Recht
Samenvatting
Arnaud Decock &
Zoë Wittevrongel – Liefhooghe
Recht
,Inhoudsopgave
DEEL 1: Algemene inleiding tot het recht ...............................................................................................2
DEEL 2: Staatsrecht .................................................................................................................................13
DEEL 3: Gerechtelijk recht ......................................................................................................................22
DEEL 4: Personenrecht............................................................................................................................29
DEEL 5: Familierecht ...............................................................................................................................35
DEEL 6: Overeenkomstenrecht ..............................................................................................................49
DEEL 7: Aansprakelijkheid ......................................................................................................................50
DEEL 8: Zakenrecht .................................................................................................................................54
DEEL 9: Erfrecht .......................................................................................................................................55
Pagina | 1
,DEEL 1: Algemene inleiding tot het recht x
1. Recht: begripsomschrijving
➔ Alle rechtsregels zijn gedragsregels
➔ NIET alle gedragsregels zijn rechtsregels
Rechtstegels: gedragsregels die afdwingbaar/
sanctioneerbaar gesteld door de overheid.
- Sanctioneerbaar > strafbaar
Straffen krijg je alleen als je iets overtreedt uit het strafrecht;
Sancties krijg je bij ieder recht die je overtreedt.
2. Doelen van het recht
1. ORDE: zonder rechtsregels → chaos
Vb.: auto’s rijden zowel links als rechts
2. RECHTSZEKERHEID: rechtsregels zorgen ervoor dat men beter weet waar ze aan toe zijn,
wat hen te wachten staat als ze zich op een bepaalde manier gedragen.
!!: Orde en rechtszekerheid ≠ rechtvaardigheid
Pagina | 2
, 3. Bronnen van recht
= De verschillende vormen waarin een rechtsregel kan worden uitgedrukt.
3.1 De wetgeving (in ruime zin)
= Belangrijkste rechtsbron
- FEDEREALE WETTEN: wetgeving gestemd door de overheid
Voordbeeld: Wet 22 augustus 2002 …
- DECRETEN EN ODRONNANTIES: wetgeving gestemd door de deelstaatparlementen
Voordbeeld: Decreet 7 mei 2004 …
- BESLISSINGEN V/D UITVOERENDE MACHT:
Voordbeeld: koninklijke besluiten, ministeriële besluiten, gemeentelijke en provinciale besluiten, …
Te vinden:
- Wetgeving: www.staatsblad.be << www.juridat.be ( → latere wijzigingen staan erin)
- Provinciewetgeving: bestuur memoriaal (ook online te vinden)
- Gemeentelijke wetgeving: via aanplakking en via neerlegging op griffie v/d
politierechtbank en rechtbank van eerste aanleg (ook online te vinden).
3.2 De gewoonte
= de gevestigde/ ongeschreven gebruiken die door de gemeenschap als bindende rechtsregel
wordt gezien
Voordbeeld: wanneer een ambtenaar het oberlijden v/e persoon moet vaststellen, is het de ‘gewoonte’
om zicht tevreden te stellen met een attest van overlijden dat is opgesteld door een geneesheer.
3.3 De algemene rechtsbeginselen
= Ongeschreven gedragsregels die plots essentieel geacht worden door de samenleving
Voordbeeld: de bescherming van zwakke personen, de eerbieding v/d menselijke persoon
3.4 De rechtspraak
= Geheel van rechterlijke uitspraken
- Vonnissen v/d rechtbank
- De arresten v/d hoven
- De uitspraken van andere rechtscolleges
!!: gezaghebbende bron
Pagina | 3
Samenvatting
Arnaud Decock &
Zoë Wittevrongel – Liefhooghe
Recht
,Inhoudsopgave
DEEL 1: Algemene inleiding tot het recht ...............................................................................................2
DEEL 2: Staatsrecht .................................................................................................................................13
DEEL 3: Gerechtelijk recht ......................................................................................................................22
DEEL 4: Personenrecht............................................................................................................................29
DEEL 5: Familierecht ...............................................................................................................................35
DEEL 6: Overeenkomstenrecht ..............................................................................................................49
DEEL 7: Aansprakelijkheid ......................................................................................................................50
DEEL 8: Zakenrecht .................................................................................................................................54
DEEL 9: Erfrecht .......................................................................................................................................55
Pagina | 1
,DEEL 1: Algemene inleiding tot het recht x
1. Recht: begripsomschrijving
➔ Alle rechtsregels zijn gedragsregels
➔ NIET alle gedragsregels zijn rechtsregels
Rechtstegels: gedragsregels die afdwingbaar/
sanctioneerbaar gesteld door de overheid.
- Sanctioneerbaar > strafbaar
Straffen krijg je alleen als je iets overtreedt uit het strafrecht;
Sancties krijg je bij ieder recht die je overtreedt.
2. Doelen van het recht
1. ORDE: zonder rechtsregels → chaos
Vb.: auto’s rijden zowel links als rechts
2. RECHTSZEKERHEID: rechtsregels zorgen ervoor dat men beter weet waar ze aan toe zijn,
wat hen te wachten staat als ze zich op een bepaalde manier gedragen.
!!: Orde en rechtszekerheid ≠ rechtvaardigheid
Pagina | 2
, 3. Bronnen van recht
= De verschillende vormen waarin een rechtsregel kan worden uitgedrukt.
3.1 De wetgeving (in ruime zin)
= Belangrijkste rechtsbron
- FEDEREALE WETTEN: wetgeving gestemd door de overheid
Voordbeeld: Wet 22 augustus 2002 …
- DECRETEN EN ODRONNANTIES: wetgeving gestemd door de deelstaatparlementen
Voordbeeld: Decreet 7 mei 2004 …
- BESLISSINGEN V/D UITVOERENDE MACHT:
Voordbeeld: koninklijke besluiten, ministeriële besluiten, gemeentelijke en provinciale besluiten, …
Te vinden:
- Wetgeving: www.staatsblad.be << www.juridat.be ( → latere wijzigingen staan erin)
- Provinciewetgeving: bestuur memoriaal (ook online te vinden)
- Gemeentelijke wetgeving: via aanplakking en via neerlegging op griffie v/d
politierechtbank en rechtbank van eerste aanleg (ook online te vinden).
3.2 De gewoonte
= de gevestigde/ ongeschreven gebruiken die door de gemeenschap als bindende rechtsregel
wordt gezien
Voordbeeld: wanneer een ambtenaar het oberlijden v/e persoon moet vaststellen, is het de ‘gewoonte’
om zicht tevreden te stellen met een attest van overlijden dat is opgesteld door een geneesheer.
3.3 De algemene rechtsbeginselen
= Ongeschreven gedragsregels die plots essentieel geacht worden door de samenleving
Voordbeeld: de bescherming van zwakke personen, de eerbieding v/d menselijke persoon
3.4 De rechtspraak
= Geheel van rechterlijke uitspraken
- Vonnissen v/d rechtbank
- De arresten v/d hoven
- De uitspraken van andere rechtscolleges
!!: gezaghebbende bron
Pagina | 3