MEDISCHE TRAININGSLEER
2e master
Semester 1
1
, GEZONDHEIDSBEVORDERING DOOR BEWEGEN
1.PREVENTIE
- Primair = activiteiten die voorkomen dat gezonde mensen een bepaalde ziekte
krijgen (vb 10.000 stappen per dag zetten, Tournée Minérale)
- Secundair = vroege opsporing van ziekten of afwijkingen bij personen die ziek
zijn/verhoogd risico hebben/genetische aanleg hebben (vb borstkankerscreening
vanaf bepaalde leeftijd, hoge bloeddruk screening)
- Tertiair = voorkomen van complicaties en ziekteverergering bij patiënten (vb
diabetes glucose in de gaten houden)
2.FYSIEKE ACTIVITEIT
- Def: elke lichaamsbeweging door skeletspieren dat resulteert in een
energieverhoging
- Niet hetzelfde als fysieke fitheid (=basiseigenschappen)
o FF is een voorwaarde om aan FA te doen
- Kan je tijdens 4 manier uitvoeren
o Actief transport
o Huishoudelijke taken
o Op het werk
o Vrije tijd
- 3 verschillende soorten fysieke activiteit
o Aeroob = zuurstof nodig om KH en vetten te verbranden
o Anaeroob = heel hoge intensiteit
o Kracht
- Sport = gestructureerd bewegen, is een deel van fysieke activiteit
- Training = met een doel gaan sporten, om prestatie te
2.1. Richtlijnen
0-1 jaar Zoveel mogelijk bewegingskansen aanbieden in dagelijkse routine
1-5 jaar 3u/dag (lichte, matige of hoge int)
Variatie aan bewegingsactiviteiten (motorische vaardigheden ontwikkelen)
6-17 jaar 1u/dag aeroob: matig, hoog
3d/week: spierkracht als onderdeel van de 60 min en hoge intensiteit als
onderdeel van de 60 min
18-64 jaar 150-300 min/week aeroob matig (30 min per dag)
- Of 75min-150/week aerobe intens
- Of combinatie van beide
2x/week spierversterkend
2
,65+ Idem
Spierversterkend: 3x/ week + evenwicht en lenigheid
- Er wordt ook gefocust op sedentair gedrag
- Hoe meer fysiek actief je bent —> mortaliteit
- Jaren dat je wint door fysiek actief te zijn
3.FYSIEKE INACTIVITEIT
- Veel meer mensen op jonge leeftijd (11-17 jaar) halen de bewegingsrichtlijnen niet
- Leeftijd = Fysieke activiteit
- 11,5% doet 2x/week aan spierversterkende oefeningen
- Tot 55 jaar =. Man > vrouw
- Na 55 jaar = Vrouw > man
- Het is de 4e belangrijkste oorzaak van wereldwijde mortaliteit
- 30% stijging in risico op kanker, hartziekten, beroerte, diabetes
- DALY’s: Disability Adjusted Life Years = years of life lost + years lived with disability
- Beweging is het goedkoopste medicijn
- Secundaire preventie: groter effect door beweging dan medicatie
- HIIT op lange termijn: veel gunstige effecten (middelomtrek, lichaamsvet, VO2-max
stijging, daling hartslag)
4.SEDENTAIR GEDRAG
- Fysiek inactief is niet hetzelfde als sedentair gedrag
- Sedentair gedrag = elk gedrag (als je wakker bent) waarbij je zit of ligt en waarbij MET
< 1,5 is
3
, - Typische dag: 15,5u zitten
- Sommige mensen zijn voldoende actief maar zitten te veel doorheen de dag
- Te weinig bewegen = inactieve levensstijl
- Te veel zitten = sedentaire levensstijl
Relatie gezondheid en TV kijken (Cross sectioneel: op 1 moment gemeten)
- Glucose/insuline resistentie
- Bloeddruk
- Lipiden
- Metabool syndroom
Relatie gezondheid en TV kijken (Prospectief: verschillende tijdsmomenten)
- Mortaliteit
- Vanaf je >5u per dag tv kijkt —> kan je niet meer compenseren door fysiek actief te
zijn
Te veel zitten
- Lipoproteïnelipase daling
o Dat enzym splitst de TG in het bloed
- Werkt niet goed meer —> meer TG in het bloed
- Minder HDL
- Meer risico op CV-aandoeningen
Onderbroken zitten
- Buikomtrek
- BMI
- TG
- Plasmaglucose
- Je kan niet van sedentair gedrag direct
overgaan naar zware FA, je moet eerst de stap zetten naar lichte FA
Zitten en bewegen
- >35 MET per week = 60-75 min per dag
- 30 MET per week = 50-65 min per dag matig
- 16 MET per week
- < 2-5 MET per week = 5-10 min per dag
- Lang stilzitten is niet hetzelfde als niet
bewegen!
- Je kan de bewegingsrichtlijnen halen maar
toch te veel zitten
- Om het lang zitten te compenseren moet je voldoende fysiek actief zijn.
