = visie op het leven. (betekenis leven, waarde leven,…)
- Verschillende levensvragen → verschillende antwoorden
- Door een overtuiging te kiezen, sluit je andere opties uit
- Levensbeschouwing = een verzameling van
1. Mensbeeld = handelingen naar mensen toe. (vb. afstand docenten – studenten)
2. Wereldbeeld = alles wat we zien rondom ons. (vb. waar komt de wereld vandaan?)
3. Godsbeeld = handelingen van mensoverschrijdende kracht. (vb. kaarsje branden voor
examens)


1.Religie
- Religie = het geloof in een bepaalde God.


2.Godsdienst
- Theissen en Hijszeler
- Godsdienst =
o Een systeem van culturele tekens (vb. wij geven betekenis aan een kaart)
▪ Semiotiek
• CREED = verhalen op basis van geloof. (vb. Budha)
• CULT = dingen doen/niet doen om verhalen te eren. (vb. bidden)
• CODE = de omgang of het doen (vb. de kerk)
o Levenswinst wordt belooft door beantwoording aan een laatste werkelijkheid
(vb. gezondheid)


Kritiek op Theissen en Hijszeler
- Definitie schiet tekort
- Laatste werkelijkheid
- Neckebrouck zegt dat religie = dynamische relatie tussen menselijke geest/werkelijkheid.



3.Cultuur → levensbeschouwing, religie en godsdienst
- Elke godsdienst bevat levensbeschouwing, maar niet elke levensbeschouwing bevat godsdienst

1.Nihilist = iemand dat aan niets waarde geeft. (vb. duif overrijden)
1.Levens-
beschouwing Humanist = iemand die zijn leven zelf zin geeft.
Agnost = iemand die iets niet weet, omdat die het niet kan bewijzen.
2.Religie
Atheïst = iemand die niet gelooft in het goddelijke.
3.Godsdienst
Nazisme = alleen Arische mensen zijn in staat de cultuur te bevorderen.
2. Animisme = geloven dat alles een ziel heeft.
4.Christen
dom
4. Rooms - Katholiek = kerk.



1.Ontstaan godsdienstige stromingen
1. Beneden (Durkheim) = vertrekt vanuit de mensen + gekoppelde eigenschappen.
o Immanent = zin/betekenis binnen menselijk aardsleven.
2. Boven (Egyptische mythe) = opdrachten komen van bovenaf.
o Transcedent = = zin/betekenis boven menselijke aardsleven.