- Active couch potatoe: veel zitten maar haalt wel 30’ per dag (vb met de fiets naar
werk)
o Toch nog te veel negatieve effecten (zit in derde groep)
4
2e master
Semester 1
1
, GEZONDHEIDSBEVORDERING DOOR BEWEGEN
1.PREVENTIE
- Primair = activiteiten die voorkomen dat gezonde mensen een bepaalde ziekte
krijgen (vb 10.000 stappen per dag zetten, Tournée Minérale)
- Secundair = vroege opsporing van ziekten of afwijkingen bij personen die ziek
zijn/verhoogd risico hebben/genetische aanleg hebben (vb borstkankerscreening
vanaf bepaalde leeftijd, hoge bloeddruk screening)
- Tertiair = voorkomen van complicaties en ziekteverergering bij patiënten (vb
diabetes glucose in de gaten houden)
2.FYSIEKE ACTIVITEIT
- Def: elke lichaamsbeweging door skeletspieren dat resulteert in een
energieverhoging
- Niet hetzelfde als fysieke fitheid (=basiseigenschappen)
o FF is een voorwaarde om aan FA te doen
- Kan je tijdens 4 manier uitvoeren
o Actief transport
o Huishoudelijke taken
o Op het werk
o Vrije tijd
- 3 verschillende soorten fysieke activiteit
o Aeroob = zuurstof nodig om KH en vetten te verbranden
o Anaeroob = heel hoge intensiteit
o Kracht
- Sport = gestructureerd bewegen, is een deel van fysieke activiteit
- Training = met een doel gaan sporten, om prestatie te
2.1. Richtlijnen
0-1 jaar Zoveel mogelijk bewegingskansen aanbieden in dagelijkse routine
1-5 jaar 3u/dag (lichte, matige of hoge int)
Variatie aan bewegingsactiviteiten (motorische vaardigheden ontwikkelen)
6-17 jaar 1u/dag aeroob: matig, hoog
3d/week: spierkracht als onderdeel van de 60 min en hoge intensiteit als
onderdeel van de 60 min
18-64 jaar 150-300 min/week aeroob matig (30 min per dag)
- Of 75min-150/week aerobe intens
- Of combinatie van beide
2x/week spierversterkend
2
,65+ Idem
Spierversterkend: 3x/ week + evenwicht en lenigheid
- Er wordt ook gefocust op sedentair gedrag
- Hoe meer fysiek actief je bent —> mortaliteit
- Jaren dat je wint door fysiek actief te zijn
3.FYSIEKE INACTIVITEIT
- Veel meer mensen op jonge leeftijd (11-17 jaar) halen de bewegingsrichtlijnen niet
- Leeftijd = Fysieke activiteit
- 11,5% doet 2x/week aan spierversterkende oefeningen
- Tot 55 jaar =. Man > vrouw
- Na 55 jaar = Vrouw > man
- Het is de 4e belangrijkste oorzaak van wereldwijde mortaliteit
- 30% stijging in risico op kanker, hartziekten, beroerte, diabetes
- DALY’s: Disability Adjusted Life Years = years of life lost + years lived with disability
- Beweging is het goedkoopste medicijn
- Secundaire preventie: groter effect door beweging dan medicatie
- HIIT op lange termijn: veel gunstige effecten (middelomtrek, lichaamsvet, VO2-max
stijging, daling hartslag)
4.SEDENTAIR GEDRAG
- Fysiek inactief is niet hetzelfde als sedentair gedrag
- Sedentair gedrag = elk gedrag (als je wakker bent) waarbij je zit of ligt en waarbij MET
< 1,5 is
3
, - Typische dag: 15,5u zitten
- Sommige mensen zijn voldoende actief maar zitten te veel doorheen de dag
- Te weinig bewegen = inactieve levensstijl
- Te veel zitten = sedentaire levensstijl
Relatie gezondheid en TV kijken (Cross sectioneel: op 1 moment gemeten)
- Glucose/insuline resistentie
- Bloeddruk
- Lipiden
- Metabool syndroom
Relatie gezondheid en TV kijken (Prospectief: verschillende tijdsmomenten)
- Mortaliteit
- Vanaf je >5u per dag tv kijkt —> kan je niet meer compenseren door fysiek actief te
zijn
Te veel zitten
- Lipoproteïnelipase daling
o Dat enzym splitst de TG in het bloed
- Werkt niet goed meer —> meer TG in het bloed
- Minder HDL
- Meer risico op CV-aandoeningen
Onderbroken zitten
- Buikomtrek
- BMI
- TG
- Plasmaglucose
- Je kan niet van sedentair gedrag direct
overgaan naar zware FA, je moet eerst de stap zetten naar lichte FA
Zitten en bewegen
- >35 MET per week = 60-75 min per dag
- 30 MET per week = 50-65 min per dag matig
- 16 MET per week
- < 2-5 MET per week = 5-10 min per dag
- Lang stilzitten is niet hetzelfde als niet
bewegen!
- Je kan de bewegingsrichtlijnen halen maar
toch te veel zitten
- Om het lang zitten te compenseren moet je voldoende fysiek actief zijn.
- Active couch potatoe: veel zitten maar haalt wel 30’ per dag (vb met de fiets naar
werk)
o Toch nog te veel negatieve effecten (zit in derde groep)
4
